Channels

Top 100 Trending New

Categories

Crypto Gaming News Entertainment Music Sports Tech Gambling Bots and mini apps Finance Business Education Lifestyle Health Travel Auto Fashion Jobs Dating Deals and shopping

Stickers

Stickers Emoji Themes Wallpapers

Bots Gifts Tools

Currency

$ USD ₽ RUB € EUR ₴ UAH ₸ KZT ₺ TRY zł PLN ₪ ILS AED AED R$ BRL Rp IDR RM MYR ¥ JPY ₩ KRW CN¥ CNY

Theme

Português (Brasil)

Bahasa Indonesia

Беларуская

Українська

Channels Categories Stickers Bots Gifts Tools

Premium Wiki Glossary Legal

Notifications Settings Log in

An open web layer over public Telegram — search, stats and channel reading right in your browser, no account, no install.

Not affiliated with Telegram FZ-LLC; all data comes from public sources.

Catalog

Top channels Categories Countries Search

Content

Stickers Emoji Gifts Themes Wallpapers

Help

Tools Wiki Glossary Blockchain Safety Premium Advertisers Advertising

© 2026 TG.ME · G.Media network· Updated 08/31/2026 · v0.2.0 · b1444ad

Privacy Terms DMCA & complaints Report a violation

یادداشتهای یک مالیچی در سفر (@fandamentalibours) — Telegram — TG.ME

یادداشتهای یک مالیچی در سفر

@fandamentalibours · 721 subscribers

Created in 2020

Open in Telegram

Information

Username@fandamentalibours

CreatedJuly 23, 2020

Linkt.me/fandamentalibours

Posts Media Stats Similar Reviews

⌘K

Newest first

Newest first Oldest first

Share channel “یادداشتهای یک مالیچی در سفر”

The short link opens the channel straight in the Telegram app — not in a browser tab.

tg.me/go/fandamentalibours

Is this your channel? Add @tgme as admin — and see how many people click your links. Get the stats →

Channel history

Channel created July 23, 2020per Telegram

We have been tracking it since August 30, 2026

In all that time the channel has changed neither its name, nor its @username, nor its avatar.

We show only what we have seen ourselves.

Reviews

0

Log in to leave a reviewLog in

No reviews yet

Be the first to share your experience with this account.

Posts Media Stats Similar Reviews

اما در هرحال به نظر میرسد در صورت ادامه محاصره اقتصادی تهران مجبور شود بخش دیگری از تولید خود را کاهش دهد اما چیزی که به نظر قطعی می‌آید با ادامه محاصره، فشار از نفت خام به فرآورده‌ها منتقل می‌شود و محدودیت ظرفیت پالایش، آسیب تأسیسات و مهم‌تر از همه محدودیت خروج فرآورده‌ها، به چالش بزرگ صنعت نفت ایران تبدیل می‌شود.

جمهوری اسلامی وضعیت استخراج و انبار نفت را چگونه مدیریت می‌کند؟

۱- طبق برآورد Kpler، جمهوری اسلامی در مرحله نخست محاصره حدود ۱.۲ میلیون بشکه در روز از تولید نفت خام خود کاست؛ به‌گونه‌ای که تولید نفت خام ایران در مقطعی به حدود ۲ تا ۲.۱ میلیون بشکه در روز رسید. Kpler در ژوئن همچنین برآورد کرده بود که تهران نرخ پالایش داخلی را حدود ۷۵ تا ۱۰۰ هزار بشکه در روز افزایش داده و به حدود ۱.۹۶ میلیون بشکه در روز رسانده است. این دو اقدام در کنار کاهش شدید بارگیری نفت خام، یک هدف مشخص داشت: جلوگیری از پر شدن مخازن نفت خام ایران.
در ماه مه، بارگیری نفت خام ایران به‌طور متوسط تنها حدود ۲۶۰ هزار بشکه در روز بود؛ در حالی که این رقم در ماه‌های فوریه تا آوریل حدود ۱.۸۵ میلیون بشکه در روز بود. Kpler در آن مقطع برآورد می‌کرد که اگر تولید در سطح قبل از محاصره باقی می‌ماند، ظرفیت عملی ذخیره‌سازی نفت خام ایران ظرف مدت کوتاهی پر می‌شد. به همین دلیل کاهش تولید به مهم‌ترین «سوپاپ فشار» تهران تبدیل شد.
اما این همه داستان نبود تهران در طول روزهای بعد از آتش بس سعی کرد نرخ پالایش خود را به سطح پیش از درگیری‌ها برساند.Kpler در آخرین در هفته گذشته نرخ پالایش فعلی ایران را حدود ۲٫۲ میلیون بشکه نفت در روز و تنها حدود ۲۵۰ هزار بشکه کمتر از سطح آغاز درگیری‌ها برآورد کرد. با این وضع تهران در ماه‌های آینده می‌تواند بخشی از نفت خام را از چرخه ذخیره‌سازی خارج کند اما اینجا سؤال مهم‌تری مطرح می‌شود اگر جمهوری اسلامی نفت خام بیشتری را به پالایشگاه‌ها بفرستد، ایران می‌تواند نفت بیشتر تولید و ذخیره‌سازی کند؟!
هر بشکه نفت خامی که وارد پالایشگاه می‌شود، مجموعه‌ای از فرآورده‌ها شامل بنزین، گازوئیل، نفت سفید، نفت کوره، نفتا و سایر محصولات را تولید می‌کند. بنابراین افزایش خوراک پالایشگاه‌ها الزاماً به معنای حل مشکل صادرات نفت خام نیست؛ بلکه می‌تواند فشار را از بازار نفت خام به بازار فرآورده‌ها منتقل کند.kpler هم‌زمان با اعلام افزایش نرخ پالایش پالایشگاه‌های ایران اعلام کرده است که این واحدها با اختلال در واحدها و محدودیت صادرات نفتا و نفت کوره مواجه‌اند. در نتیجه پالایشگران مجبور شده‌اند ترکیب محصولات خود را تغییر دهند؛ از جمله افزایش blending نفتا در بنزین و تغییر تراز نفت کوره برای مدیریت حجم فرآورده‌های جابه‌جا نشده؛ بنابراین مسئله امروز شکل دیگری به خود گرفته است ایران با فرآورده‌ای که از پالایش نفت خام تولید می‌کند و امکان صادرات یا جابه‌جایی طبیعی آن محدود شده، چه کند؟
تهران در ماه‌های ژوئن و ژوئیه توانست با کاهش تولید نفت خام، افزایش نسبی نرخ پالایش و استفاده از ظرفیت ذخیره‌سازی موجود فشار روی مخازن نفت خام را مدیریت کند. اما با طولانی شدن محاصره، مسئله به‌تدریج از بحران ذخیره‌سازی نفت خام به بحران توازن فرآورده‌ها منتقل شده است.تهران همکنون حدود ۹۰ درصد نرخ پالایش پیش از جنگ را بازیابی کرده است بنابراین باتوجه به محاصره اقتصادی بالابردن نرخ پالایش و بازآفرینی کامل نرخ پیش از جنگ یک راه‌حل نامحدود نیست.

اما سؤال بعدی مهم‌تر است: آیا ایران می‌تواند تولید نفت خام را باز هم کاهش دهد؟
اینجا مزیت مهم ساختار زمین‌شناسی ایران وارد معادله می‌شود.
حدود ۲.۲ میلیون بشکه در روز از تولید نفت ایران از مجموعه میادین جنوب‌غربی کشور می‌آید؛ عمدتاً از مخازن Asmari و Bangestan و دیگر مخازن کربناته عمیق‌تر. این مخازن به‌شدت شکاف‌دارند و مکانیسم طبیعی اصلی بازیافت نفت در آنها gas-oil gravity drainage است.
در این مخازن، کاهش تولید الزاماً به معنای آسیب دیدن مخزن یا از دست رفتن دائمی قابلیت تولید نیست.
برعکس، هنگامی که drawdown کاهش پیدا می‌کند، نفت موجود در ماتریس کم‌تراوای سنگ فرصت بیشتری پیدا می‌کند تا تحت اثر نیروی ثقل به شبکه شکستگی‌ها منتقل شود؛ همان شبکه‌ای که مسیر اصلی انتقال نفت به چاه است.
به همین دلیل Columbia CGEP در بررسی ساختار نفت ایران به یک نتیجه بسیار مهم رسیده است:
دوره‌ای از توقف یا کاهش تولید در این مخازن می‌تواند اجازه دهد نفت بیشتری از ماتریس سنگ به شکستگی‌ها تخلیه شود و در زمان بازگشت تولید، حتی تولید و بازیافت نهایی بالاتری نسبت به قبل از توقف حاصل شود.
اما نباید لزوما نتیجه‌گیری کرد که تهران میتواند تمامی ۲٫۲ میلیون بشکه نفت را بدون هزینه shut-in کند!
درستی است که از نظر مخزنی بخش بزرگی از این تولید قابلیت کاهش و بازگشت دارد اما از نظر تاسیساتی به ویژه واحدهای فرآیندی و سیستم‌های تزریق گاز این دوباره راه‌اندازی مشکل ساز است.

109 1Aug 29

خطای محاسباتی تهران در هرمز

در آغاز حملات مجدد تهران به کشتی‌های باری در دهانه هرمز، برخی معتقد بودند تفاهم‌نامه اسلام‌آباد یا توافق ۱۷ ژوئن، از همان ابتدا شکننده بود؛ چرا که عملاً ارتباط مستقیمی با اهداف حملات آمریکا به جمهوری اسلامی و زیرساخت‌های اقتصادی ایران نداشت. از این منظر، واشنگتن در هر صورت به دنبال خنثی کردن اهرم فشاری بود که تهران در تنگه هرمز در اختیار داشت.

امروز نیز، در شرایطی که مقام‌های آمریکایی ظاهراً دیگر برای نتایج مذاکرات تهران و عمان اهمیت چندانی قائل نیستند و ترتیبات جدید پیش‌بینی‌شده در آن توافق را بیشتر به‌عنوان «سر و صدای پس‌زمینه» تلقی می‌کنند، استدلال دیگری مطرح است: تهران برای حفظ دستاوردهای جنگی خود و بهبود موقعیتش در مذاکرات صلح، عملاً راه دیگری جز حمله به کشتی‌ها نداشت. حتی اگر این حملات در عمل به نتیجه مطلوب نرسیده باشد، از این دیدگاه، اصل تصمیم تهران قابل دفاع است.

