رابطه سالم چگونه شکل میگیرد؟!
در نتیجه میتوان گفت که بهترین، زیباترین و مستحکمترین روابط، الزاماً روابطی نیستند که در آنها هیچ اختلاف، بگومگو، خطا و اشتباهی رخ ندهد.
بلکه روابط سالم، روابطی هستند که در آنها انسانها پس از آگاهی از خطای خود، شجاعت پذیرش، صداقت در عذرخواهی و اراده اصلاح را داشته باشند.
گاهی یک جمله ساده مانند:
«اشتباه کردم؛ مرا ببخش.»
میتواند رابطهای را که در آستانه فروپاشی قرار گرفته است، دوباره احیا کند.
عذرخواهی نشانه کوچکشدن انسان نیست؛ بلکه نشانه آن است که انسان، رابطه را از غرور خود مهمتر میداند.
حتی در رابطه انسان با پروردگار نیز چنین است. هنگامی که انسان مرتکب گناه و خطا میشود و با پشیمانی به سوی خداوند بازمیگردد، درِ توبه و رحمت الهی به روی او گشوده است.
خداوند متعال میفرماید:
﴿إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ﴾(البقرة: ۲۲۲) «همانا خداوند توبهکنندگان و پاکیزگان را دوست دارد.»
و پیامبر اکرم ﷺ نیز فرمودهاند:
«كُلُّ بَنِي آدَمَ خَطَّاءٌ، وَخَيْرُ الْخَطَّائِينَ التَّوَّابُونَ.» «همه فرزندان آدم خطاکارند و بهترین خطاکاران، توبهکنندگاناند.»
پس همانگونه که انسان در برابر پروردگار خود، پس از خطا راه توبه، پشیمانی و بازگشت را در پیش میگیرد، در روابط انسانی نیز باید هنگامی که حقی از کسی ضایع کرده یا موجب رنجش او شده است، مسئولیت خطای خویش را بپذیرد، صادقانه عذرخواهی کند و برای جبران آن بکوشد.
زیرا رابطهای که در آن اشتباه پذیرفته میشود، عذرخواهی وجود دارد و اصلاح صورت میگیرد، میتواند از بسیاری از طوفانهای زندگی عبور کند؛ اما رابطهای که در آن خطا با توجیه، غرور و انکار پاسخ داده میشود، دیر یا زود در مسیر فرسایش قرار خواهد گرفت.
نسأل اللهَ القَبولَ والإخلاصَ، وحُسنَ الأخلاقِ وصلاحَ العلاقات
✍️جمشید حقمل وردگ
استاد و روانشناس اسلامی
#روانشناسی_اسلامی
2August 13, 2026 138