🌱
نادر و آقامحمدخان
ایران پس از فروپاشی ساسانیان و مرگ یزدگرد سوم، قرنها در چندپارگی و هرجومرج به سر برد؛ اما با ظهور صفویه، دوباره یکپارچه، مقتدر و صاحب هویت ملی شد.
نادرشاه و آقامحمدخان، هر دو ادامهدهندۀ همان مسیر صفویه برای بازگرداندن اتحاد، تمرکز و اقتدار ملی به ایران بودند. متأسفانه، قتل این دو پادشاه در مقاطع بسیار حساس تاریخی، یعنی اواسط و اواخر قرن هجدهم میلادی، درست زمانی که انقلاب صنعتی در اروپا در حال شکلگیری بود و روسیه تزاری ارتش خود را بازسازی میکرد، رخ داد.
با کشته شدن نادر، ظرفیت تهاجمی ایران نابود و کشور درگیر جنگهای داخلی و هرج و مرج گردید؛ و با کشته شدن آقامحمدخان نیز ظرفیت بازدارندگی ایران از میان رفت که نتیجۀ آن، جنگهای خانمانسوز با روسیه و از دست دادن قفقاز بود.
ایران به دلیل این دو ضایعۀ تاریخی در مقطعی حساس، دیگر هرگز فرصت نیافت به یک دولت نوین و متمرکز تبدیل شود؛ در نتیجه در قرن نوزدهم، به جای ایفای نقش در نظم نوین جهانی، به بازیچهای در دست قدرتهای استعماری روسیه و بریتانیا تبدیل شد و مسیر پیشرفت و توسعۀ آن برای زمانی نامعلوم متوقف ماند.
@midhistor
4August 28, 2026 146 9
