👆👆👆👆👆👆👆👆👆👆👆
✅ राष्ट्रीय शिक्षण धोरण 2020 – प्रमुख प्रेरक घटक
शिक्षण पद्धतीतील बदल
✔ "Learning by Doing" व "Learning by Experience" या संकल्पना बळकट.
✔ युवकशक्तीचा सर्वांगीण विकास व रोजगारसंधी.
पंतप्रधानांचे मार्गदर्शन
✔ "मन की बात" मध्ये Intelligence, Idea, Innovation यावर भर.
✔ Lab to Market उपक्रमाद्वारे उत्पादनक्षम राष्ट्रनिर्मिती.
✔ Vocal for Local संकल्पनेची जोपासना.
CSIR उपक्रम
✔ Jigyasa Virtual Labs : शालेय विद्यार्थ्यांना प्रयोगशील शिक्षणाची संधी.
✔ One Day as a Scientist : विद्यार्थ्यांना प्रत्यक्ष प्रयोगशाळा अनुभव.
नवोपक्रम व प्रयोगशीलता
✔ Atal Innovation Mission व Atal Tinkering Labs : विद्यार्थ्यांमध्ये नवकल्पनांना चालना.
✔ Think-Tank Reports : नव्या संकल्पना व उपाययोजना.
✔ डिजिटल प्लॅटफॉर्म : SWAYAM, DIKSHA, SWAYAM Prabha, e-PATHSHALA.
ग्रामीण व डिजिटल विकास
✔ Unnat Bharat Abhiyan : विद्यार्थ्यांना गावांशी जोडणे.
✔ Industry 4.0 तंत्रज्ञान : IoT व आधुनिक साधनांचा ग्रामीण विकासासाठी वापर.
✔ RuTAG व IEEE Smart Village : ग्रामीण कौशल्य व शिक्षण वाढ.
स्वच्छ भारत अभियान व स्मार्ट इंडिया
✔ आधुनिक तंत्रज्ञान वापर : SCADA, Data Centres, Digital Health, AI-आधारित कचरा व्यवस्थापन.
✔ Smart India संकल्पनेला चालना.
➤ RPL (Recognition of Prior Learning)
✔ व्यावसायिक शिक्षणाला प्रोत्साहन.
✔ शाळा व उच्च शिक्षण संस्थांमध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका.
रोजगाराभिमुखता
✔ Lok Vidya व Online Distance Learning : युवकांना रोजगारसिद्धता.
✔ PM Internship, National Apprenticeship 2.0, Apprenticeship Enabled Degree : उद्योग-शिक्षण दुवा मजबूत.
महिला सबलीकरण
✔ महिला शिक्षण व समानतेवर भर.
✔ Beti Bachao, Beti Padhao योजनेची प्रभावी अंमलबजावणी.
संशोधन व नवोपक्रम
✔ National Research Foundation (NRF) स्थापनेद्वारे संशोधन व उद्योजकता प्रोत्साहन.
✔ विद्यार्थ्यांमध्ये Research Aptitude निर्माण.
एकूण परिणाम
✔ युवकांमध्ये निर्णयक्षमता, सामाजिक जबाबदारी, मानवी मूल्ये, सर्जनशीलता व आत्मनिर्भरता वाढ.
✔ Sustainable Development Goals (SDG 4, 5, 9, 10) साध्य करण्यासाठी पाऊल.
✔ Viksit Bharat @2047 या ध्येयाकडे प्रगती.
🔥जॉईन🔥 @UPSCinMarathi
August 27, 2025 2.6K 5