ادامه یادداشت از صفحه اول ⬆️⬆️⬆️
از همین رو، اگر در وصف ماموستا ملا مصطفی ستوده سخن از بزرگی، تربیت، فرهیختگی و اثرگذاری ایشان به میان میآورم، این سخن نه از سر تعارف است و نه صرفاً ادای دین به یک بزرگمرد؛ بلکه بخشی از آن چیزی است که در این دیدار دیدم و با چشم و دل لمس کردم. فرزندانی که هر یک در راهی، چراغی افروختهاند، خود گواهی روشن بر چراغی هستند که پدر در خانه خویش افروخته است.
✨پس از آن، به دیدار خانواده محترم مرحوم ماموستا عبدالله احمدیان رفتیم؛ عالم و اندیشمند نامآشنایی که بیستودو سال پیش چشم از جهان فروبست، اما نام، آثار و اندیشهاش همچنان در میان اهل علم و فرهنگ این دیار زنده است.
فرزندان فقید علامه عبدالله احمدیان از حضور ما بسیار خرسند شدند و در گفتوگوهایشان دغدغههایی مبارک و ارزشمند را با ما در میان گذاشتند؛ دغدغههایی از جنس فراموشنشدن بزرگان و عالمان این دیار. آنان همان حساسیتی را که نسبت به حفظ و معرفی آثار پدرشان دارند، درباره ثبت، معرفی و زنده نگهداشتن نام بزرگان و عالمان مناطق کردنشین نیز دنبال کردهاند و در این زمینه، کتابها و آثار نفیسی پدید آوردهاند.
در این دیدار، در محضر فرزندان ارجمند ایشان، کاک محمد احمدیان و دکتر احمد احمدیان، نشستیم و از گفتوگوهای علمی و خاطرات ارزشمند آنان بهرهمند شدیم. آنچه این دیدار را برای ما ویژهتر و شیرینتر کرد، مشاهده ثمره سالها تلاش، دانش و نبوغ فرزندانی بود که پس از درگذشت پدر، نهتنها راه علمی او را ادامه دادهاند، بلکه بخشی از میراث علمی بر جایمانده از ایشان را نیز به سرانجام رساندهاند.
در این میان، حافظه نیرومند و نبوغ دکتر احمد احمدیان در سخنانشان بهخوبی نمایان بود. در کنار آن، سکوت و نگاه حکیمانه کاک محمد احمدیان و گفتههای دقیق و عالمانه دکتر احمد، فضایی علمی و دانشگاهی پدید آورده بود؛ فضایی که گفتوگو در آن، فراتر از یک دیدار خانوادگی، رنگ و حالِ یک نشست علمی و فرهنگی به خود گرفته بود.
فرزندان ماموستا عبدالله احمدیان در طول این بیستودو سال، با همت و تلاش شایان خود، آثار و کتابهای ناتمام پدر را دنبال و تکمیل کردهاند و در کنار آن، خود نیز صاحب تألیفات و آثار علمی ارزشمندی شدهاند. این تلاش، تنها حفظ یک میراث خانوادگی نیست؛ بلکه پاسداری از بخشی از میراث علمی و فرهنگی یک نسل و یک دیار است.
در این میان، نبوغ علمی و تلاشهای دکتر احمد احمدیان و کاک محمد احمدیان و آنچه در طول این سالها به جامعه علمی و فرهنگی عرضه کردهاند، شیرینی این دیدار را برای ما دوچندان کرد. گویی در آن خانه، هم با یاد و میراث یک عالم فقید روبهرو بودیم و هم شاهد ادامه یافتن آن میراث در نسل پس از او.
✔️این دو دیدار، برای ما تنها دیدار با دو خانواده نبود؛ بلکه دیدار با دو جلوه از ماندگاری یک انسان و یک نسل بود: یکی در وجود بزرگمردی که هنوز پس از نزدیک به نود سال، حضور و سخنش برای اهل دل و اهل علم مغتنم است؛ و دیگری در خانهای که بیستودو سال پس از درگذشت صاحب آن، چراغ دانش و اندیشهاش به دست فرزندانش همچنان روشن مانده است.
اگرچه هر یک از این دو دیدار، در حدود یک ساعت بیشتر به طول نینجامید، اما به گمان نگارنده، از آن دیدارهایی بود که ارزشش با ساعت و دقیقه سنجیده نمیشود؛ کوتاه بود، اما پربار؛ گذرا بود، اما ماندگار. گفتوگوها، خاطرات، سخنان نغز و لحظات صمیمانهای که در این دو دیدار رقم خورد، آنقدر ارزشمند بود که نگارنده خود را موظف دانست این لحظات را برای ثبت در خاطره و تاریخ بنگارد؛ چرا که برخی لحظهها اگر نوشته نشوند، شاید جزئیاتشان در گذر زمان از یاد برود، اما ثبتشان میتواند گوشهای از تاریخ شفاهی و فرهنگی یک دیار را زنده نگه دارد.
🔸و شاید سختترین لحظه این دو دیدار، لحظه خداحافظی بود؛ هم برای ما و هم برای میزبانان. چرا که در هر دو سو، شوق و تشنگی دیدار وجود داشت و دلها هنوز میل به ادامه گفتوگو و ماندن داشتند. چه بسا یک ساعت نشستیم، اما گویی هنوز حرفها ناگفته و دیدارها ناتمام بود. از همین رو، جدا شدن آسان نبود؛ زیرا دیدار، هرچه کوتاهتر باشد، وقتی با محبت و صمیمیت همراه شود، دل را به ماندن بیشتر مشتاق میکند.
شاید راز ماندگاری بزرگمردان همین باشد:
🔸آدمی میرود، اما آنچه در جان آدمیان، در خانهها و در نسلهای پس از خود میکارد، میماند.
و چه زیباست که گاه، در یک دیدار، هم میتوان چراغی را دید که هنوز در دست صاحبش فروزان است و هم چراغی را که صاحبش سالهاست از میان ما رفته، اما فرزندانش آن را روشن نگه داشتهاند.
✍️دكتر فرزاد وليدى
🆔@farzad_validi
18August 25, 2026 633 11