اما به نظر من، مسئله دقیقاً برعکس است: تهران مرتکب یک خطای بزرگ محاسباتی شد.

مشکل این بود که جمهوری اسلامی ماهیت اهرم جدید خود را درست همان‌طور که پیش‌تر درباره نیروهای نیابتی، برنامه موشکی و حتی برنامه هسته‌ای‌اش دچار خطای محاسباتی شده بود، درک نکرد.

قرار نبود حزب‌الله لبنان از یک نیروی مزاحم برای اسرائیل، به ابزاری برای پیشبرد یک پروژه توسعه‌طلبانه و جاه‌طلبی‌های منطقه‌ای تبدیل شود. قرار نبود نفوذ تهران در سوریه به معنای پذیرش هزینه‌های نامحدود برای حفظ یک دولت مشخص باشد. و این بار نیز قرار نبود توانایی ایران برای اخلال در تردد دریایی در تنگه هرمز، به معنای تبدیل این توانایی به یک «دارایی حاکمیتی» و قربانی کردن صادرات انرژی کشور برای رؤیای کنترل بر ورودی و خروجی این آبراه باشد.

توانایی اخلال در هرمز یک اهرم بود، نه یک هدف.

جمهوری اسلامی می‌توانست از این توانایی به‌عنوان یک ابزار بازدارنده و چانه‌زنی استفاده کند؛ اهرمی که در صورت نیاز می‌توانست هزینه فشار بر تهران را برای طرف مقابل افزایش دهد و در مذاکرات آتی، به‌ویژه درباره برنامه هسته‌ای، برای حفاظت از مهم‌ترین ابزار امنیتی تهران به کار گرفته شود.

اما استفاده نادرست از این اهرم، آن هم در برابر رئیس‌جمهوری که پیش از این در سیاست تعرفه‌ای خود نشان داده بود حاضر است برای نمایش قدرت و تحقق اهداف سیاسی‌اش هزینه‌های اقتصادی سنگینی را بپذیرد، یک اشتباه محاسباتی جدی بود.

تهران ظاهراً فراموش کرد که اهرم فشار زمانی ارزشمند است که بتوان آن را بدون نابود کردن ارزش خود اهرم به کار گرفت.

نتیجه امروز تا حد زیادی گویای همین اشتباه است. همسایگان ایران، اگرچه هنوز با محدودیت‌هایی نسبت به شرایط پیش از آغاز درگیری‌ها مواجه‌اند، اما تا حد زیادی توانسته‌اند صادرات انرژی و فرآورده‌های خود را ادامه دهند. در مقابل، جمهوری اسلامی در همان مسیری که می‌خواست با استفاده از آن قدرت خود را به رخ بکشد، اکنون با وضعیتی مواجه شده که حتی امکان صادرات یک بشکه نفت نیز برایش به‌شدت محدود شده است.

این همان نقطه‌ای است که تفاوت میان داشتن یک اهرم فشار و دانستن نحوه استفاده از آن آشکار می‌شود.

تهران یک دارایی استراتژیک در اختیار داشت؛ اما با تبدیل آن به یک ابزار تهاجمی و سپس گره زدن آن به رؤیای کنترل بر هرمز، بخشی از ارزش همان دارایی را از بین برد.

در نهایت، مسئله فقط این نیست که حملات به کشتی‌ها موفق بودند یا شکست خوردند. مسئله مهم‌تر این است که تهران در محاسبه ارزش اهرم خود دچار خطا شد: اهرم هرمز قرار بود به ایران قدرت چانه‌زنی بدهد، نه اینکه صادرات انرژی ایران را قربانی کند.

و اگر این تحلیل درست باشد، شاید بزرگ‌ترین خسارت تهران در این مرحله نه شکست یک عملیات دریایی، بلکه از دست دادن بخشی از ارزشی باشد که می‌توانست از یک اهرم فشار بسیار قدرتمند در مذاکرات آینده به دست آورد.

به جای آنکه تمام تمرکز بر پیدا کردن «فرد اصلی مذاکره‌کننده» یا ارائه یک بسته اقتصادی جذاب‌تر باشد، باید ابتدا فهمید جمهوری اسلامی چه چیزی را تهدید علیه بقای خود تلقی می‌کند و برای حفظ چه چیزهایی حاضر است هزینه بدهد.

اگر این منطق درست فهمیده شود، بسیاری از رفتارهای فعلی تهران دیگر متناقض یا غیرعقلانی به نظر نخواهند رسید. آن‌گاه تیم ترامپ بهتر می‌تواند تشخیص دهد که چه موضوعاتی واقعاً قابل معامله‌اند، چه موضوعاتی برای جمهوری اسلامی خطوط قرمز مرتبط با بقا محسوب می‌شوند، و مهم‌تر از همه، آیا و تحت چه شرایطی می‌توان با چنین سیستمی به توافقی برای پایان جنگ رسید.

مسئله، بنابراین، شاید پیدا کردن «پیشنهاد بهتر» نباشد؛ مسئله این است که ابتدا بفهمیم برای جمهوری اسلامی چه چیزی از اقتصاد، تحریم و حتی هزینه‌های جنگ مهم‌تر است.

و پاسخ، در درجه اول، بقای ساختار سیاسی موجود است.

مسئله‌ای که ترامپ درباره جمهوری اسلامی درک نکرده است

بعد از خواندن خبر جدید اکسیوس مبنی بر اینکه دونالد ترامپ به دنبال شخصی است که تصمیم‌گیرنده اصلی در جمهوری اسلامی است به نظرم آمد که بد نیست این مقاله را با این عنوان تکراری بنویسم پیش‌تر نوشتم که به نظر می‌رسد ترامپ یک مسئله اساسی را درباره جمهوری اسلامی به‌درستی درک نکرده است: مسئله اصلی این سیستم، حفظ ساختار سیاسی موجود و تضمین بقای آن است.

اگر این گزاره را نقطه آغاز تحلیل قرار دهیم، بسیاری از رفتارهای جمهوری اسلامی که برای دولت ترامپ ممکن است غیرمنطقی یا حتی غیرقابل‌درک به نظر برسد، معنای متفاوتی پیدا می‌کند.

ترامپ و تیم او ظاهراً بارها تصور کرده‌اند که می‌توان با ارائه مشوق‌های اقتصادی، سرمایه‌گذاری، رفع تحریم‌ها یا پیشنهادهایی برای حفظ بخشی از صنعت هسته‌ای، جمهوری اسلامی را به عقب‌نشینی از برخی خواسته‌های راهبردی‌اش ترغیب کرد. اما مسئله اینجاست که جمهوری اسلامی برنامه هسته‌ای، توان موشکی و سایر ابزارهای قدرت خود را صرفاً به‌عنوان موضوعات اقتصادی یا حتی نظامی نمی‌بیند؛ اینها بخشی از معماری بقای نظام هستند.

به همین دلیل است که جمهوری اسلامی، حتی در شرایطی که می‌توانست از برخی امتیازات اقتصادی بهره‌مند شود، حاضر نشده به‌سادگی از حفظ توان و زیرساخت‌های هسته‌ای خود دست بکشد. همین منطق درباره برنامه موشکی نیز صادق است؛ برنامه‌ای که تهران اساساً حاضر نشده آن را در مذاکرات به‌عنوان یک موضوع قابل معامله وارد کند.

اگر مسئله صرفاً دستیابی به منافع اقتصادی بود، بسیاری از پیشنهادهایی که در مقاطع مختلف مطرح شده می‌توانست دست‌کم زمینه‌ای برای مصالحه ایجاد کند. اما وقتی هدف نخست، بقای ساختار سیاسی باشد، ارزش اقتصادی یک امتیاز در برابر ارزشی که حاکمیت برای حفظ ابزارهای بازدارندگی و قدرت خود قائل است، به‌مراتب کمتر خواهد بود.

همین مسئله می‌تواند بخشی از رفتار جمهوری اسلامی پس از جنگ را نیز توضیح دهد.

ترامپ جمهوری اسلامی را به آسیب رساندن به معترضان تهدید کرد، اما جمهوری اسلامی نه‌تنها از سرکوب عقب ننشست، بلکه دست به یکی از کم‌سابقه‌ترین موج‌های سرکوب در تاریخ خود زد. اگر هدف اصلی حکومت جلب رضایت خارجی یا کاهش فشار اقتصادی بود، چنین رفتاری منطقی به نظر نمی‌رسید. اما اگر بقای نظام را اولویت نخست بدانیم، تصمیم قابل‌فهم‌تر می‌شود: در لحظه‌ای که حاکمیت احساس تهدید وجودی می‌کند، کنترل داخلی بر هر ملاحظه دیگری مقدم می‌شود.

همین منطق را می‌توان در مذاکرات هسته‌ای پس از جنگ نیز مشاهده کرد. جمهوری اسلامی دیگر حاضر نشد برخی امتیازاتی را که در گذشته پذیرفته بود، دوباره بپذیرد؛ از جمله ترتیبات مربوط به تعویض سوخت با غنای بالا یا تمدید افق‌های زمانی محدودیت‌های غنی‌سازی در چارچوب برجام.

چرا؟

زیرا از نگاه تهران، مسئله دیگر صرفاً میزان غنی‌سازی یا جزئیات فنی یک توافق نیست. مسئله این است که چه مقدار از ظرفیت قدرتی که می‌تواند در آینده برای بقای نظام ضروری باشد، باید حفظ شود.

حتی در شرایطی که کشور تحت بمباران شدید قرار داشت، جمهوری اسلامی در جریان مذاکرات حاضر نشد از یکی از خواسته‌های اصلی خود، یعنی آتش‌بس در تمامی جبهه‌ها، از جمله لبنان، به‌سادگی عقب‌نشینی کند. این رفتار نیز از منظر محاسبه صرفاً اقتصادی یا حتی هزینه-فایده کوتاه‌مدت، دشوار به نظر می‌رسد؛ اما در چارچوب محاسبه امنیتی جمهوری اسلامی، قابل توضیح است.

