دامنه ناهنجاری بارش در النینوی ضعیف از ۱۸.۸− تا ۳۵.۱+ درصد بوده است.
در میان حوضههای اصلی، بیشترین ناهنجاری مثبت در:
دریاچه ارومیه: ۱۷.۶+ درصد
فلات مرکزی: ۱۱.۸+ درصد
رخ داده است.
بنابراین حتی یک النینوی ضعیف نیز میتواند در برخی مناطق ایران افزایش قابلتوجه بارش ایجاد کند.
🟡 النینوی متوسط
دامنه ناهنجاری در النینوی متوسط از ۳۱.۳− تا ۴۴.۰+ درصد تغییر کرده است.
بیشترین ناهنجاری مثبت در میان حوضههای اصلی در این شدت مربوط به مرز شرقی با ۲۳.۸+ درصد بوده است.
با این حال، میانگین ناهنجاری کلی ۷.۹+ درصد بوده که از النینوی ضعیف کمتر است.
بنابراین افزایش شدت النینو الزاماً به افزایش خطی بارش منجر نمیشود.
🔴 النینوی قوی
النینوی قوی بیشترین میانگین ناهنجاری مثبت را با مقدار ۱۷.۲+ درصد ایجاد کرده است.
دامنه ناهنجاری در این شرایط بسیار گسترده بوده و از ۲۸.۲− تا ۹۹.۴+ درصد تغییر کرده است.
در این شدت:
دریای کاسپین: ۱۱.۸+ درصد
خلیجفارس و دریای عمان: ۳۸.۷+ درصد
ناهنجاری مثبت قابلتوجهی نشان دادهاند.
از نظر مکانی نیز الگوی بارش یکنواخت نبوده است. در بخشهایی از مرکز ایران کاهش بارش حدود ۱۵ درصد و در بخشهایی از جنوبشرق ایران افزایش بارش حدود ۶۰ تا ۸۰ درصد مشاهده شده است.
بنابراین النینوی قوی الزاماً به معنای ترسالی یکنواخت در سراسر ایران نیست.
💪 شدتهای مختلف لانینا
لانینا نیز به سه شدت ضعیف، متوسط و قوی تقسیم شده است.
📉 میانگین ناهنجاری بارش:
لانینای ضعیف: ۷.۴− درصد
لانینای متوسط: ۰.۱+ درصد
لانینای قوی: ۱۷.۶− درصد
بنابراین لانینای قوی شدیدترین سیگنال منفی بارش را ایجاد کرده است.
دامنه ناهنجاریها:
لانینای ضعیف: ۴۱.۲− تا ۱۸.۵+ درصد
لانینای متوسط: ۲۵.۷− تا ۳۸.۱+ درصد
لانینای قوی: ۶۰.۰− تا ۲۴.۴+ درصد
🟢 لانینای ضعیف
در لانینای ضعیف، ۸۴ درصد زیرحوضهها ناهنجاری منفی داشتهاند.
در بخشهایی از جنوبشرق، شمالغرب و غرب ایران کاهش بارش حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد مشاهده شده است.
با این حال، پاسخ تمام مناطق یکسان نبوده و برخی مناطق افزایش بارش نیز نشان دادهاند.
🟡 لانینای متوسط
لانینای متوسط رفتار متفاوتی دارد.
در این شرایط تنها ۵۱ درصد زیرحوضهها ناهنجاری منفی داشتهاند.
میانگین ناهنجاری نیز تقریباً خنثی و برابر با ۰.۱+ درصد بوده است.
حتی در بخشهایی از مرکز و جنوبشرق ایران افزایش بارش حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد مشاهده شده است.
بنابراین لانینای متوسط را نمیتوان از نظر اثر بارشی مشابه لانینای قوی در نظر گرفت.
🔴 لانینای قوی
در لانینای قوی، ۸۴ درصد زیرحوضهها ناهنجاری منفی داشتهاند.
میانگین ناهنجاری کشور ۱۷.۶− درصد بوده است.
بیشترین ناهنجاریهای منفی در حوضههای اصلی:
خلیجفارس و دریای عمان: ۱۵.۶− درصد
دریاچه ارومیه: ۲۰.۸− درصد
فلات مرکزی: ۲۳.۴− درصد
مرز شرقی: ۴۰.۲− درصد
قرهقوم: ۱۸.۲− درصد
در نتیجه لانینای قوی در این مطالعه قویترین سیگنال خشککننده را ایجاد کرده است.
🗺️ اثر ENSO در حوضههای مختلف
🌊 دریای کاسپین
این حوضه با میانگین بلندمدت ۳۳۶.۹ میلیمتر مرطوبترین حوضه اصلی مطالعه است.
بیشترین ناهنجاری مثبت آن در النینوی قوی و حدود ۱۱.۸+ درصد بوده است.
🌧️ خلیجفارس و دریای عمان
میانگین بلندمدت بارش ۱۸۸.۹ میلیمتر است.
بیشترین ناهنجاری مثبت آن در النینوی قوی و حدود ۳۸.۷+ درصد بوده است.
🏔️ دریاچه ارومیه
میانگین بارش بلندمدت ۲۲۴.۷ میلیمتر است.
بیشترین ناهنجاری مثبت در النینوی ضعیف و حدود ۱۷.۶+ درصد مشاهده شده است.
🏜️ فلات مرکزی
میانگین بارش بلندمدت ۹۶.۳ میلیمتر است.
بیشترین ناهنجاری مثبت در النینوی ضعیف و حدود ۱۱.۸+ درصد بوده است.
🌵 مرز شرقی
میانگین بارش بلندمدت تنها ۶۷.۹ میلیمتر است.
بیشترین ناهنجاری مثبت در النینوی متوسط و حدود ۲۳.۸+ درصد رخ داده است.
🌾 قرهقوم
رفتار این حوضه متفاوت است و بیشترین ناهنجاری مثبت آن در لانینای متوسط و حدود ۱۲.۹+ درصد مشاهده شده است.
این تفاوتها نشان میدهد که پاسخ بارشی ایران به ENSO بهشدت منطقهای است.
🔄 فازهای گذار ENSO و اثر آنها بر بارش حوضههای ایران
پژوهش نشان میدهد که تغییر از یک فاز ENSO به فاز دیگر نیز میتواند الگوی بارش ایران را بهطور محسوسی تغییر دهد و اثر گذارها در همه حوضهها یکسان نیست.
August 31, 2026 354 4
