375
■ စစ်မှုထမ်းစနစ်၊ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုနှင့် တရုတ်အကူအညီကြောင့် မြန်မာစစ်တပ် နယ်မြေပြန်ရလာဟု သုံးသပ်
Western News | ဩဂုတ် ၃၀
အာဏာသိမ်းစစ်တပ်သည် ဆုံးရှုံးထားသည့် နယ်မြေအချို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်လာနေပြီး စစ်မှုထမ်းစနစ်မှတစ်ဆင့် လူအင်အားဖြည့်တင်းလာခြင်း၊ လေကြောင်းအင်အား အသာစီးရရှိခြင်းနှင့် တရုတ်နိုင်ငံ၏ အခန်းကဏ္ဍတို့က အဓိကအကြောင်းရင်းများဖြစ်ကြောင်း Al Jazeera က ဩဂုတ် ၃၀ ရက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
၂၀၂၃ ခုနှစ်နှင့် ၂၀၂၄ ခုနှစ်အတွင်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများ၏ ပူးပေါင်းထိုးစစ်များကြောင့် စစ်ကောင်စီသည် မြို့အများအပြားကို ဆုံးရှုံးခဲ့ရသော်လည်း လက်ရှိတွင် စစ်တပ်က အဆိုပါနယ်မြေများအနက် အချို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်လာနေကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။
အဆိုပါအခြေအနေ၏ ထင်ရှားသည့် ဖြစ်စဉ်တစ်ခုမှာ ချင်းပြည်နယ်၊ အိန္ဒိယနယ်စပ်အနီးရှိ ဖလမ်းမြို့ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဖလမ်းမြို့ကို ပြန်လည်ရရှိရန် စစ်တပ်က ခြောက်လကြာ ထိုးစစ်ဆင်ခဲ့ပြီး အဆိုပါကာလအတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ၂,၅၀၀ ကျော်နှင့် မြေပြင်တပ်ဖွဲ့ဝင် ၁,၀၀၀ ခန့် အသုံးပြုခဲ့ကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။
ဖလမ်းမြို့သည် ချင်းပြည်နယ်တွင် လေဆိပ်ရှိသည့် တစ်ခုတည်းသောမြို့ဖြစ်သည့်အပြင် အိန္ဒိယနယ်စပ်ကုန်သွယ်ရေးလ မ်းကြောင်းနှင့်လည်း ဆက်စပ်နေသည့် မဟာဗျူဟာအရ အရေးပါသောနေရာဖြစ်သည်။
ဖလမ်းမြို့ကို စစ်တပ်က ပြန်လည်သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်အတွင်း ချင်းပြည်နယ်ရှိ နောက်ထပ်မြို့ ၃ မြို့လည်း စစ်တပ်လက်ထဲ ပြန်လည်ကျရောက်ခဲ့ပြီး မေလကုန်ပိုင်းတွင် ချင်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းကို ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ပြီဟု စစ်တပ်ဘက်က ပြောဆိုခဲ့ကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။
စစ်တပ်၏ နယ်မြေပြန်လည်ရရှိလာမှုတွင် စစ်မှုထမ်းစနစ်မှတစ်ဆင့် လူအင်အားဖြည့်တင်းလာနိုင်ခြင်းက အရေးပါသည့် အချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဘန်ကောက်အခြေစိုက် လုံခြုံရေးလေ့လာသူ Anthony Davis ၏ ခန့်မှန်းချက်အရ ၂၀၂၄ ခုနှစ်မှစတင်၍ စစ်မှုထမ်းစနစ်မှတစ်ဆင့် တိုက်ခိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့များအတွင်း လူဦးရေ ၁၅၀,၀၀၀ နီးပါး ထပ်မံဖြည့်တင်းနိုင်ခဲ့ကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။
ထို့အပြင် စစ်တပ်သည် လေကြောင်းအင်အားကို အားထားအသုံးပြုနေပြီး မြေပြင်တွင် ထိုးစစ်ဆင်ရာ၌ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကို ပိုမိုအသုံးပြုလာကြောင်း လေ့လာသူများက သုံးသပ်ထားသည်။
တစ်ဖက်တွင်လည်း တရုတ်နိုင်ငံ၏ ဖိအားပေးမှုများသည် မြန်မာ့စစ်ရေးအခြေအနေအပေါ် သက်ရောက်မှုရှိလာကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။ တရုတ်၏ ဖိအားကြောင့် မြောက်ပိုင်းရှိ MNDAA နှင့် TNLA တို့ တိုက်ပွဲများမှ နောက်ဆုတ်ခဲ့ပြီး စစ်တပ်အနေဖြင့် အခြားစစ်မျက်နှာများသို့ တပ်အင်အား ပြန်လည်ရွှေ့ပြောင်းနိုင်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
တရုတ်နိုင်ငံက UWSA ကိုလည်း တော်လှန်ရေးအင်အားစုများထံ လက်နက်ရောင်းချမှု ရပ်တန့်ရန် ဖိအားပေးခဲ့ကြောင်းနှင့် ယင်းအခြေအနေကြောင့် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများဘက်တွင် လက်နက်နှင့် ခဲယမ်းရှားပါးမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။
