چهار یخبندان اخیر زمین
در ۱۰۰ هزار سال اخیر، پیش از آخرین اوج یخچالی (حدود ۲۰ هزار سال پیش)، سه مرحلهٔ سرد مهم در چارچوب عصر یخبندان «وورم/ویسکانسین» شناسایی میشود:
۱. مرحلهٔ سرد میانی وورم حدود ۶۵ تا ۷۰ هزار سال پیش:
افت محسوس دما و گسترش یخچالها، هر چند نه به وسعت اوج نهایی.
۲. مرحلهٔ سرد حدود ۵۰ هزار سال پیش:
یک دورهٔ سرد و خشک که بر اساس مغزههای یخی گرینلند و رسوبات دریایی، با کاهش دمای میانگین و پیشروی نسبی یخچالها شناخته میشود.
۳. مرحلهٔ سرد حدود ۳۰ تا ۳۵ هزار سال پیش:
زمینهسازِ آخرین اوج یخچالی بود؛ یخچالها به تدریج گسترش یافتند تا در ۲۰ هزار سال پیش به حداکثر رسیدند.
۴. مرحلهٔ سرد حدود ۲۰ هزار تا ۱۲۹۰۰ سال پیش:
زمینهساز خشک شدن خلیج فارس؛ جمعیتهای فلات به تدریج به کرانههای رود بزرگ کف خلیج فارس گسترش یافتند.
این مراحل همگی در دل آخرین عصر یخبندان (وورم/ویسکانسین) جای دارد.
منطقۀ سبز، محدودۀ زمانی گسترش انسان هوشمند از شرق آفریقاست.
@oldhistor
