سفرِ عبداللهخان ناهید سقزی به فضا
سوار بر طیارهی آن آقایانِ مریخی
سالها پیش، وقتی فیسبوک برای خودش کیا و بیایی داشت، با کسی آشنا شدم به نام آقای مهر که زندگیاش را وقفِ مطالعهی فضانوردانِ باستانی و بشقابپرندهها و اینقبیل مسائل کرده بود. دوستیِ اینترنتیِ من و ایشان، افتان و خیزان تا به امروز ادامه داشته، هرچند به نظرم همدیگر را رودررو ندیدهایم (البته در این مسائل به حافظهی من اعتمادی نیست). الان هم کانالی در تلگرام دارند به این نشانی که فعال است و برای دوستدارانِ آن مسائل مرجعِ بسیار پرطرفداری محسوب میشود.
چند سالِ پیش، بعد از احیای رفاقتمان در ایکس/توییتر، اسکنِ کتابی را برایم فرستادند به اسمِ چگونه به مریخ رفتم نوشتهی عبدالله ناهید که از اولین رمانهای علمیتخیلیِ ایرانی است (۱۳۲۰ خورشیدی). کتاب را سالها قبلتر هم دستِ یکی از دوستان دیده بودم ولی فرصتی دست نداده بود که برای خواندن قرض بگیرم یا بدزدم. از خودِ آقای مهر نپرسیدم، اما حدس میزنم آنچه توجهِ ایشان را به این کتاب جلب کرده توصیفِ راویِ رمان است از رویاروییاش با اخترناوِ بیگانهها. (یا اگر بخواهم از تعبیرهای خودِ نویسنده استفاده کنم: طیّارهی آن آقایان.) توصیفِ عبدالله ناهید از فرودِ این اخترناوها پیش از آغازِ عصرِ موشکها و اساساً رواجِ تصویرهای کلیشهای در ادبیاتِ علمیتخیلی جداً اعجابآور است؛ حتی منِ شکاک هم به وسوسه افتادم و با خودم گفتم نکند عبدالله ناهید واقعاً با بیگانهها دیدار کرده و آن دیدار محرّکِ او شده تا چنان رمانی بنویسد.
اگر یادتان باشد یکی دو بار اشاره کرده بودم که دوست دارم ذرهذره تاریخِ علمیتخیلیِ ایران را بنویسم. کار را با علی میردریکوندی و کتابش برای دیستوپین شروع کردم: «سرگذشتِ عجیبِ موفقترین علمیتخیلینویسِ ایرانی». در این فاصله، چند مطلبِ نصفهنیمهی دیگر هم از اینجا و آنجای ژانرِ عزیزمان نوشتم که هنوز نیمهکارهاند و منتشر نکردهام. منظورم این است که فعلاً آنچه مینویسم نظم و ترتیبِ زمانی ندارد. اما این وسط یکی از مطالبی که تمام شد دربارهی همین جناب عبداللهخان ناهید سقزی (افتخارالسلطنه) و کتابش چگونه به مریخ رفتم بود که از سایتِ ۳فید سر درآورد. مطلب را از اینجا میتوانید بخوانید. امیدوارم بخوانید و خوشتان بیاید. احتمالاً یک تکملهای هم بهزودی بر آن بنویسم و همانجا به مطلب اضافه کنم (دربارهی احتمالِ الهامگیری یا انتحالِ یک نویسندهی کُردِ عراقی از داستانِ آن کتاب).
فایلِ رمان و خودزندگینامهی نویسنده هم که به لطفِ آقای مهر در اختیارِ من قرار گرفت در اینجا آپلود شده تا اگر خواستید، دانلود کنید و بخوانید. حتماً هم نظرتان را برایم بنویسید، چون دلم برای همهتان تنگ است و دوست دارم «بخوانمتان».
@PersianSFF
46
10
5
1June 16, 2026 5.1K 44 59