مسئله اول جمهوری اسلامی بقاست.
مسئله دومش بقاست.
مسئله سومش هم بقاست.

و پس از آن، فراهم کردن شرایط برای پیشبرد سیاست‌های منطقه‌ای و جاه‌طلبانه‌ای قرار می‌گیرد که در سال‌های گذشته در قالب گسترش نفوذ منطقه‌ای و پروژه‌ای که می‌توان آن را تلاش برای ایجاد یک حوزه نفوذ شیعی دانست، دنبال کرده است.

از همین منظر، سه دسته ابزار برای جمهوری اسلامی اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کنند:

۱. برنامه هسته‌ای و توان موشکی
به‌عنوان ابزارهای بازدارندگی و تضمین‌کننده قدرت راهبردی حکومت.

۲. نیروهای نیابتی و شبکه نفوذ منطقه‌ای
به‌عنوان عمق استراتژیک و ابزاری برای انتقال میدان درگیری به خارج از مرزهای ایران.

۳. توانایی ایجاد اختلال و اعمال فشار بر آبراه هرمز
به‌عنوان اهرمی برای افزایش هزینه هرگونه فشار نظامی و اقتصادی علیه ایران.

بنابراین، بعید است جمهوری اسلامی این ابزارها را صرفاً در برابر یک پیشنهاد اقتصادی واگذار کند؛ زیرا از نگاه حاکمیت، موضوع بر سر قیمت یک امتیاز نیست، بلکه بر سر هزینه از دست دادن ابزارهای بقای نظام است.

در نتیجه، اگر ترامپ و تیم او بخواهند واقعاً رفتار جمهوری اسلامی را پیش‌بینی کنند، شاید لازم باشد نقطه شروع تحلیل خود را تغییر دهند.

هرگونه افزایش فشار بر صادرات نفت عراق می‌تواند بازار جهانی انرژی را تحت تأثیر قرار دهد، به‌ویژه اگر هم‌زمان ظرفیت‌های جایگزین عربستان و امارات نیز هدف قرار گیرند. از سوی دیگر، دریای سرخ و باب‌المندب یک مسیر حیاتی دیگر برای انتقال انرژی هستند. در اینجا نقش حوثی‌ها اهمیت پیدا می‌کند.

جمهوری اسلامی، در صورت تشدید تقابل، می‌تواند تلاش کند از ظرفیت حوثی‌ها برای افزایش اختلال در باب‌المندب استفاده کند؛ همان مسیری که پیش‌تر نیز نشان داده است که چگونه یک بازیگر غیردولتی می‌تواند هزینه حمل‌ونقل دریایی و بیمه کشتی‌ها را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.

در چنین سناریویی، تهران لزوماً به دنبال «بستن» کامل یک مسیر دریایی نخواهد بود. هدف می‌تواند ایجاد سطحی از ناامنی باشد که هزینه عبور از آن مسیر را به اندازه‌ای افزایش دهد که بخشی از صادرات یا حمل‌ونقل انرژی عملاً غیراقتصادی شود.

این تفاوت مهم است. جنگ اقتصادی دریایی الزاماً به معنای محاصره کامل نیست؛ گاهی کافی است هزینه، ریسک و عدم قطعیت آن‌قدر افزایش پیدا کند که رفتار بازار تغییر کند.

با این حال، این استراتژی برای تهران نیز پرریسک است. حمله گسترده به زیرساخت‌های انرژی امارات یا عربستان می‌تواند واکنش مستقیم‌تر آمریکا و متحدانش را در پی داشته باشد و درگیری را از سطح فشار دریایی به یک رویارویی منطقه‌ای گسترده‌تر تبدیل کند.

بنابراین تهران با یک معمای کلاسیک مواجه است: هرچه بیشتر برای شکستن محاصره تلاش کند، احتمال افزایش هزینه نظامی آن بیشتر می‌شود؛ اما هرچه منفعل‌تر بماند، فشار اقتصادی می‌تواند به تدریج اثربخشی اهرم‌های منطقه‌ای آن را کاهش دهد.

به همین دلیل، روزهای آینده می‌تواند شاهد افزایش رفت‌وآمدهای دیپلماتیک در خاورمیانه باشد. اگر واشنگتن و تهران هنوز به دنبال جلوگیری از بازگشت درگیری گسترده باشند، توافق‌های محدود دریایی، کانال‌های میانجی‌گری عمان و ترتیبات موقت برای کاهش فشار اقتصادی می‌توانند به اندازه مذاکرات رسمی اهمیت پیدا کنند.

در نهایت، مسئله اصلی فقط تنگه هرمز نیست. رقابت واقعی بر سر توانایی هر طرف برای تحمل زمان است.

اگر جمهوری اسلامی بتواند پیش از فرسایش جدی ظرفیت اقتصادی خود، هزینه قابل توجهی به صادرات انرژی منطقه تحمیل کند، توازن فشار ممکن است تغییر کند. اما اگر عربستان، امارات، عراق و سایر بازیگران بتوانند مسیرهای جایگزین صادرات را حفظ کنند و بازار جهانی نیز خود را با کاهش ریسک هرمز تطبیق دهد، اهرم دریایی تهران به تدریج ضعیف‌تر خواهد شد.

از این منظر، تنگه هرمز تنها یک گلوگاه جغرافیایی نیست؛ یک مسابقه استراتژیک بر سر زمان، ظرفیت تحمل اقتصادی و توانایی ایجاد مسیرهای جایگزین است. و به نظر می‌رسد هر دو طرف اکنون در تلاش‌اند پیش از آنکه طرف مقابل بتواند خود را با شرایط جدید وفق دهد، این مسابقه را به نفع خود تمام کنند.

تنگه هرمز و مسابقه زمان؛ چرا فشار دریایی می‌تواند تهران را به سمت تشدید درگیری سوق دهد؟

به نظر می‌رسد در محاسبات کنونی تهران، مسئله اصلی دیگر صرفاً شدت درگیری نظامی نیست؛ بلکه زمان است. هرچه محدودیت‌های اقتصادی و دریایی طولانی‌تر شود، هزینه‌های تحمیل‌شده بر جمهوری اسلامی افزایش می‌یابد و در مقابل، ایالات متحده و متحدان منطقه‌ای آن فرصت بیشتری برای سازگار شدن با اختلال در جریان انرژی از خلیج فارس پیدا می‌کنند.

از این منظر، وزن اختلال احتمالی در رفت‌وآمد کشتی‌ها از تنگه هرمز در برابر امکان اعمال فشار دریایی بر ایران در دریای عمان و ایجاد محدودیت برای صادرات انرژی جمهوری اسلامی، لزوماً به نفع تهران نیست. اگر این روند ادامه پیدا کند، تهران با یک مسئله استراتژیک مواجه خواهد شد: آیا باید برای شکستن محاصره، دامنه درگیری را گسترش دهد یا هزینه‌های فزاینده فشار اقتصادی را بپذیرد؟

اظهارات اخیر مقام‌های جمهوری اسلامی نیز نشان می‌دهد که این نگرانی در محاسبات داخلی تهران وجود دارد. اظهارات محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، درباره دشوار شدن تحمل ادامه محاصره اقتصادی و احتمال ورود جمهوری اسلامی به مرحله‌ای تهاجمی‌تر را می‌توان در همین چارچوب تفسیر کرد. این اظهارات، اگرچه لزوماً به معنای تصمیم قطعی برای تشدید نظامی نیست، اما نشان می‌دهد که فشار اقتصادی و دریایی در حال تبدیل شدن به بخشی از محاسبات امنیتی تهران است.

در همین حال، گزارش اسماعیل بقایی درباره نزدیک شدن مذاکرات دریایی جمهوری اسلامی و عمان به مرحله نهایی، اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. عمان در این معادله می‌تواند یکی از معدود مسیرهایی باشد که از طریق آن امکان کاهش بخشی از فشار دریایی و اقتصادی بر ایران فراهم شود.

اما مسئله اصلی این است که آیا چنین توافقی برای واشنگتن نیز قابل قبول خواهد بود یا نه؟

اگر توافق تهران و مسقط نتواند نگرانی‌های ایالات متحده را برطرف کند، فضای مانور جمهوری اسلامی محدودتر خواهد شد. در چنین شرایطی، تهران ممکن است به این جمع‌بندی برسد که برای افزایش هزینه‌های طرف مقابل، باید به جای انتظار برای فرسایش تدریجی اقتصاد خود، فشار متقابل بر جریان انرژی منطقه را افزایش دهد.

این همان نقطه‌ای است که اهمیت زیرساخت‌های صادرات انرژی در اطراف خلیج فارس آشکار می‌شود.

کشورهای عربی منطقه در سال‌های گذشته تلاش کرده‌اند وابستگی صادرات نفت خود به تنگه هرمز را کاهش دهند. عربستان سعودی بخشی از ظرفیت صادرات خود را از طریق خط لوله شرق به غرب به بندر ینبع و سپس دریای سرخ منتقل می‌کند. امارات متحده عربی نیز از مسیر خط لوله ابوظبی–فجیره می‌تواند بخشی از نفت خود را بدون عبور از تنگه هرمز صادر کند.

به همین دلیل، مسدود کردن کامل تنگه هرمز الزاماً به معنای توقف صادرات نفت منطقه نیست. در مقابل، اگر تهران بتواند به زیرساخت‌های جایگزین صادرات انرژی آسیب وارد کند، محاسبات اقتصادی و امنیتی ایالات متحده و متحدانش پیچیده‌تر خواهد شد.

در ماه ژوئیه، عربستان سعودی توانست حدود پنج میلیون بشکه نفت را از مسیر ینبع و دریای سرخ صادر کند. امارات نیز بخشی از صادرات خود را از طریق فجیره منتقل کرد و عراق، با ارائه تخفیف‌های قابل توجه، توانست صادرات خود را به حدود ۱.۵ میلیون بشکه برساند.

این ارقام یک پیام مهم برای تهران دارند: بازار انرژی منطقه در حال سازگار شدن با اختلال است.

