دو سند فراموششده پیش از ۲۸ مرداد؛
از مجلس مؤسسان دوم تا هیئت هشتنفره و بحران جایگاه شاه
🖋مهدی حمیدی شفیق
کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ را نمیتوان تنها در چارچوب اختلاف میان محمدرضا شاه پهلوی و دکتر محمد مصدق یا صرفاً بحران نفت تحلیل کرد. برای فهم عمیقتر این رویداد، دو تحول مهم اما کمتر مورد توجه قرار گرفته اهمیت اساسی دارند: تشکیل مجلس مؤسسان دوم در سال ۱۳۲۸ و گزارش هیئت هشتنفره مجلس شورای ملی در سال ۱۳۳۱. نخستین تحول، ابزارهای حقوقی بیشتری در اختیار سلطنت قرار داد و دومین تحول، تلاشی پارلمانی برای محدود کردن نقش اجرایی شاه و بازتعریف جایگاه سلطنت در چارچوب نظام مشروطه بود.
البته ریشههای اصلی این مناقشه به آغاز مشروطه بازمیگردد؛ زمانی که هدف اصلی انقلاب مشروطه محدود کردن قدرت مطلقه سلطنت و ایجاد نظامی مبتنی بر قانون و مسئولیت دولت در برابر مجلس بود. این پرسش که «شاه باید سلطنت کند یا حکومت؟» پس از سقوط رضاشاه دوباره به یکی از مسائل اصلی سیاست ایران تبدیل شد.
متن کامل یادداشت را از اینجا بخوانید.
@Sociogram2023
Telegraph
دو سند فراموششده پیش از ۲۸ مرداد؛
از مجلس مؤسسان دوم تا هیئت هشتنفره و بحران جایگاه شاه نویسنده: مهدی حمیدی شفیق کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ را نمیتوان تنها در چارچوب اختلاف میان محمدرضا شاه پهلوی و دکتر محمد مصدق یا صرفاً بحران نفت تحلیل کرد. برای فهم عمیقتر این رویداد، دو تحول مهم اما کمتر…
3August 19, 2026 1.2K 18
