🔱 اسلام چه ارزشی برای زن قرار داده است؟
در نگاه اسلام، زن موجودی کمارزش یا درجهدوم نیست؛ بلکه دارای حرمت، حقوق و جایگاهی ویژه است...
قرآن کریم میفرماید: «وَلَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِي آدَمَ»؛ «ما فرزندان آدم را گرامی داشتیم.» این کرامت، زن و مرد را دربرمیگیرد و تفاوت برخی احکام، به معنای تفاوت در ارزش انسانی آنان نیست.
یکی از روشنترین نمونهها، جایگاه مادر است.
پیامبر ﷺ هنگامی که از ایشان پرسیده شد چه کسی بیش از همه شایسته نیکی و محبت است، سه بار فرمود: «أُمُّكَ، أُمُّكَ، أُمُّكَ، ثُمَّ أَبُوكَ»؛ «مادرت، مادرت، مادرت، سپس پدرت.»
اسلام همچنین برای حفظ آبرو و حرمت زن احکام ویژهای قرار داده؛ مثلا نسبت دادن زنا به زن پاکدامن، بدون آوردن چهار شاهد، «قذف» محسوب میشود و قرآن برای آن مجازات سنگینی مقرر کرده است.
همچنین پیامبر ﷺ فرمود: «مَنْ قُتِلَ دُونَ عِرْضِهِ فَهُوَ شَهِيدٌ»؛ «هرکس در دفاع از آبروی خود کشته شود، شهید است.» این حکم نشان میدهد که دفاع از زنان در نگاه اسلام جایگاهی بسیار مهم دارد.
از سوی دیگر، مهریه حق زن است و قرآن میفرماید: «وَآتُوا النِّسَاءَ صَدُقَاتِهِنَّ نِحْلَةً»؛ «مهریههای زنان را با رضایت و طیب خاطر به آنان بدهید.» همچنین تأمین هزینههای زندگی، در اصل بر عهده شوهر است و زن الزام شرعی به تأمین مخارج خانواده ندارد.
اسلام برای زن حق ارث نیز قرار داده است؛ حقی که پیش از اسلام در بسیاری از جوامع برای زنان به رسمیت شناخته نمیشد.
قرآن صریحاً میفرماید: «لِلرِّجَالِ نَصِيبٌ مِمَّا تَرَكَ الْوَالِدَانِ وَالْأَقْرَبُونَ وَلِلنِّسَاءِ نَصِيبٌ»؛ «برای مردان از آنچه پدر و مادر و نزدیکان بر جای میگذارند سهمی است و برای زنان نیز سهمی است.»
حتی در عباداتی مانند حج نیز اسلام شرایط و توانایی زن را مورد توجه قرار داده است و در مسئله سفر، میان فقیهان درباره شرایط همراهی محرم و امنیت راه، تفصیلهایی وجود دارد.
حتی بین فقها اختلاف است که آیا زن به همراه محرم فاسق میتواند به حج برود؟
اسلام حتی پس از مرگ نیز حرمت و پوشش زن مورد توجه قرار گرفته است؛ چنانکه در فقه اسلامی برای کفن زن معمولاً پنج قطعه ذکر شده، در حالی که کفن مرد سه قطعه است.
بنابراین، اگر بخواهیم جایگاه زن در اسلام را در یک جمله خلاصه کنیم، باید گفت: اسلام زن را تنها به عنوان یک عضو خانواده نمیبیند؛ بلکه برای جان، آبرو، مال، کرامت، مادر بودن، همسری و حقوق اجتماعی او احکام و حمایتهای ویژهای قرار داده است.
✍ أخوكم: 𝑨𝒎𝒊𝒓_ 𝒌𝒉𝒂𝒍𝒆𝑫
7August 23, 2026 413 3 5
