#استراتژی_سیاسی
💢جنگ ایران چگونه خاورمیانه را تغییر خواهد داد؟
✍️مؤسسه بروکینگز (Brookings Institution)
جنگ ۲۰۲۶ ایران نه تنها اهداف اعلام شدهٔ دونالد ترامپ را محقق نکرد، بلکه الگوی جنگهای پیشین آمریکا برای تغییر رژیم در خاورمیانه را تکرار و منطقه را وارد مرحلهٔ جدیدی از بیثباتی و واگرایی کرد. این گزارش سه پیامد اصلی این جنگ را بررسی میکند.
◾️کاهش اتکای کشورهای عربی خلیج فارس به آمریکا
کشورهای عربی خلیج فارس پیش از جنگ با وجود تهدیدات امنیتی، تمایلی به رویارویی با ایران نداشتند. حملات گسترده و بسته شدن تنگه هرمز، اقتصاد متکی به صادرات انرژی آنها را به شدت آسیبرساند و نشان داد که تضمینهای امنیتی آمریکا نمیتواند از آنها در برابر پیامدهای تصمیمهای شتابزدهٔ واشنگتن محافظت کند. در نتیجه، این کشورها به دنبال کاهش وابستگی به آمریکا، افزایش هزینههای دفاعی و تنوعبخشی به شرکای بینالمللی خود (از جمله اروپا، کرهٔ جنوبی و استرالیا) خواهند بود. همچنین سرمایهگذاری در مسیرهای صادراتی جایگزین (مانند خطوط لوله) برای کاهش اتکا به تنگه هرمز در دستور کار قرار خواهد گرفت.
◾️تشدید واگرایی در شورای همکاری خلیج فارس
این جنگ وحدت منطقهای در برابر یک دشمن مشترک را تضعیف کرد و رقابتهای درونبلوکی را آشکار ساخت. امارات متحده عربی که بیش از ۳۰۰۰ موشک و پهپاد را تجربه کرده، خواستار تضعیف دائمی توان نظامی ایران است و همکاری نظامی و اطلاعاتی خود را با اسرائیل تعمیق میبخشد. در مقابل، عربستان سعودی با میانجیگری برای پایان جنگ، فاصلهگیری از اسرائیل و تمرکز بر تنوعبخشی اقتصادی را در پیش گرفته است. خروج امارات از اوپک در آوریل ۲۰۲۶، حاصل اختلافات دیرینه با ریاض بر سر سیاستهای تولید و قیمت نفت بود که جنگ آن را تسریع کرد. بهرهمندی مالی عربستان و عمان از قیمتهای بالای نفت (برخلاف امارات، قطر، کویت و بحرین) نیز به تشدید این شکافها دامن زده است.
◾️ انزوای اسرائیل در آمریکا و جهان عرب
اسرائیل در مقایسه با گذشته، جایگاه بسیار شکنندهتری در افکار عمومی آمریکا یافته است. بر اساس نظرسنجی پیو (آوریل ۲۰۲۶)، ۶۰ درصد آمریکاییها دیدگاه منفی نسبت به اسرائیل دارند. جوانان آمریکایی نیز بیش از پیش با فلسطینیان همدلی میکنند. در کنگره، ۳۶ سناتور دموکرات به قطع کمک تسلیحاتی به اسرائیل رأی دادند. عادیسازی روابط اعراب با اسرائیل نیز عملاً متوقف شده است. حتی امارات که روابط نزدیکی با اسرائیل دارد، در سایر کشورهای عربی متحدی برای گسترش این روابط نیافته و چشمانداز پیوستن عربستان به توافقهای ابراهیم، با توجه به خشم عمومی از اسرائیل، تقریباً منتفی است.
◾️ این جنگ روابط آمریکا با متحدان منطقهای را به شدت تخریب کرده و اعتماد به واشنگتن را فرسوده است. با وجود تداوم نقش آمریکا به عنوان شریک اصلی کشورهای منطقه، بازسازی اعتماد ازدسترفته نیازمند سالها تلاش دیپلماتیک و نظامی است. توصیهٔ اصلی بروکینگز به دولت آمریکا پایان سریع جنگ با حداقل امتیازات هستهای و مالی، بازسازی بازدارندگی در قبال ایران و اتخاذ رویکردی چندجانبه و واقعبینانه در منطقه است. تأکید میشود که هرگونه سیاست یکجانبه و مبتنی بر غرور، پیامدهای منفی غیرقابل کنترلی به دنبال خواهد داشت.
@IRDIPLOMAT
1June 21, 2026 622 6
