روسیه ظاهراً داره نسل جدیدی از پهپادهای جنگی رو در اوکراین امتحان میکنه؛ پهپادهایی که با هوش مصنوعی کار میکنن و حتی میتونن بدون اینکه یک آدم هدف نهایی رو انتخاب کنه، خودشون تصمیم بگیرن به چی حمله کنن.
ماه گذشته یکی از همین پهپادها در شهر زاپوریژیا به سمت یک پمپبنزین رفت. آدمها فقط مسیر کلی رو بهش داده بودن، اما وقتی به پمپبنزین نزدیک شد، هوش مصنوعی خودش دنبال هدف گشت و احتمالاً مخزنهای گاز رو انتخاب کرد. پهپاد قبل از رسیدن به هدف به دیوار خورد و منفجر شد و سه نفر، از جمله یک دانشجوی ۱۹ ساله، کشته شدن.
کارشناسان بعد از بررسی لاشه پهپاد فهمیدن داخلش یک کامپیوتر کوچک ساخت Nvidia بوده. این سیستم با تعداد زیادی عکس آموزش دیده تا چیزهایی مثل مخزن گاز، ماشین نظامی یا حتی آدمها رو از روی تصویر تشخیص بده و دنبال هدف بگرده.
قبلاً هم روسیه و اوکراین از هوش مصنوعی در پهپادها استفاده میکردن، ولی معمولاً یک انسان هدف رو انتخاب میکرد و هوش مصنوعی فقط در مرحله آخر کمک میکرد پهپاد دقیقتر به هدف بخوره. چیزی که الان فرق کرده اینه که در این مدلهای جدید، خود هوش مصنوعی میتونه هدف نهایی رو هم انتخاب کنه.
گفته میشه روسیه چند ماهه داره این پهپادها رو آزمایش میکنه و در زاپوریژیا چیزهایی مثل پمپبنزینها، مخزنهای گاز و مراکز سربازگیری رو هدف گرفته. اوکراین هم گفته خودش پهپادهای کاملاً خودکار رو در کریمه آزمایش کرده و با اونها به انبارهای سوخت و تجهیزات نظامی روسیه حمله کرده، ولی میگه در این آزمایشها غیرنظامیها کشته نشدن.
این موضوع خیلیها رو نگران کرده. صلیب سرخ و گروههای حقوق بشری میگن نباید تصمیم کشتن آدمها رو به یک ماشین سپرد، چون هوش مصنوعی ممکنه اشتباه کنه و نتونه درست تشخیص بده چه کسی نظامیه و چه کسی غیرنظامی.
البته بعضی کارشناسان نظر متفاوتی دارن. اونها میگن شاید در آینده سلاحهای هوشمند حتی از بمب و توپ معمولی کمخطرتر باشن، چون حداقل قبل از حمله میتونن هدف رو ببینن و تشخیص بدن.
مردم زاپوریژیا هم حالا با یک خطر تازه روبهرو شدن: پهپادهایی که بالای سرشون پرواز میکنن و ممکنه خودشون تصمیم بگیرن به چی حمله کنن. برای مقابله باهاشون روی صدها کیلومتر از جادهها تور ضدپهپاد کشیدن و حتی دور مخزنهای گاز پوششهای عجیب میذارن تا هوش مصنوعی نتونه راحت اونها رو تشخیص بده.
فرمانده پدافند هوایی زاپوریژیا میگه روسها فعلاً دارن این فناوری رو وسط جنگ امتحان میکنن؛ یعنی اشتباههای هوش مصنوعی رو پیدا میکنن و بعد بهترش میکنن. نگرانی اصلی هم همینه: اینکه جنگها کمکم به جایی برسن که ماشینها بدون دخالت انسان، خودشون تصمیم بگیرن به چه کسی یا چه چیزی حمله کنن.
به قول این فرمانده: «چند سال دیگه ممکنه واقعاً توی دنیایی شبیه فیلم ترمیناتور زندگی کنیم.»
@hanieh35
September 2, 2026 29
