🧠 ۴ نوع ضمان که در تستها قاطی میشوند!
اگر این ۴ تا را با یک معامله و چند اتفاق یاد بگیری، دیگر قاطیشان نمیکنی 👇
---
۱️⃣ ضمان دَرَک؛ یعنی «مال مالِ فروشنده نبوده!»
🔹 فرض کن «علی» خانهای را به «رضا» میفروشد و پولش را هم میگیرد.
بعداً مشخص میشود خانه اصلاً مال علی نبوده و مال شخص دیگری بوده!
اینجا رضا خانه را از دست میدهد و میتواند برای پس گرفتن پولش به علی مراجعه کند.
📌 این میشود ضمان دَرَک.
💡 خیلی خودمونی:
فروشنده تضمین میکند چیزی که فروخته، مال خودش بوده و دیگری حقّی نسبت به آن نداشته باشد.
⚠️ دام تستی:
ضمان درک بیشتر ناظر به مستحقللغیر درآمدن مبیع یا ثمن است؛ نه اینکه صرفاً کالا خراب یا معیوب باشد.
---
۲️⃣ ضمان معاوضی؛ یعنی «تا تحویل نشده، خطرش با فروشنده است!»
🔹 علی یک گوشی را به رضا میفروشد.
هنوز گوشی را تحویل ندادهاند که گوشی بدون تقصیر فروشنده در اثر حادثهای از بین میرود.
چه کسی ضرر میکند؟
✅ فروشنده!
چون در بیع، قبل از تسلیم، تلف مبیع اصولاً بر عهده فروشنده است.
📌 این همان ضمان معاوضی است.
💡 رمز حفظی:
«مبیع هنوز دست فروشنده = خطر با فروشنده»
⚠️ دام:
ضمان معاوضی با «ضمان درک» فرق دارد؛
در ضمان معاوضی بحث تلف شدن مبیع قبل از تسلیم است.
---
۳️⃣ ضمان عُهده؛ یعنی «اگر معامله خراب از آب درآمد، پشتت هستم!»
🔹 علی خانهای را به رضا میفروشد.
برای اطمینان، علی تعهد میکند:
«اگر بعداً معلوم شد خانه متعلق به شخص دیگری بوده و رضا مجبور شد خانه را پس بدهد، من پولی را که گرفتهام به او برمیگردانم.»
📌 این تعهد را میتوان ضمان عُهده دانست.
💡 خیلی خودمونی:
ضمان عهده یعنی یک نفر تعهد میکند مسئولیت مالیِ ناشی از یک معامله را بر عهده بگیرد.
⚠️ نکته مهم:
در تستها «ضمان عهده» را با «ضمان درک» خیلی نزدیک میآورند؛
ضمان درک بیشتر حکم و مسئولیت قانونی فروشنده در برابر مستحقللغیر درآمدن است، اما ضمان عهده میتواند تعهد و تضمینی قراردادی باشد.
---
۴️⃣ مأخوذ بِالسَّوم؛ یعنی «گرفتم ببرم ببینم میخوام یا نه!»
🔹 فرض کن وارد طلافروشی میشوی.
یک انگشتر را از فروشنده میگیری و میگویی:
«ببرم ببینم به دستم میاد یا نه؛ اگر پسندیدم میخرم.»
هنوز نخریدهای؛ اما انگشتر را تحویل گرفتهای.
حالا اگر انگشتر بدون تقصیر تو تلف شود، چه حکمی دارد؟
📌 چون مال را برای بررسی و تصمیم درباره خرید گرفتهای، اصطلاحاً مأخوذ بالسَّوم است.
💡 رمز حفظی:
«گرفتم ببینم میخرم یا نه!»
---
🎯 خلاصهی فوقتستی
🔸 ضمان درک = «فروختم، بعد معلوم شد مال من نبوده!»
🔸 ضمان معاوضی = «فروختم، هنوز تحویل نداده بودم، مال تلف شد!»
🔸 ضمان عهده = «تعهد کردم اگر معامله از این جهت مشکل پیدا کرد، مسئولیتش را بپذیرم.»
🔸 مأخوذ بالسوم = «مال را گرفتم تا ببینم میخواهم بخرم یا نه.»
🧠 یک جمله برای حفظ کردن:
دَرَک = مال مالِ دیگری بود
معاوضی = قبل از تسلیم تلف شد
عُهده = تعهد و تضمین
مأخوذ بالسوم = گرفتم برای امتحانِ خرید
📍 آدرس کانال در پیامرسانها: 📲👇
🇮🇷 سروش 📱
https://splus.ir/laweasy
🇮🇷 ایتا 📱
https://eitaa.com/laweasy
🇮🇷 بله 📱
http://ble.ir/laweasy
🇮🇷 روبیکا 📱
http://rubika.ir/laweasy
🇮🇷 تلگرام 📱
https://splus.ir/laweasy
September 5, 2026 157 14