هرچه این سازگاری بیشتر شود، قدرت اهرم تنگه هرمز برای جمهوری اسلامی کاهش پیدا می‌کند. تهران ممکن است بتواند عبور و مرور دریایی را مختل کند، اما اگر کشورهای تولیدکننده بتوانند بخشی از صادرات خود را از مسیرهای جایگزین حفظ کنند، هزینه این اختلال دیگر فقط متوجه طرف مقابل نخواهد بود؛ بلکه خود ایران نیز با پیامدهای شدید اقتصادی آن مواجه خواهد شد.

به همین دلیل، حملات اخیر منتسب به جمهوری اسلامی علیه نفتکش‌های اماراتی را باید در چارچوب گسترده‌تری بررسی کرد. اگر هدف تهران افزایش هزینه صادرات انرژی رقبای منطقه‌ای باشد، مرحله بعدی می‌تواند متوجه زیرساخت‌هایی شود که امکان دور زدن تنگه هرمز را فراهم می‌کنند.

فجیره در این میان اهمیت ویژه‌ای دارد. این بندر یکی از مهم‌ترین مراکز ذخیره‌سازی و انتقال نفت در خارج از تنگه هرمز است و همین ویژگی آن را به یک نقطه بالقوه آسیب‌پذیر در صورت تشدید درگیری تبدیل می‌کند.

اگر مذاکرات تهران و واشنگتن به نتیجه نرسد و فشار اقتصادی و دریایی ادامه پیدا کند، این احتمال وجود دارد که جمهوری اسلامی بار دیگر تلاش کند هزینه‌های صادرات انرژی امارات را افزایش دهد؛ از جمله از طریق حملات پهپادی یا موشکی علیه زیرساخت‌های مرتبط با فجیره.

اما تهران ممکن است به همین‌جا نیز اکتفا نکند.

عراق یکی دیگر از حلقه‌های حساس این زنجیره است.

بنابراین، مسئله اصلی در مواجهه با جمهوری اسلامی شاید نه این باشد که «چه مقدار فشار اقتصادی لازم است تا ایران تسلیم شود؟» بلکه این باشد که «چه نوع توافقی می‌تواند بدون آن‌که جمهوری اسلامی احساس کند بقای ساختار سیاسی‌اش در معرض تهدید قرار گرفته، آن را به تغییر محاسبات امنیتی و نظامی‌اش وادار کند؟»

اگر این تفاوت در محاسبات در نظر گرفته نشود، افزایش فشار اقتصادی ممکن است بیش از آن‌که به یک توافق پایدار منجر شود، صرفاً ظرفیت اقتصادی و اجتماعی ایران را فرسوده کند؛ در حالی که ساختار سیاسی مورد هدف همچنان به بقای خود ادامه دهد.

مسئله‌ای که ترامپ درباره جمهوری اسلامی درک نکرده است

چیزی که به نظر می‌رسد دونالد ترامپ از ابتدای آغاز این درگیری‌ها به‌درستی درک نکرده، ماهیت مسئله‌ای است که جمهوری اسلامی برای آن می‌جنگد. جمهوری اسلامی اساساً برای توسعه اقتصادی، رشد پایدار یا حتی افزایش رفاه عمومی ایران مبارزه نمی‌کند؛ مسئله اصلی آن بقای ساختار سیاسی موجود است.

این تمایز، برای فهم رفتار جمهوری اسلامی اهمیت اساسی دارد.

جمهوری اسلامی برای حفظ ساختار فعلی خود به ابزارهای گسترده‌ای از سرکوب داخلی و محدود کردن امکان مشارکت و اعمال اراده اکثریت در امور سیاسی نیاز دارد. این نظام البته از قطع یا محدود شدن منافع ناشی از زیرساخت‌های اقتصادی کشور نگران است و می‌داند که تداوم بحران اقتصادی می‌تواند هزینه‌های سنگینی ایجاد کند. اما این نگرانی در نقطه‌ای متوقف می‌شود که با اصل بقای ساختار سیاسی موجود در تضاد قرار گیرد.

این ساختار، در ساده‌ترین صورت، بر دو رکن استوار است: نخست، جلوگیری از انتقال واقعی قدرت به اکثریت جامعه؛ و دوم، حفظ و تقویت ابزارهای ایدئولوژیک و نهادی لازم برای تضمین رکن نخست.

به همین دلیل، هیچ گروهی در ساختار تصمیم‌گیری جمهوری اسلامی نمی‌تواند یا نمی‌خواهد بدون در نظر گرفتن منافع و خواسته‌های نیروهای ایدئولوژیک وفادار به این ساختار، تن به توافقی بدهد که مستلزم تغییر بنیادین در قواعد بازی سیاسی باشد. مسئله فقط مذاکره درباره پرونده هسته‌ای، تحریم‌ها یا حتی تضمین‌های امنیتی نیست. مسئله عمیق‌تر است: پذیرش قواعدی که در نهایت می‌تواند به مشارکت بیشتر مردم، محدود شدن قدرت نهادهای غیرانتخابی و چرخش واقعی قدرت منجر شود.

از این منظر، تفاوت میان جناح‌های مختلف جمهوری اسلامی نباید بیش از اندازه بزرگ‌نمایی شود.

این‌که کدام جریان در مقطع خاصی نفوذ بیشتری در نهادهای تصمیم‌گیری یا ساختار نظامی داشته باشد، به‌تنهایی تعیین‌کننده نیست. جریان موسوم به پایداری، نزدیکان به محمدباقر قالیباف، تکنوکرات‌هایی که با زبان توسعه، دیپلماسی و رفاه اقتصادی آشناترند، یا نیروهای ایدئولوژیکی که جهان را در چارچوب یک نبرد نهایی مذهبی و تحقق وعده‌های آخرالزمانی تفسیر می‌کنند، ممکن است درباره روش‌ها اختلاف نظر جدی داشته باشند؛ اما نقطه مشترک آنها حفظ ساختار قدرت و دفع تهدیدهای خارجی علیه آن است.

در چنین چارچوبی، وضعیت اقتصادی کشور اهمیت دارد، اما تعیین‌کننده نهایی نیست.

ادامه فشار اقتصادی و تحریم‌ها بدون تردید می‌تواند اقتصاد شکننده ایران را بیش از پیش فرسوده کند، سرمایه‌گذاری را کاهش دهد و کشور را در چرخه‌ای از رکود، تورم و کاهش مستمر قدرت خرید گرفتار کند. اما این پیامدها لزوماً به این نتیجه منجر نمی‌شوند که ذی‌نفعان ساختار قدرت حاضر شوند برای دستیابی به توافقی که پایان پایدار تنش‌ها را تضمین کند، از ابزارهای اصلی قدرت خود صرف‌نظر کنند.

دلیل آن روشن است: برای حاکمیت، خطر اقتصادی با خطر تغییر ساختار سیاسی یکسان نیست.

جمهوری اسلامی برای مدیریت تهدیدهای داخلی، ابزارهای مؤثری در اختیار دارد. شبکه‌های امنیتی، نظامی و اطلاعاتی و همچنین نیروهای وفادار ایدئولوژیک، هم ابزار سرکوب و هم ظرفیت اعمال آن را در اختیار نظام قرار می‌دهند. در نتیجه، حاکمیت می‌تواند تا حدی هزینه‌های اجتماعی ناشی از بحران اقتصادی را مدیریت یا سرکوب کند.

در برابر تهدید خارجی نیز جمهوری اسلامی مجموعه‌ای متفاوت از ابزارهای بازدارندگی را در اختیار دارد: برنامه موشکی، ظرفیت هسته‌ای، شبکه گروه‌های نیابتی و، در سال‌های اخیر، توانایی ایجاد اختلال جدی در مسیرهای حیاتی انرژی جهان. این ابزارها صرفاً تجهیزات نظامی نیستند؛ بخشی از معماری بقای نظام محسوب می‌شوند.

هدف از حفظ و توسعه این ظرفیت‌ها نیز صرفاً افزایش قدرت نظامی نیست. این ابزارها به جمهوری اسلامی امکان می‌دهند برای هرگونه تلاش خارجی جهت تضعیف زیرساخت‌های دفاعی یا تغییر موازنه قدرت، هزینه‌ای قابل توجه و گاه غیرقابل پیش‌بینی ایجاد کند.

از این منظر، شاید یکی از خطاهای اصلی سیاست ترامپ این باشد که بیش از اندازه بر این فرض حساب کرده است که فشار اقتصادی در نهایت جمهوری اسلامی را وادار خواهد کرد میان بقای اقتصادی کشور و حفظ ابزارهای قدرت خود یکی را انتخاب کند.

اما جمهوری اسلامی ممکن است اساساً چنین انتخابی را به این شکل نبیند.

برای یک حکومت که بقای ساختار سیاسی خود را بر رفاه اقتصادی جامعه مقدم می‌داند، تحریم‌های شدید و رکود اقتصادی می‌توانند هزینه‌ای سنگین باشند، اما الزاماً هزینه‌ای تعیین‌کننده نیستند. تا زمانی که حاکمیت تصور کند می‌تواند نارضایتی داخلی را کنترل کند و هم‌زمان ابزارهای بازدارندگی خارجی خود را حفظ کند، فشار اقتصادی لزوماً به پذیرش توافقی منجر نخواهد شد که از نگاه آن، امنیت و بقای ساختار سیاسی را در بلندمدت به خطر می‌اندازد.

نموداری که به‌تازگی درباره کاهش تردد کشتی‌های تجاری از تنگه هرمز در جریان آغاز درگیری‌های جمهوری اسلامی و ایالات متحده منتشر شده، تنها یک سوی ماجرا را نشان می‌دهد. اختلال در امنیت کشتیرانی و بی‌ثباتی در تنگه هرمز و دهانه دریای عمان صرفاً هزینه‌ای برای تجارت جهانی یا واردکنندگان انرژی نیست؛ اقتصاد ایران نیز به همان اندازه از این وضعیت آسیب می‌بیند.