■ ရခိုင်တွင် AA က နယ်မြေအများစုကို ဆက်လက်ထိန်းချုပ်ထား
တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် အာဏာသိမ်းစစ်တပ်က ဆုံးရှုံးထားသည့် နယ်မြေအချို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်လာနေသော်လည်း ရခိုင်ပြည်တွင်မူ စစ်ရေးအခြေအနေမှာ ကွဲပြားနေသည်။
လက်ရှိတွင် အာရက္ခတပ်တော် (AA) သည် ရခိုင်ပြည်ရှိ မြို့နယ် ၁၇ ခုအနက် ၁၄ မြို့နယ်နှင့် ပလက်ဝမြို့နယ်ကို ထိန်းချုပ်ထားသဖြင့် ပလက်ဝအပါအဝင် မြို့နယ် ၁၅ ခုကို ထိန်းချုပ်ထားသည့် အခြေအနေဖြစ်ကြောင်း ရခိုင်အရေး လေ့လာစောင့်ကြည့်သူများ၏ အချက်အလက်များအရ သိရသည်။
အဆိုပါ AA ထိန်းချုပ်နယ်မြေများတွင် အုပ်ချုပ်ရေးယန္တရားများကိုလည်း ULA/AA ဘက်က တည်ဆောက်လည်ပတ်နေကြောင်း သိရသည်။
ရခိုင်ပြည်တွင် စစ်တပ်က စစ်တွေ၊ ကျောက်ဖြူနှင့် မာန်အောင်မြို့နယ်တို့ကို ဆက်လက်ထိန်းချုပ်ထားပြီး AA နှင့် စစ်တပ်တို့အကြား စစ်ရေးတင်းမာမှုများ ဆက်လက်ရှိနေသည်။
အထူးသဖြင့် စစ်တပ်သည် AA ထိန်းချုပ်နယ်မြေများအတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကို ဆက်လက်ပြုလုပ်နေပြီး ယင်းတိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် အရပ်သားများ ထိခိုက်သေဆုံးမှုများ နေ့စဉ် ဖြစ်ပေါ်နေသည်။
Myanmar Internet Project ၏ ဧပြီလမှ ဇွန်လအထိ သုံးလတာ မှတ်တမ်းအရ မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ၅၂၀ ကြိမ် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး ရခိုင်ပြည်တွင် ၉၈ ကြိမ် ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ အဆိုပါကာလအတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် နိုင်ငံတစ်ဝန်း အရပ်သား အနည်းဆုံး ၃၁၄ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ကလေး ၄၁ ဦး ပါဝင်ကြောင်း Al Jazeera က ဖော်ပြထားသည်။
Al Jazeera ၏ ဖော်ပြချက်အရ စစ်တပ်သည် ယခုနှစ်အတွင်း ချင်း၊ ကချင်၊ ကရင်နှင့် ရခိုင်ပြည်တွင် စစ်ဆင်ရေးအသစ်များ ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ ထို့အပြင် ၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းပြီးနောက် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများထံမှ ဆုံးရှုံးခဲ့သည့် မြို့ ၁၀၁ မြို့အနက် ၂၂ မြို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်ထားကြောင်း ISP-Myanmar ၏ အချက်အလက်များကို ကိုးကား၍ ဖော်ပြထားသည်။
သို့သော် စစ်တပ်က မြို့အချို့ကို ပြန်လည်ထိန်းချုပ်လာနိုင်ခြင်းသည် တော်လှန်ရေးအင်အားစုများကို အပြီးသတ် အနိုင်ယူနိုင်ပြီဟု ဆိုလိုခြင်းမဟုတ်ကြောင်း လေ့လာသူများက သုံးသပ်ထားသည်။
လက်ရှိအခြေအနေတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ စစ်ရေးပဋိပက္ခသည် ဆက်လက်ရှည်ကြာနိုင်ပြီး နယ်မြေထိန်းချုပ်မှုအတွက် တိုက်ပွဲများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနိုင်သည့် အခြေအနေဖြစ်သည်။
ရခိုင်ပြည်အတွင်းတွင်လည်း AA က နယ်မြေအများစုကို ဆက်လက်ထိန်းချုပ်ထားသော်လည်း စစ်တပ်၏ မြေပြင်ထိုးစစ်များနှင့် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် စစ်ရေးတင်းမာမှု ဆက်လက်မြင့်မားနေပြီး အရပ်သားများအပေါ် စစ်ပွဲ၏ သက်ရောက်မှုများ ဆက်လက်ရှိနေသည်။
ကိုးကား — Al Jazeera၊ ISP-Myanmar၊ နှင့် Western News
#Myanmar #Rakhine #ArakanArmy #AA #MyanmarMilitary #MyanmarConflict #MilitaryCoup #Airstrikes #China #Conscription #ChinState #Kachin #Kayin #WesternNews
