گزینه اول: «سند تبدیل مهریه و اقرار به دین» (مطمئنترین روش)
در این روش، شما یک سند رسمی تنظیم میکنید که در آن:
۱. خانم اقرار میکند که مهریه فعلی خود را میبخشد (یا هر چه از آن باقی است را واگذار میکند).
۲. در مقابل، آقایی اقرار میکند که مبلغ ۱ میلیارد تومان به عنوان «دین» بر عهده اوست.
۳. در سند ذکر شود که پرداخت این مبلغ، «منهباً» (یعنی در زمان فوت) یا به صورت «وصیت» است.
نکته: برای اینکه این مبلغ در زمان فوت حتماً پرداخت شود، بهتر است آقایی در همین سند یا در یک سند جداگانه، این مبلغ را به عنوان «وصیت» به نفع ایشان ثبت کند. طبق قانون، وصیت تا یکسوم اموال متوفی نافذ است.
گزینه دوم: «سند صلح و استقراض»
میتوانید سندی تنظیم کنید که در آن خانم، حق مهریه خود را با یک «سند قرضالحسنه» به مبلغ ۱ میلیارد تومان معاوضه میکند.
- در این سند ذکر شود که موعد پرداخت این قرض، «زمان فوت» است.
- برای ضمانت اجرا، آقایی میتواند بخشی از اموال خود (مثلاً یک ملک) را «رهن» یا «وثیقه» قرار دهد تا خانم مطمئن شود بعد از فوت، پولی برای دریافت وجود دارد.
گزینه سوم: «سند تضامین و اسقاط حق ارث»
برای اینکه خواسته ایشان مبنی بر «عدم دریافت سهم از اموال دیگر» محقق شود، باید عبارت «اسقاط حق ارث» در سند بیاید.
اما یک نکته بسیار مهم: طبق رویه قضایی، اسقاط حق ارث پیش از فوت متوفی، هیچ اثر قانونی ندارد و باطل است. یعنی خانم نمیتواند امروز بنویسد «بعد از فوت شوهر، از ارثش سهم نمیگیرم».
راه حل: ایشان باید در سند ذکر کنند که «مبلغ ۱ میلیارد تومان، جایگزین تمام حقوق قانونی ایشان (از جمله ارث و مهریه) است». اگرچه باز هم احتمال اعتراض در دادگاه هست، اما به عنوان یک «توافق دوطرفه» در زمان حیات، اعتبار بیشتری دارد.
بهترین روش این است که یک «سند جامع» تنظیم کنید شامل:
۱. اقرار به استقاط مهریه: خانم مهریه فعلی را میبخشد.
۲. اقرار به دین: آقا اقرار میکند ۱ میلیارد تومان به خانم بدهکار است.
۳. وصیت رسمی: آقا وصیت میکند که این مبلغ از تَرِکهاش (اموالش بعد از فوت) به خانم پرداخت شود.
۴. تعهد به عدم مطالبه: خانم تعهد میکند که در برابر دریافت این مبلغ، هیچ ادعایی نسبت به ارث یا سایر اموال شوهر نداشته باشد (هرچندکه تأکید میکنم اسقاط ارث پیش از فوت جایگاه قانونی محکمی ندارد، اما به عنوان اراده طرفین ثبت میشود).
یک توصیه فنی:
به خانم توصیه کنید که حتماً برای این ۱ میلیارد تومان، یک «وثیقه» (مثل سند یک ملک) بگیرد. چون اگر آقا در زمان فوت هیچ مالی نداشته باشد، این سند فقط یک «برگه طلب» است و عملاً هیچ ارزشی نخواهد داشت.
