خطبه هفتاد و پنج : شرح نامی از نام های الله " الشهيد"
الحمد للَّه والصلاة والسلام على رسول الله وأشهد أن لا إله إلا الله وحده لا شريك له وأشهد أن محمداً عبده ورسوله وبعد:
بخاري ومسلم از ابو هريره رضي الله عنه روایت می کنند که پیامبر صلَّى الله عليه وسلَّم فرمود: «إِنَّ لِلَّهِ تِسْعَةً وَتِسْعِينَ اسْمًا مِئَةً إِلَّا وَاحِدًا، مَنْ أَحْصَاهَا دَخَلَ الْجَنَّةَ» «الله نود و نه اسم ، صد منهای یک اسم دارد، هیچ کس آنها را حفظ نمی کند مگر اینکه وارد بهشت می شود.» (ص 526 برقم 2736، وصحيح مسلم ص 1076 برقم 2677.)
از نام های نیک الله که در قرآن و سنت آمده الشهيد می باشد.
الله متعال میفرماید: {قُلْ أَيُّ شَيْءٍ أَكْبَرُ شَهَادةً قُلِ اللهِ شَهِيدٌ بِيْنِي وَبَيْنَكُمْ} [الأنعام: 19] «بگو: گواهى چه كسى از همه برتر است؟ بگو: الله [که] میان من و شما گواه است».
الله سبحان می فرماید: {قُلْ كَفَى بِاللهِ شَهِيدًا بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ إِنَّهُ كَانَ بِعِبَادِهِ خَبِيرًا بَصِيرًا (96)} [الإسراء] «بگو: کافی است که الله میان من و شما گواه باشد. بیتردید، او همواره [نسبت] به بندگانش آگاه [و] بیناست.»
زجاج می فرماید: شهيد به معنای حاضر است .(تفسير الأسماء للزجاج ص53)
زجاجي می گوید: الشهيد در لغت به معنای بمعنى الشاهد است همانگونه که العليم به معنى العالم می باشد و شاهد یعنی حاضر بر خلاف غایب می باشد مانند گفتار عرب: «فلان كان شاهداً لهذا الأمر أي لم يغب عنه» «فلانی بر این کار شاهد است یعنی از او پنهان نیست.» (اشتقاق الأسماء للزجاجي ص132 نقلاً عن كتاب النهج الأسمى في شرح أسماء اللَّه الحسنى 1/ 439 بتصرف)
از جمله آثار ايمان به این نام بزرگ:
ابتدا: اللهی صاحب عزت و جلال دانای پنهان و پیداست چیزی از او پنهان نیست اگر چه نازک و کوچک باشد. پس الله سبحان بر بندگان و افعالشان گواه است و از آنها بی خبر نیست همانگونه که می فرماید: {فَلَنَسْأَلَنَّ الَّذِينَ أُرْسِلَ إِلَيْهِمْ وَلَنَسْأَلَنَّ الْمُرْسَلِين (6) فَلَنَقُصَّنَّ عَلَيْهِم بِعِلْمٍ وَمَا كُنَّا غَآئِبِين (7)} [الأعراف] «حتماً از کسانی که (پیامبران) به سویشان فرستاده شدند و از (خودِ) پیامبران خواهیم پرسید. و با علم و دانش، اعمالشان را برایشان بازگو خواهیم کرد و ما از کردارشان بیخبر نبوده ایم.»
شایسته هر عمل کننده است هنگامی که خواست عمل کوچک یا بزرگی را انجام دهد هنگام ورود به آن مکثی داشته باشد پس بداند که الله بر آن گواه است خودش را محاسبه نماید اگر ورودش بخاطر الله باشد ادامه دهد در غیر این صورت خود را از ورود به آن باز دارد و آن را ترک نماید.(النهج الأسمى في شرح أسماء اللَّه الحسنى 1/ 443: نقلاً عن كتاب الحجة في بيان المحجة للأصبهاني)
الله متعال میفرماید: {وَمَا تَكُونُ فِي شَانٍ وَمَا تَتْلُو مِنْهُ مِن قُرْآنٍ وَلاَ تَعْمَلُونَ مِنْ عَمَلٍ إِلاَّ كُنَّا عَلَيْكُمْ شُهُودًا إِذْ تُفِيضُونَ فِيهِ وَمَا يَعْزُبُ عَن رَّبِّكَ مِن مِّثْقَالِ ذَرَّةٍ فِي الأَرْضِ وَلاَ فِي السَّمَاء وَلاَ أَصْغَرَ مِن ذَلِكَ وَلا أَكْبَرَ إِلاَّ فِي كِتَابٍ مُّبِين (61)} [يونس] «و تو مشغول هیچ كارى نیستی و هیچ [آیهاى از] آن [= قرآن] را نمیخوانى؛ و [شما نیز ای مردم،] هیچ كارى نمیكنید، مگر اینكه آنگاه كه به آن میپردازید، ما بر [کارهای] شما گواهیم؛ و هموزنِ ذرّهاى در زمین و نه در آسمان از پروردگارت پنهان نیست؛ و [حتی] كوچکتر یا بزرگتر از آن [نیز] چیزى نیست، مگر اینكه در كتابى روشن [ثبت شده] است.»
بخاري ومسلم از ابن عباس رضي الله عنهما روایت می کنند:رسول الله صلَّى الله عليه وسلَّم خطبه خواند و فرمود: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّكُمْ مَحْشُورُونَ إِلَى اللَّهِ حُفَاةً عُرَاةً غُرْلًا» «ای مردم شما روز قيامت، پابرهنه، لُخت و ختنه نشده بسوی الله برانگيخته می شوید» سپس فرمود: {كَمَا بَدَانَا أَوَّلَ خَلْقٍ نُّعِيدُهُ وَعْدًا عَلَيْنَا إِنَّا كُنَّا فَاعِلِين (104)} [الأنبياء] «همان گونه که نخستین [بار] آفرینش را آغاز کردیم، [بار دیگر] آن را بازمیگردانیم وعدهای است بر عهدۀ ما که قطعاً انجامش خواهیم داد.»
سپس فرمود: «أَلَا وَإِنَّ أَوَّلَ الخَلَائِقِ يُكسَى يَومَ القِيَامَةِ إِبرَاهِيمُ، أَلَا وَإِنَّهُ يُجَاءُ بِرِجَالٍ مِن أُمَّتِي فَيُؤخَذُ بِهِم ذَاتَ الشِّمَالِ فَأَقُولُ: يَا رَبِّ أُصَيحَابِي، فَيُقَالُ: إِنَّكَ لَا تَدرِي مَا أَحدَثُوا بَعدَكَ، فَأَقُولُ كَمَا قَالَ العَبدُ الصَّالِحُ: {وَكُنتُ عَلَيْهِمْ شَهِيدًا مَّا دُمْتُ فِيهِمْ فَلَمَّا تَوَفَّيْتَنِي كُنتَ أَنتَ الرَّقِيبَ عَلَيْهِمْ وَأَنتَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيد (117)} [المائدة] فَيُقَالُ: إِنَّ هَؤُلَاءِ لَم يَزَالُوا مُرتَدِّينَ عَلَى أَعقَابِهِم مُنذُ فَارَقتَهُم» «و اولین کسی که روز قیامت، لباس پوشانیده میشود،
3July 31, 2026 224 2
