«عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: إِذَا أَحَبَّ اللَّهُ عَبْدًا، نَادَى جِبْرِيلَ: إِنِّي قَدْ أَحْبَبْتُ فُلَانًا فَأَحِبَّهُ، قَالَ: فَيُنَادِي فِي السَّمَاءِ ثُمَّ تَنْزِلُ لَهُ المَحَبَّةُ فِي أَهْلِ الأَرْضِ، فَذَلِكَ قَوْلُ اللَّهِ: ﴿•إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا﴾، وَإِذَا أَبْغَضَ اللَّهُ عَبْدًا، نَادَى جِبْرِيلَ: إِنِّي قَدْ أَبْغَضْتُ فُلَانًا، فَيُنَادِي فِي السَّمَاءِ ثُمَّ تَنْزِلُ لَهُ البَغْضَاءُ فِي الأَرْضِ».
80. از ابوهریره روایت شده است که پیامبر صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فرمودند: «هرگاه خداوند بندهای را دوست داشته باشد، جبرئیل را ندا میزند [و میفرماید]: «من فلان بنده را دوست دارم، پس تو نیز او را دوست داشته باش»؛ پیامبر صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فرمودند: پس جرئیل در آسمان ندا میزند، سپس محبت نسبت به او به میان اهل زمین [از آسمان] نازل میشود و این همان فرمودهی خداوند است که میفرماید: ﴿إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا﴾ [مريم: 96] «بیگمان کسانی که ایمان آوردهاند و کارهای شایسته انجام میدهند، خداوند مهربان آنها را دوست میدارد و محبت ایشان را به دلها خواهد افکند» و هرگاه خداوند بندهای را دشمن بدارد، جبرئیل را میخواند [و میفرماید]: «من فلان بنده را دشمن میدارم، پس جبرئیل در آسمان ندا میزند، سپس خشم و دشمنی نسبت به او به میان اهل زمین [از آسمان] نازل میشود»(1).
ترمذی میگوید: این حدیث حسن صحیح است.
-----------------
-----------------------
(1) - محبت خداوند نسبت به بندهاش عبارت است از ارادهی خیر نسبت به او و هدایت او؛ معنای محبت جبرئیل و سایر فرشتگان نسبت به بندهی خدا، احتمال دو وجه را دارد: 1. استغفار و دعا برای او؛ 2. همان محبت متعارف که عبارت است از دوستداشتن او و اشتیاق به دیدار و ملاقاتش. [شرح امام نووی بر صحیح مسلم].
November 22, 2025 307 2
