🗓جهان در تکاپوی تعادل: سه ماهه نخست ۲۰۲۵ زیر ذرهبین تحولات و تنشها (⏪ بخش دوم)
*سیدمحمد عباسنیا
🔻بخش دوم- تداوم رهبری چین در فناوری پاک؛
چین در سهماهه اول ۲۰۲۵ جایگاه خود را بهعنوان پیشتاز جهانی در فناوریهای پاک تثبیت کرد و با تکیه بر صادرات گسترده پنلهای خورشیدی، باتریها و خودروهای الکتریکی، نقش کلیدی در اقتصاد سبز ایفا کرد. بر اساس گزارش بانک جهانی در ژانویه ۲۰۲۵، صادرات پنلهای خورشیدی چین در این دوره با رشد ۱۲ درصدی نسبت به سهماهه اول ۲۰۲۴ به ۴۵ میلیارد دلار رسید. این افزایش تقاضا بهویژه از سوی اروپا و هند بود، جایی که سیاستهای کاهش کربن شدت گرفته است. شرکتهای چینی مانند JinkoSolar و LONGi، که بیش از ۶۰ درصد بازار جهانی پنلهای خورشیدی را در اختیار دارند، تولید خود را در ژانویه و فوریه ۲۰۲۵ بهترتیب ۱۵ درصد و ۱۷ درصد افزایش دادند. این رشد به کاهش هزینههای انرژی خورشیدی در سطح جهان کمک کرد، بهطوری که قیمت هر وات برق خورشیدی در مارس ۲۰۲۵ به ۰.۰۳ دلار رسید، کاهشی ۵ درصدی نسبت به دسامبر ۲۰۲۴.
در حوزه خودروهای الکتریکی (EV)، چین همچنان سلطه خود را حفظ کرد. گزارش آژانس بینالمللی انرژی (IEA) در فوریه ۲۰۲۵ نشان میدهد که سهم چین از بازار جهانی خودروهای الکتریکی به ۵۵ درصد افزایش یافت، با فروش ۲.۳ میلیون دستگاه در سهماهه اول ۲۰۲۵، که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۱۸ درصد رشد داشت. شرکتهایی مانند BYD و NIO با عرضه مدلهای جدید و ارزانتر، تقاضا را در بازارهای داخلی و خارجی، از جمله آسیای جنوب شرقی و آفریقا، تقویت کردند. صادرات خودروهای الکتریکی چین در این دوره به ۷۵۰ هزار دستگاه رسید که ۲۲ درصد بیشتر از سهماهه اول ۲۰۲۴ بود و ارزش آن بالغ بر ۱۵ میلیارد دلار شد. این موفقیت تا حدی نتیجه یارانههای دولتی بود که در سال ۲۰۲۵ به ۱۰ میلیارد دلار افزایش یافت و تولیدکنندگان را قادر ساخت تا قیمتها را رقابتی نگه دارند.
با این حال، این دستاوردها با چالشهای داخلی قابلتوجهی همراه بود. رشد اقتصادی چین در سهماهه اول ۲۰۲۵ به ۴.۶ درصد پیشبینی شده که کمتر از ۴.۹ درصد سال ۲۰۲۴ است. این کاهش عمدتاً به ضعف تقاضای داخلی و فشارهای تورمزدایی نسبت داده میشود. شاخص قیمت مصرفکننده (CPI) چین در فوریه ۲۰۲۵ به ۰.۳ درصد رسید که پایینترین سطح از سال ۲۰۱۰ است و نشاندهنده کاهش قدرت خرید خانوارها است. کریستالینا جورجیوا، رئیس صندوق بینالمللی پول (IMF)، در سخنرانی ژانویه ۲۰۲۵ خود هشدار داد که تداوم این روند میتواند به "چرخه تورمزدایی" منجر شود که نهتنها رشد چین، بلکه شرکای تجاری آن را تحت تأثیر قرار میدهد. برای مقابله با این چالش، دولت چین در فوریه ۲۰۲۵ بسته محرک اقتصادی به ارزش ۱.۲ تریلیون یوان (حدود ۱۷۰ میلیارد دلار) معرفی کرد که ۴۰ درصد آن به زیرساختهای سبز و ۳۰ درصد به یارانههای مصرفی اختصاص یافت. با این حال، اثرات این بسته هنوز در سهماهه اول بهطور کامل مشهود نبود.
صادرات باتریهای لیتیوم-یونی نیز یکی دیگر از نقاط قوت چین بود. بر اساس دادههای گمرک چین، صادرات باتری در این دوره با رشد ۱۴ درصدی به ۱۲ میلیارد دلار رسید، که عمدتاً به تقاضای بالای شرکتهای خودروسازی غربی مانند تسلا و فولکسواگن پاسخ داد. با این حال، محدودیتهای اعمالشده توسط چین بر صادرات فلزات کمیاب، مانند گالیم و ژرمانیم، در واکنش به تعرفههای آمریکا، قیمت جهانی این مواد را افزایش داد. به گزارش مؤسسه USGS در مارس ۲۰۲۵، قیمت لیتیوم ۸ درصد و کبالت ۱۲ درصد بالا رفت، که هزینه تولید باتری را در خارج از چین بهطور متوسط ۷ درصد افزایش داد.
از منظر جهانی، رهبری چین در فناوری پاک به کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی کمک کرد. گزارش IEA نشان میدهد که سهم انرژیهای تجدیدپذیر در تولید برق جهانی در سهماهه اول ۲۰۲۵ به ۳۲ درصد رسید، که ۴ درصد بیشتر از سال قبل است و بخش قابلتوجهی از این رشد به تجهیزات چینی وابسته بود. با این حال، ضعف تقاضای داخلی چین تأثیرات منفی بر اقتصاد جهانی گذاشت. کاهش واردات کالاهای مصرفی توسط چین، بهویژه از ژاپن و کره جنوبی، صادرات این کشورها را بهترتیب ۳.۵ درصد و ۴.۱ درصد کاهش داد. همچنین، رقابت فزاینده چین در بازارهای سبز تنشهایی با تولیدکنندگان غربی ایجاد کرد؛ بهعنوان مثال، اتحادیه اروپا در مارس ۲۰۲۵ تحقیقاتی را درباره "دامپینگ" پنلهای خورشیدی چینی آغاز کرد که میتواند به تعرفههای متقابل منجر شود.
ادامه دارد...
#2025Q1
#GlobalEconomy
--------
@EcoLook
April 2, 2025 5.3K 3
