✳️ «امامت» با انتخاب یا قهر و غلبه صورت نمیگیرد
آیةالله سبحانی در افتتاحیۀ چهارمین اعتکاف علمی طلاب مدرسۀ تابستانۀ «دارالعلم» مشهد:
• چرا اهلسنت میگویند امامت از فروع است؟ چون اجرای حدود، امر به معروف و نهی از منکر لازم است و این امور بدون امام و بدون حاکم محقق نمیشود. مقدمۀ واجب، واجب است؛ بنابراین مقدمهای درست میکنیم و امامی قرار میدهیم و زمام امور را به دست او میدهیم تا امر به معروف کند و امنیت را نیز اجرا کند.
• امامت از نظر آنان یک منصب سیاسی بشری است؛ همانطور که مردم جمع میشوند و حاکم را انتخاب میکنند، والی را انتخاب میکنند و مسلمانان جمع میشوند و یک نفر را انتخاب میکنند و کار را به دست او میدهند.
• از این رو تعجب نخواهد داشت که میگویند اگر آن امام ظالم شد، باید باز از او اطاعت کنیم و اگر فاسق شد، باید اطاعتش کنیم؛ به جهت اینکه این امام گاهی با انتخاب و گاهی با قهر و غلبه به قدرت میرسد و میگویند اگر با قهر و غلبه نیز قدرت را به دست گرفت، باز میتواند امام باشد.
• این مسأله را با کلمات امام رضا (ع) مقایسه کنید. زمام دین یعنی همۀ دین در قبضۀ اوست؛ نظام مسلمین، صلاح دنیا و آخرت و عزت مؤمنین است. بنابراین، چگونه میشود امامت جزء فروع باشد و فرع اسلام تلقی شود؟
• دیدگاه ما این است که «الْإِمَامُ وَاحِدُ الْوَقْتِ، حُجَّهُ اللَّهِ» است. امام را خدا معین میکند، نه مردم؛ خدا مستقیماً امام را به وسیلۀ پیغمبر اکرم (ص) به مردم معرفی میکند. پیغمبر و امام توأمان با هم هستند و کنار نمیروند. تمام تکالیف پیغمبر بر دوش امام است، مگر یک مورد؛ وحی به معنای وحی تشریعی بر امام نازل نمیشود و تشریع در امامت نیست.
• آیا باید یک بشر را بنشینیم و انتخاب کنیم و زمام امور را به او بدهیم یا اینکه کسی با قهر و غلبه بر گردۀ مردم سوار شود و بگوید من امام هستم؟ امام باید تحت تربیت الهی باشد و به مقامی برسد که بتواند آنچه را پیغمبر انجام میداد، انجام دهد.
• یکی از کارهای پیامبر، تفسیر قرآن بود؛ دیگری بیان احکام موضوعات جدیدی که سابقه نداشت؛ سوم پاسخگویی به شبهات و چهارم جلوگیری از کجیها و انحرافات در جامعه. امامی که ما باید امام بدانیم، باید وظایف پیغمبر را نیز بر دوش بگیرد.
@alemoon_ir
