🟣نانسی رومن پرتاب شد؛ تلسکوپ جدید ناسا برای آشکارسازی ماهیت جهان و دنیاهای بیگانه
نانسی رومن پرتاب شد؛ تلسکوپ جدید ناسا برای آشکارسازی ماهیت جهان و دنیاهای بیگانه
نانسی رومن، تلسکوپ پرچمدار جدید ناسا سفر چند ماهه خود به نقطه لاگرانژی ۲ را آغاز کرد تا عصری جدید در کشف اسرار جهان را رقم بزند.
موشک فالکون هوی اسپیسایکس امروز یکشنبه جدیدترین تلسکوپ پرچمدار ناسا را با هدف بررسی ماهیت کیهان و کشف هزاران سیاره فراخورشیدی به فضا فرستاد.
فالکون هوی ساعت ۷:۲۶ صبح به وقت ساحل شرقی آمریکا (۱۴:۵۶ به وقت ایران) از مجتمع پرتاب 39A در مرکز فضایی کندی به فضا رفت. محموله موشک، یعنی تلسکوپ فضایی نانسی گریس رومن، ۳۱ دقیقه بعد از مرحله فوقانی موشک جدا شد. دو بوستر جانبی موشک در دو سکوی مجزا در پایگاه نیروی فضایی کیپ کاناورال فرود آمدند، اما بوستر مرکزی بهدلیل نیاز به تأمین انرژی بیشتر برای رساندن محموله به مسیر موردنظر و نداشتن سوخت کافی برای بازگشت، بازیابی نشد.
پرتاب تلسکوپ رومن سیزدهمین مأموریت فالکون هوی از زمان نخستین پرتاب آن در سال ۲۰۱۸ بود. این مأموریت همچنین پس از پرتاب کاوشگر سیارکی سایکی در اکتبر ۲۰۲۳ و فضاپیمای اروپا کلیپر به مقصد مشتری در سال ۲۰۲۴، سومین مأموریت فالکون هوی برای ناسا محسوب میشد.
رومن صد روز آینده را در مسیر رسیدن به نقطه لاگرانژی ۲ (L2) در سامانه زمین–خورشید سپری خواهد کرد؛ نقطهای در فاصله تقریباً ۱٫۵ میلیون کیلومتری از زمین که تلسکوپ جیمز وب نیز در آن قرار دارد. مهندسان در طول این سفر، فرایند راهاندازی و آزمایش فضاپیمای ۹۲۰۰ کیلوگرمی و ابزارهای علمی آن را انجام خواهند داد.
فرایند راهاندازی تلسکوپ ظرف یک ساعت پس از جدایی از موشک آغاز میشود و شامل گشودن صفحات خورشیدی و سپر حرارتی فضاپیما خواهد بود. یک مانور اصلاح مسیر برای یک روز پس از پرتاب و مانور دوم برای سه روز بعد برنامهریزی شده است. بااینحال، جکی تاونسند، مدیر پروژه رومن، در نشستی خبری در ۲۹ اوت گفت بسته به میزان دقت پرتاب، ممکن است مدت زمان مانور نخست کاهش یابد و مانور دوم بهطور کامل حذف شود.
تاونسند گفت ۱۰ روز نخست راهاندازی به بازکردن اجزای فضاپیما و فرایند تخلیه گاز اختصاص خواهد داشت. ۳۰ روز بعد نیز بر راهاندازی خود فضاپیما متمرکز خواهد بود؛ یعنی «اطمینان حاصل کنیم که تمام بخشهای زیرساختی فضاپیما وظایف خود را بهدرستی انجام میدهند.»
۴۵ روز دیگر نیز به راهاندازی ابزارهای علمی فضاپیما اختصاص خواهد یافت. به گفته تاونسند، در روز ۹۰ام پس از پرتاب، رومن باید آماده باشد «تا وارد مرحله عملیات علمی اولیه شود.»
کشف عناصر سازنده کیهان
رومن با هزینه ۴٫۳ میلیارد دلار، جدیدترین تلسکوپ فضایی پرچمدار ناسا است. مأموریت اصلی آن پنج سال طول خواهد کشید، اما سوخت کافی برای فعالیت در مداری هالهای پیرامون نقطه L2 دستکم به مدت ۱۰ سال را در اختیار دارد.
ابزار علمی اصلی رومن، «تصویربردار میدان عریض» است؛ دوربینی ۳۰۰ مگاپیکسلی که عمدتاً برای چندین طرح پیمایش نجومی که اخترشناسان برای مأموریت پنجساله اصلی تلسکوپ برنامهریزی کردهاند، مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
میدان دید رومن ۱۰۰ برابر بزرگتر از تلسکوپ فضایی هابل است و میتواند بسیار سریعتر میدان دید خود را نیز تغییر دهد. جولی مکانری، دانشمند ارشد پروژه تلسکوپ رومن، در نشست خبری ۲۹ اوت گفت: «ما میتوانیم آسمان را بیش از هزار برابر سریعتر از هابل پیمایش کنیم. پیمایشی که برای رومن یک ماه طول میکشد، برای هابل یک قرن زمان میبرد.»
به گفته مکانری، همین سرعت بالا به رومن امکان خواهد داد به «پرسشهای کاملاً جدید و بلندپروازانه علمی» پاسخ دهد. یکی از مهمترین اهداف، درک بهتر انرژی تاریک و ماده تاریک است؛ دو عنصری که در مجموع حدود ۹۵ درصد کیهان را تشکیل میدهند، اما همچنان تا حد زیادی برای اخترشناسان ناشناخته هستند.
«پیمایشی که برای رومن یک ماه طول میکشد، برای هابل یک قرن زمان میبرد»
لوکاس پاگانینی، مدیر برنامه تلسکوپ رومن در مقر ناسا، گفت: «ما در آستانه کشف این راز هستیم که کیهان از چه چیزی ساخته شده است.»
https://spacedaily.com/t-roman-space-telescope-1999-roots-2020-launch-cancellations-august-30-2026/
🆔@phys_Q

Space Daily
People who have followed NASA’s Roman Space Telescope from its late-1990s conceptual roots aren’t being dramatic when they call…
Roman reaches launch after a 27-year conceptual lineage, a missed 2020 recommendation, three termination proposals, a new name and a post-pandemic schedule reset.
5
1August 30, 2026 362 9