در نمودار بالا تلاش شده است روند صادرات نفت خام ایران در دوره محاصره اقتصادی اخیر به تصویر کشیده شود. برآوردها نشان می‌دهد صادرات نفت کشور در این دوره به پایین‌ترین سطح خود طی سال‌های اخیر رسیده است. اهمیت این تحول صرفاً در کاهش حجم صادرات نیست، بلکه در پیامدهای مالی آن برای دولت نهفته است. با توجه به سهم قابل توجه درآمدهای نفتی در تأمین منابع بودجه، تداوم اختلال در صادرات می‌تواند حدود ۳۵ درصد از درآمدهای بودجه‌ای دولت را تحت تأثیر قرار دهد و فشار بی‌سابقه‌ای بر منابع مالی عمومی وارد کند.

در چنین شرایطی، اگر محاصره کشتیرانی استمرار یابد و امکان بازیابی صادرات نفت فراهم نشود، دولت ناگزیر خواهد بود کسری بودجه خود را از مسیرهای جایگزین تأمین مالی کند. محتمل‌ترین گزینه‌ها عبارت‌اند از افزایش اتکا به پایه پولی، فشار بر شبکه بانکی برای خرید اوراق بدهی دولت و گسترش اعطای تسهیلات تکلیفی. نتیجه این فرآیند، افزایش هم‌زمان بدهی دولت به بانک‌های تجاری و انتقال بخشی از کسری بودجه به ترازنامه بانک مرکزی خواهد بود؛ سازوکاری که در نهایت به شتاب گرفتن رشد نقدینگی منجر می‌شود.

بر همین اساس، در صورت تداوم شرایط کنونی، می‌توان انتظار داشت نرخ رشد نقدینگی طی سه ماه آینده از محدوده فعلی حدود ۵۴ درصد به سطوحی فراتر از ۶۰ درصد برسد. همچنین رشد ماهانه نقدینگی که در حال حاضر در محدوده ۳ تا ۴ درصد برآورد می‌شود، ممکن است به بیش از ۵ درصد افزایش یابد؛ نرخی که در صورت تداوم، پیامدهای قابل توجهی برای ثبات اقتصاد کلان خواهد داشت.

اما این تنها بخشی از معادله است. افزایش شتاب نقدینگی هم‌زمان با کاهش ظرفیت تولید ناشی از جنگ، تعمیق رکود حاصل از تحریم‌ها و تثبیت انتظارات تورمی در سطوح بالا، ترکیبی از شوک‌های هم‌زمان عرضه و تقاضا را ایجاد می‌کند. در چنین فضایی، بخش مهمی از افزایش حجم پول نه به رشد تولید، بلکه به افزایش سطح عمومی قیمت‌ها منتقل خواهد شد.

در نتیجه، اگر محاصره اقتصادی و محدودیت صادرات انرژی در ماه‌های آینده ادامه یابد و سیاست‌گذار همچنان به ابزارهای پولی برای جبران کسری بودجه متوسل شود و چاره برای این انسداد سیاسی نیابد، اقتصاد ایران با خطر ورود به مرحله‌ای از تورم بسیار بالا مواجه خواهد شد؛ به‌گونه‌ای که نرخ تورم تا پایان سال می‌تواند به محدوده‌های نزدیک به سه‌رقمی برسد. با اینکه این یک سناریوی مشروط، نه یک پیش‌بینی قطعی، است اما تحقق آن از عدم تحققش است محتمل‌‌تر است

این زنگ خطری است برای بحران جهان غذا

در مورد هند و میزان تولید گندم و برنجش صحبت کردیم؛ اجازه بدهید به سراغ برزیل، بزرگ‌ترین تولیدکننده سویا در جهان برویم.

برزیل در سال ۱۶۰ میلیون تن سویا تولید می‌کند. همان‌طور که شاید بدانید ۷۰٪ تولید سویا سهم خوراک دام یا همان Soybean meal می‌شود. پس از برزیل، آمریکا و آرژانتین هرکدام با تولید به‌ترتیب ۱۲۵ و ۵۰ میلیون تن در سال رده‌های دوم و سوم تولید را در اختیار دارند.

چین در سال ۱۸۰ میلیون تن سویا مصرف می‌کند! بالغ بر نیمی از تولید دنیا را مصرف می‌کند! پس از چین، آمریکا با مصرف ۸۰ میلیون تن رده دوم را دارد (حدود ۶۵٪ تولیدش را مصرف داخلی می‌کند). پس از این دو کشور، برزیل با مصرف میانگین ۵۵ میلیون تن رتبه سوم را دارد (حدود ۱/۳ حجم تولیدش) و پس از این سه کشور اتحادیه اروپا قرار دارد که بالغ بر ۴۰ میلیون تن سویا در سال مصرف می‌کند. از سویا شروع کردم که اثر کمتری از نبود کود نیتروژنی می‌گیرد و در صورت نبود این محصول شاید چیزی حدود ۱۰٪ تا ۱۵٪ کل تولید جهانی تحت تأثیر قرار بگیرد، اما بگذارید سراغ ذرت برویم، خوراک اصلی گاو، که برزیل با تولید ۱۴۰ میلیون تن در سال رتبه سوم پس از آمریکا و چین را دارد. اگر آمونیاک به برزیل نرسد، چیزی در حدود ۳۵٪ تولید کاهش پیدا می‌کند. چون برخلاف سویا که نیتروژن را از هوا تثبیت می‌کند، اما ذرت در کشاورزی صنعتی و برای کشت‌های دوم و سوم در سال شدیداً به این ماده احتیاج دارد و پیش‌بینی می‌شود در صورت کمبود ذرت حدود ۴۰٪ از ظرفیت تولید ذرت در یک مزرعه کاهش پیدا کند!

حتی آرژانتین هم که پس از برزیل با حدود ۶۰ میلیون تن رتبه چهارم را در تولید در میان کشورها داراست، و باوجود آن چیزی که از خاک پامپاس شاید شنیده باشید، کارشناسان کشاورزی معتقدند در صورت اخلال در تهیه گاز آمونیاک می‌تواند ۱۵٪ حجم تولیدش را از دست بدهد!

حالا بگذارید برویم سراغ سناریوهای احتمالی در خصوص قیمت اوره و آمونیاک در صورتی که این اختلال در تنگه هرمز برای مدت طولانی ۳ تا ۶ ماه ادامه پیدا کند و آمریکا و ایران جلوی رفت‌وآمد در این ناحیه را بگیرند.

کارشناسان معتقدند که رشد ۳۰۰ دلاری تنها نتیجه پنیک بازار است، اما آنها معتقدند اگر بازار با کاهش واقعی اوره و آمونیاک مواجه شود می‌تواند رقم‌های بی‌سابقه‌ای بین ۱۲۰۰ تا ۱۶۰۰ دلار در هر تن را برای اوره هم ببیند!

در این حالت چه سناریویی محتمل است؟ آیا طبق آنچه گفته شد کسی می‌تواند جایگزینی برای هند و برزیل باشد؟ یعنی حتی اگر تمامی تحریم‌های روسیه هم برطرف شود، اتفاقی نمی‌افتد. چون این دو محصول در لیست تحریم‌ها قرار نداشتند.آیا هند می‌تواند سریعاً به تولید این دو گاز بر پایه ذغال‌سنگ روی بیاورد؟ جوابش خیر است! آیا چین می‌تواند برای تأمین سویای خود (زیرا چین در ذرت پس از اولین دوره ریاست‌جمهوری ترامپ به حد خودکفایی رسید و امروز با تولید بالغ بر ۲۸۰ میلیون تن در سال بیش از ۹۰٪ مصرف خود را پاسخ می‌دهد) از ذغال‌سنگ آمونیاک و اوره بیشتری تأمین کند؟ باز هم در کوتاه‌مدت جوابش خیر است! هر شرکتی که بخواهد آمونیاک و اوره تولید کند حداقل دو سال تا زمان بهره‌برداری زمان نیاز دارد! آمریکا می‌تواند نیاز هند و برزیل را پاسخ دهد؟ خیر، چون آمریکا پیش‌تر و پس از شروع جنگ اوکراین در قراردادهای بلندمدت گازش را به ژاپن، کره و اتحادیه اروپا فروخته است. آمریکا نهایتاً شاید بتواند ۱۰ میلیون تن گاز به سمت هند هدایت کند و حدود ۴۰٪ از نیاز هند به بازار خاورمیانه را پوشش دهد، اما آن هم نه به‌صورت فوری در یک دوره شش ماه!

پس چه می‌شود؟ درست حدس زدید! تولید کم می‌شود، دولت‌ها سیاست‌های صادراتی را محدود می‌کنند و آنجاست که مجدداً شوک قیمتی غذا پس از کرونا و جنگ اوکراین و روسیه آغاز می‌شود و این بار از برنج تا گندم، از گوشت قرمز تا مرغ و خوک را در بر می‌گیرد.

آنجاست که جهانیان دیگر بحران را با دیدن تابلوی قیمت بنزین در هر گالن یا در هر لیتر متوجه نمی شوند

شاید دیدن تصویری که امروز با شما به اشتراک می‌گذارم از قیمت نفت و سوخت هم ترسناک‌تر باشد.

قیمتی که هنوز به دلیل اخلال فیزیکی اوره شروع نشده است، بلکه بازار به دلیل پنیک نسبت به آنچه در خاورمیانه رخ می‌دهد، نسبت به زمان آغاز جنگ، رشد ۳۰۰ دلاری در هر تن را تجربه کرده است.

امروز می‌خواهم با شما آماری را به اشتراک بگذارم تا یک شماتیک کلی از آینده قیمت مواد غذایی در صورت وقوع سناریوی اختلال رفت‌وآمد بیش از ۳ ماه در مسیر تنگه هرمز برای شما نمایش داده شود.

اول مهم است که بدانید سهم خاورمیانه از تولید جهانی اوره و آمونیاک به‌ترتیب ۱۵ و ۱۰ درصد است، اما وابستگی جهانی تولید به خاورمیانه حدود ۲۵٪ است. سؤال پیش می‌آید چرا؟ هند بزرگ‌ترین مصرف‌کننده و البته تولیدکننده این دو نوع ماده مهم در زنجیره تولید مواد غذایی عملاً برای تولید این دو ماده به گاز ال‌ان‌جی خاورمیانه وابسته است.

