بیانیه دانشجویان دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی
در روزهایی که خیابانهای ایران شاهد فریاد انسانهایی است که تنها «حق» میخواهند، واژهای که سالها در کلاسهای درس، سمینارها و مقالات دانشگاهی با صدای رسا تکرار شده، اکنون در عمل بیپناه مانده است. حق حیات، حق آزادی بیان، حق امنیت شخصی، حق تجمع مسالمتآمیز و کرامت انسانی، همگی در برابر چشمان ما نقض میشوند؛ و این نقض، نه در سکوت، بلکه در میان صدای گلوله، بازداشتهای گسترده، خشونت خیابانی و سرکوب سازمانیافته رخ میدهد.
آنچه امروز در ایران جریان دارد، صرفاً یک بحران سیاسی نیست؛ بلکه بحرانی عمیق در حوزه حقوق بنیادین بشر است. کودکانی که جان میبازند، نوجوانانی که بینایی خود را از دست میدهند، خانوادههایی که در سوگ عزیزانشان مینشینند، و شهروندانی که تنها به جرم مطالبه حق خود با خشونت مواجه میشوند، همگی نشان از وضعیتی دارند که با هیچ معیار حقوق بشری قابل توجیه نیست.
در چنین شرایطی، سکوت به یک موضع تبدیل میشود. سکوت، دیگر بیطرفی نیست؛ بلکه بهمعنای چشمپوشی از نقض آشکار حقوق انسانهاست. اساتید دانشگاه، بهویژه اساتید رشتههای حقوق، علوم انسانی و علوم اجتماعی، سالها از «حق»، «عدالت»، «کرامت انسانی» و «حاکمیت قانون» سخن گفتهاند. کلاسهای درس، محل آموزش مفاهیمی بوده که اکنون در جامعه بهطرزی عینی در حال لگدمال شدن است. اما امروز، زمانی که جامعه بیش از هر زمان دیگر به صدای اهل علم نیاز دارد، سکوتی سنگین بر فضای دانشگاهها سایه انداخته است.
دانشگاه، همواره وجدان بیدار جامعه بوده است. نقش استاد، صرفاً انتقال دانش نیست؛ بلکه تربیت شهروند آگاه، مسئول و حساس به عدالت است. اگر دانشگاه در برابر نقض گسترده حقوق بشر سکوت کند، نهتنها رسالت اجتماعی خود را از دست میدهد، بلکه اعتبار اخلاقی مفاهیمی را که سالها آموزش داده نیز زیر سؤال میبرد.
این بیانیه، نه برای تقابل، بلکه برای یادآوری یک مسئولیت اخلاقی و علمی است:
مسئولیت ایستادن در کنار حقیقت. مسئولیت دفاع از کرامت انسانی. مسئولیت همصدایی با قربانیان بیصدا.
از اساتید دانشگاه انتظار میرود:
نسبت به نقض گسترده حقوق بشر موضعگیری روشن و علمی داشته باشند؛ از ظرفیت علمی و جایگاه اجتماعی خود برای دفاع از حقوق بنیادین شهروندان استفاده کنند اجازه ندهند مفاهیم «حقوق بشر» و «عدالت» به واژههایی بیاثر در متون درسی تقلیل یابد.
تاریخ، همواره سکوتها را نیز ثبت میکند. همانگونه که فریادها را. امروز، زمان آن است که دانشگاه بار دیگر نقش تاریخی خود را بهعنوان وجدان بیدار جامعه ایفا کند و در کنار مردمی بایستد که تنها خواستهشان، برخورداری از حقوقی است که سالها در کلاسهای درس درباره آنها سخن گفته شده است.
بهمن ۱۴۰۴
@DaneshjouyaneIran