✍️عادل سجودی
تفاوت علم( دانشگاهی ) ، دانش(عامه) و فن(تکنیک).
علم :افرادی که در رشته خاصی تحصیل می کنند و سپس در حوزه ای متخصص می شوند. تخصص مانند آن قسمت از دریا است که عمق زیادی دارد اما در ابعاد محدود و مختصر.پزشکی عمومی که در رشته جراحی قلب در مقطع دکتری تخصصی پذیرفته می شود نمونه این مثال است.
دانش: در دانش عمومی یک فرد می تواند اطلاعات وسیعی از رشته های گوناگون داشته باشد بدون اینکه به عمق علمی آن حوزه وارد بشود. معمولا افراد از طریق مطالعات آزاد( در حوزه گوناگون ) و زیست زندگی به این دانش دست پیدا می کنند.
فن(تکنیک) : به فرایندی که فرد از طریق دوره مهارتی و تجربه شغلی طی می کند. مانند فردی که بعد گذراندن دوره ساختن کابینت می تواند کابینت طراحی و بسازد.
همیشه بین علم و فن کشمکش و تقابل وجود داشت. از زمان تاسیس مدارس عمومی تا قبل دهه هشتاد برای اینکه دانش آموزان را ترغیب به یادگیری دروس آموزشی کنند . کارگزاران اجتماعی( مدرسه، خانواده) مدام به دانش آموز می گفتند اگر مطالعه نکنی باید کار یدی و فیزیکی انجام بدهی. در آن زمان علم بهتر از ثروت بود.
اما بعد دهه هشتاد و افزایش قیمت نفت (در برهه ای از زمان) و همچنین گسترش تکنولوژی مشاغل جدیدی در ایران پدید آمد. البته این امر مصادف شد با گسترش بی رویه نظام آموزشی در کشور.
این رویه منجر به شکل گیری این نگاه شد که ثروت از علم بهتر است.
مقتضیات زمانه بهتر بودن علم یا ثروت را تعیین می کند.
بهر حال علم بدون ابزار ( فن) مانند خلبان بدون هواپیما است وکما اینکه داشتن فن (ابزار )بدون علم هم مانند هواپیما بدون خلبان است.
علم و ابزار راه رسیدن به هدف را هموار می کنند.
🔸جستاری در جامعه شناسی 🔸
@GILsociologist 🆔
4
2June 7, 2026 507 1 4