طبق آخرین برآوردها، حدود ۴۵٪ ال‌ان‌جی وارداتی هند از خاورمیانه و‌شاید به طور خلاصه از قطر تأمین می‌شود.

سهم تولیدی اوره هند در مقایسه جهانی بالغ بر ۱۸٪ است؛ تولیدی که تماماً مصرف داخلی می‌شود. سهم هند در تولید جهانی آمونیاک نیز بالغ بر ۸٪ است که آن هم کاملاً صرف تولیدات داخلی کشاورزی می‌شود.

بگذارید قبل از اینکه به سایر نقاط دنیا بپردازم یک ایست در هند داشته باشم و سهم این کشور را در تولید جهانی برنج، گندم و ذرت بررسی کنم تا همان‌طور که در ابتدا گفتم شماتیکی از بحران غذایی ماحصل این بحران در منطقه خاورمیانه را بهتر برای شما به اشتراک بگذارم.

هند سالیانه حدود ۱۵۰ میلیون تن برنج تولید می‌کند که حدود یک‌سوم تولید جهانی است. جالب است بدانید که وابستگی تولید برنج به کود بسیار بالاست، حتی بالاتر از گندم و ذرت، و کمبود کود می‌تواند تا یک‌چهارم تولید برنج را تحت تأثیر قرار دهد. سهمی که برای گندم و ذرت در بدترین حالت ۱/۵ یا همان ۲۰٪ است.

هند سالیانه ۱۲۰ میلیون تن گندم تولید می‌کند و سهم ۱۵٪ از تولید دنیا را در اختیار دارد؛ سهمی که بعد از چین و کل اتحادیه اروپا سهم بالایی از تولید گندم دنیاست. اما هند در تولید ذرت بازیگر دست دومی است و در برابر آمریکا، چین و برزیل سهمی از تولید ندارد.

حال برگردیم به بحث آمونیاک و اوره تولیدی خاورمیانه که برخلاف چین که بزرگ‌ترین تولیدکننده و در عین حال مصرف‌کننده این ماده‌های حیاتی است، بالغ بر ۹۰٪ تولیدشان صرف صادرات می‌شود.

شاید بهتر باشد برای گزاره بالا با آمار ادامه بدهم تا مطلبم بهتر در ذهن خواننده نقش ببندد. بزرگ‌ترین تولیدکننده اوره در جهان چین است که برخلاف دنیا بیش از ۷۵٪ تولیدش وابسته به ذغال‌سنگ است. حدود ۵۵ میلیون تن در سال تولید می‌کند که ۳۰٪ سهم جهانی را تشکیل می‌دهد، اما تنها در سال چیزی حدود ۳ میلیون تن صادرات دارد! (چیزی بالغ بر ۵٪ حجم تولید) هند در رتبه دوم تولید اوره است. این کشور در سال بالغ بر ۳۵ میلیون تن اوره تولید می‌کند که اساساً صادرات ندارد و حتی وارد هم می‌کند! بعد از هند سهم روسیه از تولید حدود ۱۲ میلیون تن است، تقریباً برابر با سهم خاورمیانه در تولید مستقیم این ماده حیاتی.

براساس آنچه گفتم، طبق آمار و ارقام، بزرگ‌ترین صادرکننده اوره در جهان خاورمیانه است. بعد از آن روسیه است که آن هم بالغ بر ۱۰ میلیون تن در سال از تولیداتش را صرف صادرات می‌کند. پس از خاورمیانه و روسیه، آمریکا با سهمی ۶٪ از صادرات و با حجمی بالغ بر ۴ میلیون تن در سال سهم سوم را در صادرات اوره دارد.

برویم سراغ آمونیاک که ماده اصلی تولید کود نیتروژنی است. چین همچنان بزرگ‌ترین تولیدکننده این ماده البته بر پایه ذغال‌سنگ است! (واقعاً این نگاه حاکم در دستگاه حکمرانی این کشور در بحث امنیت ملی قابل تحسین است) بالغ بر ۵۰ میلیون تن در سال تولید می‌کند که حدود ۲۷٪ تولید جهان است و همه تولید را هم مصرف می‌کند. بعد از آن روسیه با تولید ۱۸ میلیون تن در سال رتبه دوم را دارد. پس از روسیه، آمریکا با تولید حدود ۱۵ میلیون تن در سال رتبه سوم تولید را در اختیار دارد. و پس از این سه کشور هند است که با تولید متوسط ۱۳ میلیون تن در سال رتبه چهارم را در اختیار دارد. هند اما در سال بالغ بر ۲۰ میلیون تن آمونیاک مصرف می‌کند! (رتبه دوم مصرف جهانی پس از چین) پس از این کشور، آمریکا بزرگ‌ترین مصرف‌کننده است که بالغ بر ۱۴ میلیون تن یعنی تمام حجم تولیدی خود را مصرف می‌کند! پس از این سه کشور، برزیل یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان ذرت و سویا جهان قرار دارد که بالغ بر ۷ میلیون تن در سال مصرف دارد.

حال سؤال پیش می‌آید که برزیل و هند این آمونیاک را از کجا تأمین می‌کنند؟ درست حدس زدید؛ بزرگ‌ترین صادرکنندگان این ماده هم خاورمیانه و روسیه هستند. هر دو بالغ بر ۱۲ میلیون تن در سال صادرات دارند که پاسخ‌گوی برزیل و کمبود تولید هند هستند.

ما نباید از پذیرش شکست و سرزنش آن بترسیم؛ بلکه باید از تکرار آن هراس داشته باشیم

امروز، در شرایطی که گروه بزرگی از ایرانیان حدود یک ماه است از دسترسی به اینترنت آزاد و بین‌الملل محروم‌اند، فرصت را مغتنم شمردم تا پس از حدود یک ماه از آغاز درگیری‌ها، به نکته‌ای اشاره کنم که به‌گمانم می‌تواند چراغ راه آینده ایران در میان این بحران‌ها باشد.
چند روز پیش، مطلبی از صادق الحسینی در توییتر خواندم که نوشته بود: «چیزی که از این اتفاقات و اشتباه خودم…». به اینجا که رسیدم، مکث کردم. یادم آمد در ۱۴ فوریه، هم‌زمان با راهپیمایی بزرگ ایرانیان در مونیخ، تورنتو و لس‌آنجلس، تصمیم گرفتم به برخی از عزیزانم درباره احتمال وقوع یک جنگ بزرگ در روزهای پیش رو هشدار بدهم.
وقتی با برادر همسرم صحبت کردم، گفت: «من فکر نمی‌کنم.» همسرم در پاسخ پرسید: «تحلیل یا خبری داری، یا صرفاً حدس می‌زنی؟» او پاسخ داد: «این فقط تحلیل من نیست؛ افرادی مثل صادق الحسینی هم معتقدند که ترامپ تا نوامبر حمله نخواهد کرد.» همان‌جا بود که دو مقاله پیش‌تر را در ۲۲ فوریه نوشته بودم و تأکید کردم: «محاسبات معمول ما، یا تحلیل‌هایی مبتنی بر ساختارهای سیاسی آمریکا، لزوماً نمی‌توانند رفتار او را پیش‌بینی کنند.» چرا که من وقوع حمله را قریب‌الوقوع می‌دانستم.
اما هدفم از این مقدمه، این نیست که بگویم چه کسی درست گفت و چه کسی اشتباه کرد. امروز می‌خواهم از صادق الحسینی تشکر کنم و بگویم همه ما باید از این رویکرد بیاموزیم: اینکه با صدای بلند، اشتباهات تحلیلی خود را بپذیریم.
اگر امروز بگویم که من هم در تحلیل‌هایم همواره توان جمهوری اسلامی برای ایجاد اخلال در تنگه هرمز و انجام حملات موشکی را تنها در روزهای ابتدایی جنگ پیش‌بینی می‌کردم، آن‌هم تنها نهایت برای یک‌هفته؛ شاید تأثیر مستقیمی بر روند جنگ یا بقای این ساختار نداشته باشد؛ اما بدون تردید، در آینده ایران تأثیرگذار است—به شرط آنکه همه ما نسبت به گفته‌ها، چارچوب فکری و پیامدهای تحلیل‌هایمان مسئولیت‌پذیر باشیم.
آنچه این روزها در فضای مجازی دیده می‌شود—از جمله جملاتی مانند «بچه شیعه شکست ندارد»—به‌نظر من فقط به طرفداران یک جریان خاص محدود نمی‌شود. این نگاه، ریشه‌ای عمیق‌تر در فرهنگ ما دارد. گویی ما ایرانیان، به‌طور کلی، در پذیرش شکست و مسئولیت آن دچار مشکل هستیم.
اگر از اصلاح‌طلبان درباره ناکامی‌هایشان بپرسید، پاسخ می‌دهند: «عدم مشارکت مردم.»
از جبهه ملی درباره سقوط دولت محمد مصدق بپرسید، می‌گویند: «عدم همراهی مردم.»
از جریان سلطنت‌طلب درباره انقلاب بپرسید، پاسخ می‌دهند: «دخالت خارجی، خیانت برخی، و فریب خوردن مردم.»
از نیروهای انقلابی درباره شکست در انتخابات سؤال کنید، می‌گویند: «و اکثرهم لا یعقلون.»
از محمدرضا پهلوی بپرسید، می‌گوید: «نمی‌دانم چرا مردم قدرنشناس بودند.»
و از خاتمی بپرسید، پاسخ می‌دهد: «در آینده خواهید فهمید چه‌کسی به وعدهایش عمل‌ خواهد کرد.»
اگر دقت کنیم، گویی هیچ‌کس شکست نمی‌خورد. هیچ‌کس مسئولیت نمی‌پذیرد. هیچ‌کس حاضر نیست بگوید اشتباه کرده، عذرخواهی کند، و مسیر جدیدی ارائه دهد.
هیچ‌کس نمی‌خواهد بپذیرد که برای رسیدن به موفقیت، باید ابتدا شکست را پذیرفت، از آن آموخت، و سپس با برنامه‌ای تازه حرکت کرد.
برای مثال، اگر آقای خامنه‌ای می‌پذیرفت که در برخی حوزه‌ها از رقیب خارجی عقب است و مسیر متفاوتی انتخاب می‌کرد، شاید امروز شرایط به‌گونه‌ای دیگر رقم می‌خورد و زنده بود. امروز حتی اگر این الیگارشی پابرجا بماند، با چالش‌های جدی داخلی و خارجی مواجه خواهد بود. ساختاری که تلاش می‌کرد با کاهش تنش منطقه‌ای، هم‌زمان راه‌هایی برای دور زدن تحریم‌ها پیدا کند، امروز حتی در حفظ روابط بلندمدت با متحدانی چون چین و روسیه نیز با تردیدهای جدی روبه‌روست.
یکی می‌گفت: «اگر می‌دانستم توان نظامی جمهوری اسلامی در این سطح است، هرگز به گزینه مداخله بشردوستانه فکر نمی‌کردم و بیشتر به تقویت درونی و توانمندسازی نظامی جامعه می‌اندیشیدم.»
اگر امروز همه ما اشتباهات خود را بپذیریم، شاید بتوانیم از تکرار آن‌ها جلوگیری کنیم. اگر امروز به اصلاح‌طلبان نقد می‌شود که چرا یک مسیر را بارها تکرار کردند، به این دلیل است که شکست را نپذیرفتند.امروز اگر انقلابیون نپذیرند که در دی‌ماه نظرشان در خصوص توان سرکوب رژیم اشتباه بود مجددا ممکن است در آینده در زمان اشتباه فراخوانی بدهند که تلفات بیشتری پیدا کند و به جایی نرسد.
(بدیهی است که مسئولیت هرگونه سرکوب و کشتار، تنها بر عهده کسانی است که دستور آن را داده و اجرا کرده‌اند. اما در عین حال، مسئولیت حفظ جان مردم و هدایت درست مسیر نیز بر دوش رهبر و جریان‌های مختلف انقلاب ملی مردم ایران است.)
به‌گمان من، پذیرش شکست باید به یک تمرین روزمره در میان ما ایرانیان تبدیل شود. اگر تحلیلی ارائه دادیم و محقق نشد، باید صادقانه بپذیریم که اشتباه کرده‌ایم—چه برای خودمان، چه برای دیگران.

