برگهایی از تاریخ زنان یران
زن مرکز دایره وجود است
وجود زن لازمه احترام است.
این است که کاسیان «ننه»را مادر خدا می دانند.
می خواهم همراه دوستان
نگاهی به تاریخ ایران باستان کنم و زنان را در آینه تاریخ آن زمان بنگریم*
در گذشته های بسیار دور زن و مرد با هم برابر بودند.
کارهایی که به زنان واگذار می شد.
بسیار با دقت و خرد ورزی و با نتایج عالی به سرانجام می رسید.
در تاریخ ایران با زنان رزم جو ،
سیاست مدار و هنرمند بر می خوریم
که گاهی که بر پشت زین می نشستند مورد آفرین زن مرد قرار می گرفتند
و گاهی با تدبیر و دوراندیشی چاره گر کارها بودند و زمانی با سر پنجه هنر جلوهگری می آفریدند
که تاریخ را به حیرت وامی داشت.
با این مقدمۀ کوتاه به بصورت بسیار مختصر با تعدادی از زنان ایران تا پایان کار دولت ساسانی اشاره می کنم:
«دُغدو یِه »مادر آشو زردشت
مادر زردشت
اصل از شهر ری بود این بانوی خردمند در زادگاه خویش با "کوی هاوکرپن ها "
که مردم را گمراه می کردند
و از آنها مرتب فدیه و قربانی می خواستند.
و دین را وسیلهای برای رسیدن به امیال خواست های خود کرده بودند.(آیین پیش از زردشت مهر پرستی۱ و مزدایی۲ بوده) به مبارزه پرداخت.
پدر و مادرش چون دختر خویش را در خطر دیدند نزد یکی از ز بستگان خود به آذر بایجان فرستادند.
دغدو در آنجا با «پوروشسب» ازدواج کرد و ثمره این پیوند فرخنده، زردشت پیامبر بزرگ ایران بود.
«پروه چیستا»
چیستا دختر زردشت:
پروچیستا دختر کوچک زردشت یکی از زنان خردمند تاریخ است.
تاریخ ایران اشاره های زیاد به هوش و خردمندی او دارد.
پروچستا با جاماسب وزیر گشتاسب پادشاه ایران ازدواج کرد
جاماسب که وزارت گشتاسب را به عهده داشت دانشمند و ستاره شناس بود
و کتاب جاماسب نامه که به زبان پارسی میانه است.
نوشته این وزیر دانشمند ایرانی است.
جاماسب حکیم از خاندان «هوگو» بود که در اوستا چندین بار ستوده شده است.
جاماسب در کتاب خود به پرسش های گشتاسب پادشاه ایران پاسخ داده و پیش گویی های در باره آینده کرده است.
«رکسانا»
رکسانا یا رکسان یا روشنک دختر داریوش سوم است که بنا به مقتضیات سیاسی و برای ایجاد حسن رابطه بین ایران و یونان همسری اسکندر مقدونی را پذیرفت.
«پانته آ »
یکی از زنان فداکار زمان کوروش.
او به همراه همسرش که فرمانده سپاه کورش بود به میدان جنگ رفت.
همسرش در میدان جنگ کشته شد پانته آ پس از دفن همسرش، بدون این که خبر مرگ شوهر را به پادشاه دهد.
پس از سخنرانی مهیجی خود فرماندهی سپاه در محاصره را به عهد گرفت.
علاوه بر این که سپاه را از محاصره نجات می دهد، سپاه دشمن را شکست می دهد و پیروز میدان می شود آن گاه به کورش خبر می دهد که دلتای نیل بوسیله سپاهیان شما فتح شده می توانید به سرزمین مفتوحه خود بیایید.
زمانی که کوروش به دلتای نیل می رسد پانته آ با عدهای از فرماندهانش به استقبال کورش می آید.
کوروش از نیامدن فرمانده سپاه خود مکدر می شود و از همسرش می پرسد،
چرا فرمانده با شما نیست.
پانته آ
در جواب پادشاه می گوید:
همسرم زمانی که سپاهیانش در محاصره افتادند، در جنگ کشته شد.
کوروش می پرسد
چه کسی فرماندهی سپاه را به عهده داشته. همراهان وی می گویند پادشاه،
پانته آ فرماندهی
را به عهده گرفته وفاتح این پیروزی است. کورش می گوید:
همسرت هنگام مرگ چه گفت؟
پانتهآ می گوید:
پادشاه همسرم هنگام مرگ گفت جنازهء مرا در بلند ترین نقطه این سرزمین، مشرف به خاک ایران بگور بسپارید و ما جسد را در فلان محل دفن کردیم تا پادشاه چه دستور دهد.
کوروش دستور (در آن زمان جز با دستور پادشاه کسی نمی توانسته نبش قبر کند) می دهد جسد فرماندش را در بلندترین نقطه آنجا مشرف به ایران دفن کنند.
پس از دفن شوهر پانته آ از کوروش درخواست می کند.
اجازه دهد برای آخرین و داغ بر سر قبر شوهرش بماند.
کوروش این اجازه را به وی دهد.
اما او بر بالای آرام گاه همسرش با خنجری که به همراه داشت خود را می کُشد.
وقتی کوروش
از مرگ پانته آگاه می شود می گوید:
پانته آ نه تنها زنی زیبا بود بلکه زنی شجاع ، وفادار به شوهر و فرماندهی لایق بود.
آرتمیس
آرتین یا آرتمیز یکم،
ملکه هالیکارناس ساتراپ نشین کاریا (کاریا یکی از ۲۴ساتراپ نشین زمان هخامنشی بود) از زنان به نام ایران در زمان هخامنشی است. آرتیمبس
فرماندهی یکی از ناوگان های خشایار شاه هخامنشی را در جنگ ایران و یونان در سال ۴۸۰پیش از میلاد را به عهده داشت.
وی اوّلین زن دریا سالار در جهان است. شجاعت این بانوی ایرانی قابل تحسین است. در حالی که بسیاری از ناوگان های دیگر که تحت فرمان سرداران مرد بودند از دشمن شکست خوردند.
ادامه دارد...
🌍 با ما همراه باشید.
🇮🇷 @lorgeram_a👈
نای کش
اگر مفید بود منتشر کنید
August 30, 2026 82 1