#جمع_بندی
#شماره_۳۰۹
#سرویکال
#ضایعه
#سایش
#اسید
#اکلوژن
#درمان
#NCCL
NCCL ,
Non-Carious Cervical Lesion
امروزه معتقدند که NCCL یک پدیده مالتی فاکتوریال است .
علل مختلفی برای آن ذکر میشود :
● نیروهای اکلوزالی ،
شاید یکی از مهمترین عوامل مطرح است ، اما هنوز به عنوان تنها علت برای این عارضه پذیرفته نشده است .
مطالعات نشان میدهند که نیروهای خارج از محور و پارافانکشن میتوانند باعث تمرکز تنش در ناحیه سرویکال شوند ،
اما آنچه در ریویوها میبینیم نشان میدهد احتمالا نیروهای اکلوژن به تنهایی نمیتواند باعث ایجاد این ضایعه شود .
بنابراین امروزه آن را به عنوان عامل مستعد کننده میدانند ، نه علت قطعی .
● عوامل شیمیایی ،
گاهی در مقالات میبینیم که از ترم بایوکروژن برای این اتفاق استفاده میشود .
رژیم غذایی و نوشیدنیهای اسیدی ،
ریفلاکس ،
استفراغ مزمن ،
کاهش ظرفیت بافری بزاق و ...
میتواند باعث کاهش پتانسیل مقاومت مینا و عاج در ناحیه سرویکال شود و یا احتمالاً اثر سایر عوامل را تشدید کند .
● سایش مکانیکی ،
مهمترین منابع عبارتاند از :
عواملی مثل مسواک زدن نادرست ، فشار زیاد هنگام مسواک زدن ،
استفاده از خمیر دندانهای ساینده ،
و یا برخی عادات دهانی
میتواند باعث بروز این ضایعه شود .
برخی مطالعات نشان میدهد این عامل نیز به تنهایی برای ایجاد ضایع کافی نیست ، اما در حضور اسید یا فشارهای اکلوزالی نقش مهمی در پیشرفت ضایعه دارد .
به عبارتی در بسیاری از تحقیقات اثر سینرژیک بین عوامل ذکر شده ، مورد توجه قرار گرفته است .
بدین صورت که :
اسید باعث نرم شدن بافت میشود ،
سایش مکانیکی بافت نرم شده را حذف میکند ،
و فشارهای اکلوزالی باعث افزایش تمرکز تنش و مستعد شدن ناحیه سرویکال میشود .
در این میان عواملی مثل :
افزایش سن ،
کاهش جریان بزاق ،
رژیم غذایی سخت ،
مورفولوژی دندان خصوصاً در پرهمولرها ،
وضعیت پریودنتال و تحلیل لثه ،
در شدت و سرعت این ضایعه موثر است .
■ در مورد درمان :
باید توجه داشت که مسیر دو قسمت است ،
اول اصلاح علل ایجاد ضایعه ،
و دوم ترمیم ضایعه .
در واقع اگر اتیولوژی اصلاح نشود ، حتی بهترین ترمیم نیز ممکن است در آینده نزدیک دچار شکست شود .
● مواردی که معمولاً نیازی به ترمیم ندارند :
ضایعه کوچک و سطحی باشد .
حساسیت عاج وجود نداشته باشد یا خفیف باشد .
از نظر زیبایی برای بیمار مشکل ایجاد نکند .
شواهدی از پیشرفت سریع ضایعه در معاینات دورهای وجود نداشته باشد .
خطر شکست ساختاری دندان پایین باشد .
امکان حذف یا کنترل عوامل ایجادکننده یعنی رژیم اسیدی ، مسواکزدن نادرست ، براکسیسم و ... وجود داشته باشد .
در این بیماران درمان شامل آموزش های لازم و در صورت نیاز درمان حساسیت ( مثل فلوراید ) و پیگیری دورهای است .
● مواردی که ترمیم توصیه میشود :
حساسیت عاج پایدار
نیاز زیبایی ، به ویژه در ناحیه قدامی
پیشرفت ضایعه در معاینات متوالی
کاهش استحکام دندان یا خطر شکست کاسپ
نزدیک شدن ضایعه به پالپ
ایجاد گیر غذایی یا اختلال در کنترل پلاک .
بنابراین ،
اندیکاسیون ترمیم بر اساس اندازه ضایعه نیست ، بلکه بر اساس علائم ، عملکرد ، زیبایی و روند پیشرفت آن است.
#مهدی_جوان
● لینک " گروه " برای پرسش و پاسخ :
https://t.me/prosthogroup
● لینک " کانال " جهت مطالعه مطالب :
https://t.me/prosthochannel
Telegram
مهدی جوان
همکاران محترم ،
۱) گروه ویژه دندان پزشکان و رشته های مرتبط است .
۲) موارد لازم برای مشاوره و طرح درمان :
رادیوگرافی
تصاویر از داخل دهانی یا کست های مانت شده
هیستوری بیمار
شکایت بیمار
۳) سوال و جواب در مورد مسائل مربوط به دندان پزشکی کاملا آزاد است .
July 23, 2026 4.3K 29
