У камароў знайшлі адказны за рэгуляваньне апэтыту орган. Ён ня там, дзе чакалася
Спэцыялізаваныя вузы ў простай кішцы самак камароў адказваюць за пачуцьцё наетасьці і блякуюць цягу да ўкусаў пасьля паўнавартаснага кармленьня. Адкрыцьцё, апублікаванае ў Current Biology, можа пакласьці шлях да прынцыпова новых сродкаў абароны ад крывасмокаў.
Самкі камароў пʼюць кроў, каб забясьпечыць яйкі бялком і пажыўнымі рэчывамі перад адкладкай. Даўно было вядома, што пасьля кармленьня самкі амаль цалкам губляюць цікавасьць да чалавека і іншых ахвяр. Галоўную ролю тут грае нэўрапэптыд Y (NPY), які сустракаецца ў іншых жывёл і таксама рэгулюе апэтыт. Аднак дзе менавіта ў целе камара знаходзіцца адпаведны рэцэптар і якім чынам ён функцыянуе – заставалася невядомым. Таму каманда навукоўцаў з Калюмбійскага ўнівэрсытэту зладзіла генэтычны аналіз розных аддзелаў цела камароў Aedes aegypti (пераносяць ліхаманку Дэнге) і выявіла, што NPY-падобны ген экспрэсуецца выключна ў самым канцы кішэчніка крывасмока.
З дапамогай генэтычных мэтадаў аўтары пазначылі гэтыя вузы флюарэсцэнтным бялком і высьветлілі, што рэцэптары засяродзіліся ў падушачках простай кішкі камара. Пасьля кармленьня блізкія да іх нэрвовыя вузы вылучаюць злучэньне RYamide, якое ўзаемадзейнічае з рэктальнымі рэцэптарамі, а ў тых у адказ узрастае канцэнтрацыя вапну (Ca) і вызваляюцца рэчывы, характэрныя для нэрвовай сыгналізацыі. Мяркуецца, што гэтыя вузы функцыянальна падобныя да нэўронаў: яны прымаюць сыгналы пра напаўненьне кішэчніка й перадаюць іх у мазгі.
Практычнае значэньне адкрыцьця палягае ў магчымасьці хімічна імітаваць стан наетасьці яшчэ да таго, як камар укусіць. Дзякуючы таму, што тканкі з рэцэптарамі знаходзіцца ў простай кішцы, узьдзейнічаць прэпаратамі на іх прасьцей, чым калі б яны знаходзіліся ў мазгах.
16
7
2
2March 24, 2026 1.3K 1
