၂။ ပထမလတ်တန်း စာဝါ: post #109 — TG.ME

ရဟန်းတစ်ပါး သံဃာဒိသေသ်အာပတ် သင့်ပါက ဒေသနာကြားရုံမျှဖြင့် မပြီးဘဲ သံဃာတော်များက ပြုလုပ်ပေးရသော ဝိနည်းကံဖြင့်သာ ကုစားနိုင်ပါသည်။ ၎င်းအာပတ်ကို ကုစားရာတွင် အဆင့် (၃) ဆင့် ရှိပါသည် - ၁။ ပရိဝါသ် နေခြင်း (အာပတ်ကို ဖုံးကွယ်ထားခဲ့လျှင်) အာပတ်သင့်ပြီးနောက် ထိုအာပတ်ကို သိလျက်နှင့် ဖုံးကွယ်ထားခဲ့ပါက ဖုံးကွယ်ထားသော ရက်အုန်းနှင့်အမျှ "ပရိဝါသ်" (Pariivasa) ဟုခေါ်သော အကျင့်ကို ကျင့်သုံးရပါမည်။ ပါဠိတော်၌ "ယာဝတီဟံ ဇာနံ ပဋိစ္ဆာဒေတိ၊ တာဝတီဟံ တေန ဘိက္ခုနာ အကာမာ ပရိဝတ္ထဗ္ဗံ" (အကြင်မျှလောက်သော ရက်ပတ်လုံး သိလျက် ဖုံးလွှမ်းထား၏၊ ထိုမျှလောက်သော ရက်ပတ်လုံး ထိုရဟန်းသည် မနေလိုဘဲလျက် ပရိဝါသ် နေရမည်) ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားပါသည်။ အာပတ်ကို တစ်ရက်ဖုံးလျှင် ပရိဝါသ် တစ်ရက်နေရမည် ဖြစ်ပြီး၊ ရက်များစွာ ဖုံးလျှင်လည်း ထိုရက်အရေအတွက်အတိုင်း နေရပါသည်။ အာပတ်သင့်သောနေ့၏ ညဉ့်အရုဏ်တက်သည် တိုင်အောင် ဒေသနာမပြောဘဲ နေလိုက်လျှင် ဖုံးထားသည် မည်ပါသည်။ ၂။ မာနတ် ကျင့်ခြင်း ပရိဝါသ် နေပြီးသော ရဟန်းသည် (သို့မဟုတ် အာပတ်ကို မဖုံးကွယ်သော ရဟန်းသည်) သံဃာတော်များကို နှစ်သက်စေရန်အတွက် ခြောက်ညဉ့်ပတ်လုံး "မာနတ်" (Manatta) ကျင့်ရပါသည်။ "ဥတ္တရိ ဆာရတ္တံ ဘိက္ခုမာနတ္တာယ ပဋိပဇ္ဇိတဗ္ဗံ" (ပရိဝါသ်နေပြီးသော ရဟန်းသည်... ခြောက်ညဉ့်ပတ်လုံး ရဟန်းတို့ မြတ်နိုးခြင်းအကျိုးငှာ မာနတ်ကျင့်ရမည်) ဟု ဆိုထားပါသည်။ ၃။ အဗ္ဘာန် သွင်းခြင်း မာနတ်ကျင့်ပြီးသော ရဟန်းကို သံဃာ့ဘောင်အတွင်းသို့ ပြန်လည်သွတ်သွင်းခြင်း ကိစ္စကို "အဗ္ဘာန်" (Abbhan) ဟု ခေါ်ပါသည်။ ဤကိစ္စအတွက် ရဟန်း အနည်းဆုံး (၂၀) ပါဝင်သော သံဃာအဖွဲ့အစည်း (ဝီသတိဂဏော ဘိက္ခုသံဃော) လိုအပ်ပါသည်။ အဗ္ဘာန်သွင်းရာတွင် ရဟန်းတစ်ပါး လျော့နေလျှင်သော်မှ (၁၉ ပါးသာ ရှိလျှင်) အဗ္ဘာန်သွင်း၍ မရနိုင်ပါ၊ ထိုရဟန်းလည်း သံဃာ့ဘောင်သို့ မရောက်သလို၊ သွင်းပေးသော ရဟန်းများလည်း အပြစ်ရှိပါသည်။ အနှစ်ချုပ် သံဃာဒိသေသ်အာပတ်၏ သဘောသဘာဝမှာ အစပထမ (ပရိဝါသ်၊ မာနတ်ပေးခြင်း) ၌သော်လည်းကောင်း၊ အဆုံး (အဗ္ဘာန်သွင်းခြင်း) ၌သော်လည်းကောင်း သံဃာကို အလိုရှိအပ်သောကြောင့် "သံဃာဒိသေသ" (သံဃ+အာဒိ+သေသ) ဟု ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်ပါသည်။