ادامه از پست بالا
👆👆👆👇👇👇👇
اما یک اشکال ساختاری کتاب
Scott C. Lucas در نقد کتاب به نکته درستی اشاره کرده است. اگرچه ویراستاران ۱۹ مقاله را زیر چهار عنوان Production، Transmission، Interpretation و Reception قرار دادهاند، در عمل حجم عمده مقالات در دو قطب زمانی متمرکز شده است: دو قرن نخست اسلام و اسلام معاصر. دوره بسیار طولانی میان این دو، حضور بسیار کمتری دارد. او مشخصاً میگوید فقط سه مقاله بهطور جدی در فاصله تقریباً 200 تا 1350 هجری قرار میگیرند.
بنابراین عنوان کتاب از محتوای واقعی آن اندکی جامعتر است. این کتاب «تاریخ کامل تحول منابع متنی اسلام» نیست؛ بلکه مجموعهای از مطالعات موردی است که دو حوزه مورد علاقه شاگردان و همکاران موتسکی ـ اسلام آغازین و کاربرد معاصر متون ـ در آن برجسته شده است.
جایگاه موتسکی در پسِ کتاب
نکتهای که کتاب را از یک مجموعه مقاله معمولی مهمتر میکند، روش پژوهشی موتسکی است. او در مطالعات حدیثی راهی میان دو موضع گشود: از یک سو پذیرش ساده گزارشهای منابع حدیثی و از سوی دیگر شکاکیتی که تقریباً همه روایات موجود در مجموعههای قرن دوم و سوم را ساخته دورههای بعد میدانست.
روش مشهور isnād-cum-matn میکوشد تعداد زیادی از طرق یک روایت را گرد آورد، روابط میان اسناد را مشخص کند و سپس تغییرات متن را با تغییرات شبکه ناقلان مقایسه نماید. Scott Lucas نیز در مرور این جشننامه این روش را از مهمترین دستاوردهای موتسکی میداند و تأکید میکند که وی با آن در برابر رویکردهایی ایستاد که بخش عمده منابع حدیثی اولیه را عملاً از پژوهش تاریخی کنار میگذاشتند.
این دقیقاً توضیح میدهد که چرا عبدالرزاق در کار موتسکی اهمیت ویژهای پیدا کرد. المصنف به سبب حجم عظیم نقلهایش و ذکر منظم شیوخ و طرق انتقال، برای چنین تحلیلهایی منبعی بسیار مناسب است.
https://t.me/UT_Central_Library
Telegram
کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران
وب سايت کتابخانه مرکزی:
Library.ut.ac.ir
آدرس:
خیابان انقلاب، خیابان ۱۶ آذر، داخل پردیس مرکزی دانشگاه تهران، کتابخانه مرکزی، مرکز اسناد و تامین منابع علمی.

September 2, 2026 760 5