وطن چیست که روزی کسی می‌تواند هم‌وطن باشد یا نه؟ کسی می‌تواند ایرانی باشد یا نه؟چه چیزی می‌تواند ایرانی بودن را از کسی سلب کند؟ یا چه چیزی می‌تواند ایرانی بودن یکی را بر دیگری برتری بدهد؟
ایران یعنی همه ایرانی‌هایی که در طول تاریخ در این پهنه جغرافیا متولد شدند یا توسط پدر و مادر ایرانی زاده شدند به زبان و رسوم و عادت آنها زندگی و اندیشدند برخی را پذیرفتند برخی را تغییر دادند و امروز تحویل ۹۰ میلیون نفر دادند.
دقیقا تعریف اسلام! اسلام دقیقا همه مسلمانهایی بودند که در طول این تاریخ زندگی کردند رفتارهای جمعی مشترکی داشتند و برخی رفتارها متفاوت و گروهی هم از خود نشان دادند.
هر گروهی که بخواهد بخشی از تاریخ را متعلق به ایران نداند یا متعلق به ایرانی بودن نداند به‌نظرم همان کاری را میکند که مسلمانان در قبال رفتارهای مسلمانان دیگر میکردند که این اسلام، آن اسلام نیست!
از آن روزهای شوم( ۱۸ و ۱۹ دی) من همیشه سعی داشتم یک چیزی را بگویم که برای عبور از این مرحله که متفاوت به نظر میرسید نیازمند کنار هم بودن، گذشتن از برخی افکار، پرداختن به اشتراکات و نشان دادن یک صدا به جهان هستیم!
در این مرحله که دستگاه سیاست‌گذاری و حکمرانی در توهم و فساد زایل شده بود و کشورهای رقیب دنبال پیش‌بردن سیاستهای امنیتی خود بودن یک ایران ۹۰ میلیونی می‌توانست گذار از این مرحله متفاوت رقم بزند.
ایران امروز از مردمانی تشکیل شده است که از مرگ خامنه‌ای خوشحالند.از حمله خارجی خوشحالند.از ادامه بمباران‌ها خوشحالند و در عین حال مردمانی دارد که از مداخله خارجی بیزارند.از بمباران‌ها منزجرند حتی آنهایی که از طرفداران این الیگارشی وحشی بودند و دنبال‌روی توهم و فساد آنها بودند و هستند هم ایرانیند.هیچ کدام حق نداریم بگوییم شما ایرانی نیستید.بله ممکن است متهم باشیم و در دادگاه باید جواب اتهاماتمان را بدهیم اما حتی بر فرض اثبات جرم نمی‌شود گفت ما ایرانی نیستیم.مگر ایرانی بودن چیزی است که بر فرض اثبات یک جرم از کسی سلب شود! مگر حزب نازی و هیتلر از آلمان حذف شد؟ درست است که امروز اسمش را هم نمیخواهند بیاورند اما او از تاریخ آلمان حذف نشد بلکه درس شد.
افکار چپی که در خیال خود با تحریم کردن مک‌دونالد و استارباکس کمر امپریالیسم و آمریکا را شکاند و یا راهپیمایی‌های چندهزار نفر در شهرهای بزرگ دنیا صدای متحد مظلومان جهان را به گوش جهانیان رساند و فکر میکرد می‌تواند غزه را نجات دهد امروز در قالب هرکی از کشته شدن خامنه‌ای یا حمله به کشور توسط نیروهای خارجی به ویژه اسراییل یا آمریکا خوشحال است هم‌وطن من نیست ظاهر شده است
افکار دست راستی هم که از اول میگفت اگر نگویید جاوید شاه یا اگر نگویید مرگ بر اسلام ایرانی اصیل نیستید امروز میگوید اگر نگرانید هنوز منافعی در رژیم سابق دارید
جدا ایرانی بودن به این چیزها نیست جدا دفاع از مظلوم با این حرکتهای نمایشی به جایی نمیرسد
حرکت به سمت ایرانی توسعه یافته از کنار هم بودن میگذرد از زمانی میگذرد که دیوارهای برلین از دوسو شکسته میشد
بیایید کنار هم باشیم بیشتر گسترده‌تر به فکر زندگی توسعه یافته برای آینده ایران باشیم.بیایید دیوارهای ساختگی که دور خودمان کشیدیم تا مفاهیم انتزاعی اخلاقی و ملی ایجاد کنیم بشکنیم و دست هم را بگیریم برای همان بغضی که گفت اگر آزاد شد جای من هم خوشحالی کنید و زندگی کنید

یکی از زیباترین تحلیل‌های رویارویی جمهوری اسلامی و آمریکا را در تحلیل دکتر آرش رییسی‌نژاد خواندم.
درست است که به نظر میر‌سد هردو طرف از درگیری گسترده اجتناب میکنند اما یک خطای محاسباتی یا سوبرداشت از عزم طرف مقابل می‌تواند طرفین را به بیش از حدود تعیین شده برای درگیری سوق دهد.
همان‌طور که آرش رییسی‌نژاد نوشته است به نظر میاید گسیل نیروهای نظامی آمریکا به منطقه برای تشدید برتری و در صورت نیاز برای حمله قاطع سربرنده باشد.حمله‌ای که نظام فعلی تصمیم‌گیری را مختل و آنها را وادار به پذیرش خواسته‌های آمریکا کند.اما اگر جمهوری اسلامی بخواهد به هر علتی به این خواسته‌ها تن ندهد و در صورت حمله قاطع که میتواند به آسیب زدن به توان موشکی و حذف برخی نیروهای بزرگ فرماندهی منجر شود پاسخ فراتر از آنچه در حمله ۱۲ روزه یا کشتن قاسم سلیمانی بدهد آن‌وقت آیا واشنگتن می‌تواند دامنه تشدید حمله‌ها و حتی چه بسا پیاده کردن نیروهای بیشتر در کشور و خاورمیانه را بگیرد؟
آنچه گروه‌های قدرت و ذی‌نفوذ‌تر در ایران ما باید بدانند این است که در مقابل فردی هستند که وقتی دیوان عالی رای به ابطال فرمان اجراییش داد، فرمان اجرایی تازه صادر کرد و بعد وقتی خوشحالی برخی کشورهای اروپایی را دید آن را برای یک کشور خاص بیشتر کرد و گفت اگر باز هم آن عینک مسخره را بگذاری بیشتر میکنم! آمریکا ضربات بزرگی از این نظام تعرفه‌ای دید.کشتی اقتصاد آمریکا که دموکراتها و بانک مرکزی به خوبی هدایت کرده بودند و چین را در منجلاب رکود غرق کرده بودند ناگهان دست ناخدایی افتاد که احمقانه فرمان میدهد! محاسبات معمولی ما یا تحلیل‌هایی مبتنی بر گروه‌های و ساختار سیاسی آمریکای ما لزوما جوابگوی تصمیمات او نیست! او حتی می‌تواند بدترین تصمیم برای آمریکا یعنی پیاده کردن نیروی نظامی را هم در یک شب بگیرد! شاید بگویید این با نظام تعرفه‌ای که جریان تازه‌ای در جمهوری‌خواهی آن را دنبال میکند یا لغو پیمانهای بین‌المللی فرق دارد اما او هرکاری می‌تواند بکند یک روز ونس را به مونیخ میفرستد فردا روبیو را میفرست هر دو یک پیام دارند اما با دو زبان کاملا متفاوت از دو جریان فکری متفاوت!
اما من این روزها بیشترین دغدغه‌ام مردم ایرانند مردم سرزمینم که باید پشت هم با همه تفاوت‌ها برای مقابله با قاتلین جوانانشان و هم‌چنین بی‌ثباتی ناشی از تصمیمات خارجی و بی‌اعتباری ساختارهای حاکمیتی باشند.همه ظرفیت باید برای گذار از این مرحله با کمترین هزینه انسانی بسیج شود.دیگر داغ بیشتر برای ما بس است.امروز مهم نیست سلطنت طلب باشیم یا جمهوری‌خواه یا خواهان هر شکل نظام سیاسی دیگر در آینده باشیم.مهم این است که کنار هم باشیم درست مثل حمید مهدوی باید همدیگر را کول کنیم با شعارهای مختلف از جاوید شاه تا زن و زندگی و آزادی.نپرسیم مقصد بعدی کجاست.تا مقصد بعدی یک گردنه راه هست که باید پل یکدیگر باشیم برای عبور

