نگاه غلط به بخش خصوصی
👤 دکتر غلامرضا سلامی؛ اقتصاددان
✍️ نگرش مسلط به اقتصاد ایران طی دهههای اخیر، متأثر از نوعی بیاعتمادی به شکلگیری بخش خصوصی بزرگ و مستقل بوده است.
✍️ در این ساختار، بخش خصوصی واقعی اغلب به کسبوکارهای کوچک و متوسط محدود شده و دولت و نهادهای عمومی، نقش اصلی را در مالکیت و مدیریت بنگاههای بزرگ و سودآور ایفا کردهاند.
✍️ این روند با ملیسازیها و مصادرههای ابتدای انقلاب آغاز شد و دولت را به بزرگترین کارفرمای کشور تبدیل کرد.
✍️ تلاشهای صورتگرفته برای خصوصیسازی، از جمله عرضه سهام در بورس و ابلاغ سیاستهای کلی اصل ۴۴، بهجای تقویت بخش خصوصی مستقل، به تولد پدیده «خصولتی» انجامید.
✍️ در این فرآیند، مالکیت بسیاری از بنگاهها به جای بخش خصوصی واقعی، به نهادهای عمومی و صندوقهای بازنشستگی منتقل شد و کنترل و مدیریت همچنان در ساختارهای وابسته به دولت باقی ماند.
✍️ این رویکرد حتی در تخصیص فرصتهای جدید سرمایهگذاری نیز تداوم داشته و نهادهای عمومی همچنان از مزیتهای بیشتری نسبت به بخش خصوصی برخوردارند.
✍️ خصوصیسازی واقعی صرفاً با انتقال سند مالکیت رخ نمیدهد، بلکه نیازمند انتقال مدیریت و کنترل در محیطی رقابتی است.
✍️ خروج از این وضعیت نیازمند یک «تغییر پارادایم» در حکمرانی اقتصادی است؛ به این معنا که بخش خصوصی بزرگ و قدرتمند، نه بهعنوان تهدیدی برای دولت، بلکه به عنوان یکی از ستونهای اصلی توسعه و کارآمدی اقتصادی شناخته شود.
✍️ در چنین اقتصادی، دولت باید از نقش مالک و مدیر بنگاه فاصله گرفته و تنها به وظایف حاکمیتی یعنی سیاستگذاری، تنظیمگری و نظارت بازگردد.
@den_ir



