Грэка-католікі Беларусі: post #8582 — TG.ME

28 жніўня 1640 года памёр Рафал Корсак (каля 1595/1599–1640) — беларускі царкоўны дзеяч, мітрапаліт Кіеўскі, Галіцкі і ўсяе Русі (1637–1640), адзін з ключавых прадстаўнікоў Уніяцкай (Грэка-Каталіцкай) Царквы ў Рэчы Паспалітай у першай палове XVII стагоддзя.

Нарадзіўся каля Наваградка ў шляхецкай сям’і Корсакаў, якая спачатку належала да кальвінізму. Рана страціў бацькоў і выхоўваўся пад апекай мітрапаліта Язэпа Вельяміна Руцкага (які быў звязаны з родам Корсакаў). Навучаўся ў езуіцкіх калегіумах у Нясвіжы, Вільні, Браунсбергу і Празе, а таксама ў Грэцкай калегіі святога Атанасія ў Рыме (1621–1624). Спачатку прыняў каталіцтва лацінскага абраду, але пад уплывам Руцкага перайшоў ва ўсходні абрад і ўступіў у Ордэн святога Васіля Вялікага (базыльяне), прыняўшы манаскае імя Рафал.

У 1625 годзе стаў архімандрытам Троіцкага манастыра ў Вільні, а ў 1626-м — протаархімандрытам усяго Ордэна (да 1636). У верасні 1626 года быў хіратанісаваны на епіскапа Галіцкага і прызначаны каад’ютарам мітрапаліта Руцкага з правам пераемніцтва. У 1632–1637 гадах займаў Пінска-Тураўскую кафедру.

Пасля смерці Руцкага 5 лютага 1637 года Корсак стаў мітрапалітам Кіеўскім, Галіцкім і ўсяе Русі — главой Уніяцкай Царквы. Яго кароткае кіраўніцтва прыпала на складаны час: пасля «Пунктаў заспакаення Русі» караля Уладзіслава IV (1632–1635) праваслаўная іерархія была легалізаваная, што паслабiла пазіцыі ўніятаў. Корсак актыўна абараняў правы Уніяцкай Царквы, вёў перамовы з праваслаўнымі (у тым ліку з мітрапалітам Пятром Магілам) пра магчымае аб’яднанне, падтрымліваў ідэю стварэння адзінага рускага патрыярхату ў Рэчы Паспалітай і неаднаразова ездзіў у Рым (у 1633–1635 і 1639–1640), каб атрымаць падтрымку Святога Пасаду.

Асабліва важнай была яго роля ў працэсе беатыфікацыі святамучаніка Язафата Кунцэвіча: Корсак працягнуў справу, пачатую Руцкім, і актыўна займаўся ёю ў Рыме. Ён таксама напісаў біяграфію свайго папярэдніка і пераклаў працы Мялеція Сматрыцкага на лаціну.

Памёр 28 жніўня 1640 года ў Рыме падчас чарговай місіі. Пахаваны ў царкве святых Сергія і Вакха. Нягледзячы на кароткае кіраванне, Рафал Корсак умацаваў сувязі Уніяцкай Царквы з Рымам, бараніў яе правы ў складаных палітычных умовах і працягнуў лінію Руцкага на ўнутранае ўмацаванне і дыялог з праваслаўнымі. Яго дзейнасць застаецца значнай старонкай гісторыі Уніяцкай Царквы на беларускіх і ўкраінскіх землях.
👍5🙏5
August 28, 2026 142 1 1