آنها با حمله محدود که ممکن است با پاسخ‌های بی‌اثر جمهوری اسلامی همراه می‌شد مخالفت کردند تا سپس با علم اینکه ترامپ و این الیگارشی به هیچ توافقی با هم نمی‌توانند برسند ترامپ را که اکنون بسیار در خاورمیانه مجهز کردند به زدن ضربه نهایی وادار کنند! آنها معتقدند که شبکه نفوذ اسراییل در طول قیام ملی مردم هیچ حرکتی نکرد چونکه مترصد ضربه نهایی و بزرگ است.اسراییل در طول خیزش حتی موضع برعکس گرفت تا فعلا خود را کناره میدان نشان بدهد تا زمانش برسد.آنها البته اذعان دارند که همان‌گونه که دسته دوم میگویند برخی در بدنه دولت مخالف هزینه دادن هستند و حامیان فکری ترامپ مخالف این نگاه نئوکانتی حقوق بشری هستند اما معتقدند که برنامه ریخته شده با توجه به اینکه در داخل ایران دستگاه‌های سیاست‌گذار و تصمیم‌گیر نیست و توانایی جز کشتن ندارد باعث می‌شود ترامپ از ترس سرزنش توافق و بیشتر عدم توافق با ایران در این مقطع دست به اقدام بزرگ بزند و آنگاه تیم‌های نفوذ می‌توانند مرحله بعدی را راحتر پیدا کنند.
هیچ‌کدام از این سناریوها را نمی‌توان رد یا تایید کرد زمان پاسخ‌گوی آن است که کدامیک به حقیقت نزدیک‌تر بوده است.اما در پایان دوست دارم بگویم که در این برهه تاریخی که پایه‌های حمکرانی و سیاستگذاری در کشور متلاشی شده است.آینده کشور در لبه تیز دو سوی گروه‌های وحشی حاکم و منافع بلندمدت کشورهای قدرتمند و رقیب منطقه‌ای هست.شاید تنها امید خودمان یعنی این ایرانیان مظلوم باشیم!باید کنار هم باشیم با همه تفاوت‌ها.درست میگویند اگر خشمی هست که باید باشد باید بر سر گروه‌های حاکم و افرادی که سیاست کشتارشان را اجرا کردند خالی شود.خشم نباید روی خودمان که با ما متفاوت فکر میکنند ریخته شود.خشم روی افرادی دولتی روی گروه‌ها و احزابی که در این جنگل وحشی به نام اصلاح دنبال رسیدن به جایگاهی هستند می‌تواند ریخته شود اما بین افرادی که یک نفر را قبول دارند یا ندارند یک جریان را قبول دارند یا ندارند چپ هستند یا مثل من در منتهای راست هستند نباید ریخته شود.همدیگر را بپذیریم.و البته به شخصیتها مورد قبول و تاریخی بی‌احترامی نکنیم.می‌توانیم از اینکه مردم اسم پهلوی را صدا می‌زنند ناراحت باشیم اما نمی‌توانیم خشمگین باشیم خشم تنها یک جا دارد و آن هم روی افرادی است که زندگی ما را و حتی قدرت خودشان را قمار آرزوهای بی‌معنی خودشان کردند

آیا ترامپ مردم ایران را فروخت؟! پاسخ این سوال مشخص است مگر جایی مردم ایران را خرید و مسئولیتی بابتشان قبول کرد که بخواهد بفروشد؟ ترامپ و جمهوری‌خواهان برمبنای منافع ملی و البته مقاصد مشخص شده حزبی و گروهی حرکت میکنند! امروز چیزی که سوال همچنان بی‌پاسخ است آن است که چرا ترامپ آن‌گونه مواضع تند هم در خصوص سرکوب و هم در ادامه در خصوص حمایت از مردم معترض و حرکت انقلاب مردم ایران گرفت؟ او می‌توانست به مانند ۹۸ اظهارنظرش محدود به محکومیت باشد اما چرا نشد؟
یک پاسخ هست که او دیوانه و هیجانی است و حرفی میزند و بعد انجام نمیدهد یا انجام میدهد و بعد تعدیل میکند و به تعویق میاندازد این پاسخ در دوره دوم ترامپ کمتر مقبول به نظر می‌آید چون تا به‌حال تمامی حرفهایی را که زده است و بسیار پرهزینه بوده است و محبوبیت و همچنین اعتماد مردم به حزب حامیش را نشانه گرفته است انجام داده است.او در سیاستهای تعرفه‌ای ضربات سنگینی خورده است که تقریبا تمامی نظرسنجی‌ها، حزب او را بازنده قطعی دو مجلس و یعنی بازنده قطعی کنگره میدانند!
پاسخ دوم آن است که او مشاوران و نزدیکانی از طیفهای متفاوت در جریان جمهوری‌خواهی دارد! بعضی نحوه مواجه با ایران را تقابل دو بازوی قدرتمند ترامپ در کابینه یعنی ونس و مارک روبیو میدانند.روبیو که همچنان عقاید نئوکانتی دارد در برابر ونسی که از این نگاه گذشته است و نگاه‌های غالب در دو جریان را پاسخ‌گوی فعلی نیازهای مردم آمریکا نمیداند و بنابراین به مداخله کمتر در سایر کشورها، در نظر گرفتن انتفاع در مراوده با کشورها و برهم زدن پیمانهای بین‌المللی گذشته و برقرار کردن معاهده‌های دوجانبه با کشورها معتقد است.پس دلیلی ندارد در اوکراین هزینه بیشتر کند دلیلی ندارد برای صلح خاورمیانه و فلسطین و اسراییل همه هزینه را آمریکا بخواهد بدهد.این گروه معتقدند که طرفداران طیف نئوکانتی در ابتدا با وعده‌هایی از جمله ضعیف بودن رژیم به دلیل تنگناهای اقتصادی و نتایج حمله ۱۲ روزه اسراییل، به ترامپ اینگونه گفتند که با توجه به فشارهای موجود در صورت حمایت شما علاوه بر اینکه مردم بیشتری به این خیزش خواهند پیوست از طرف دیگر عوامل سرکوب هم به دلیل ترس دخالت و سرنوشت فرماندهان در جنگ ۱۲ روزه حاضر نیستند زندگیشان را قمار نظام بکنند و پایه‌های نظام سست می‌شود و نهایتا یا به تغییر رژیم یا به تغییر محتوای رژیم از پس این قیام ملی مردم ایران امید داشتند.اما پس از آنکه الیگارشی وحشی حاکم همان‌طور که علی بندری گفت نشان داد که شاید من هیچ‌چیزی از حکومت کردن دیگر بلد نباشم اما هنوز بلدم زیاد بکشم؛ و قیام ملی با کشتار تاریخی مردم کشورم سرکوب شد آنگاه ترامپ که در بین دو گزینه حمله نظامی و یا معامله با سران این الیگارشی مختار شده بود به حرفهای ونس بیشتر دل داد و گفت باشد این فرصت را دوباره میدهیم!
این دسته از تحلیلگران معتقدند که در حال حاضر تیم وزارت خارجه و طیف دست راست سنتی جمهوری‌خواه در موقعیت ضعیف قرارگرفتند چونکه با ارائه تحلیل غلط از اوضاع رییس جمهور آمریکا را وادار به واکنش‌هایی کردند که نه تنها برای او که حتی برای آینده حزب پرخطر هست! یعنی اگر ترامپ نتوانند با این الیگارشی توافق کند! یا باید حمله کند و هزینه‌های حمله را بدهد و یا باید بیخیال شود و از موضع قبلی کنار بکشد و آنگاه فضای تقریبا برنده‌ای که جمهوری‌خواهان ترسیم کرده بودند از توقف جنگ غزه، حل معضل ونزوئلا و سپس تمام کردن برنامه هسته‌ای ایران را به رقیب واگذار کند تا مثل برخی همین دوستان اخلاق مدار!! که در روزهای ابتدایی دنبال مقصرها در این جنایت بزرگ تاریخی می‌گشتند به دموکراتها این فرصت ارائه بشود که ضمن تخطئه کردن دستاورد حمله به تاسیسات اتمی ایران آنها را هم مقصر خون هزاران بی‌گناه اعلام بکنند
این دسته از تحلیلگران معتقدند که جمهوری اسلامی می‌تواند همانند آنچیزی که خود ترامپ گفت این‌بار فقط با قید محدودیت برنامه هسته‌ای و دادن امتیازات موقتی مثل برجام ۲۰۱۴ به توافقی با آمریکا برسد.مثل اینکه فقط ذخایر غنی‌سازی شده تحویل داده شود. ایران در دوره محدودیت کوتاه فعلا غنی سازی نکند و بعد در یک بازه نسبتا طولانی‌تر غنای غنی‌سازی بالایی نداشته باشد.ترامپ با این توافق و البته احتمالا کاهش بار روانی روی بازار نفت و ثبات قیمت نفت میتواند از این مهلکه جان به در ببرد!
دسته سوم معتقدند که دست راستی‌ها و شبکه نفوذ اسراییل در لابی‌های آمریکایی نقشه برنامه‌ریزی شده بالاتری را روی موج احساسات ترامپ(که البته معتقدند ترامپ سیاست‌مدار خوبی نیست و راحت بازی می‌خورد) برنامه‌ریزی کردند.

Similar channels

All similar →

‌تحلیل‌ هیبریدی بازار سرمایه5.2K subscribers

بورس‌ اتومات5.9K subscribers

پاراگراف‌9.6K subscribers

Economic Figures4K subscribers

اقتصاد پولی - بانکی3.8K subscribers

کاتالاکسی2.1K subscribers

فردانامه _حسن کاظم‌زاده24.1K subscribers

کهنمویی4.9K subscribers