አዲስ አበባን ጨምሮ በልዩነት በተነሱ አከራካሪ ነጥቦች ላይ የተላለፉ የውሳኔ ሐሳቦች ይፋ ሆኑ
በአዲስ አበባ ኮንቬንሽን ማዕከል ሲካሄድ የቆየው እና ላለፉት 38 ቀናት የዘለቀው አገራዊ የምክክር ጉባዔ በይፋ ተጠናቀቀ። በጉባዔው ማጠቃለያ ላይ ፕሬዚዳንት ታዬ አጽቀሥላሴ፣ የኢጋድ ዋና ጸሐፊ ወርቅነህ ገበየሁ እና የቀድሞው የኬንያ ፕሬዚዳንት ኡሁሩ ኬንያታን ጨምሮ ሌሎች ከፍተኛ የሥራ ኃላፊዎች ተገኝተዋል።
በምክክሩ ሂደት ለቀረቡ 8 ዋና ዋና አጀንዳዎች፣ 96 ንዑስ አጀንዳዎች እና 225 መሪ ጥያቄዎች በአጠቃላይ 400 ምክረ ሐሳቦች ተዘጋጅተዋል። በרוב አጀንዳዎች ላይ ሰፊ ስምምነት ላይ የተደረሰ ቢሆንም፣ ሙሉ በሙሉ ስምምነት ያልተደረሰባቸው አራት ዋና ዋና አከራካሪ ነጥቦች በልዩነት ቀርበዋል።
በልዩነት የቀረቡ አከራካሪ ነጥቦች እና የተላለፉ የምክረ ሐሳብ አቅጣጫዎች
👉1. የአዲስ አበባ ከተማ አስተዳደር እና የርዕሰ ከተማነት ዕውቅና፡
የተደረሰበት ስምምነት፦ አዲስ አበባ የፌደራል ከተማ ሆና እንድትቀጥልና ራሷን በራሷ እንዲታስተዳድር ሁሉም ተስማምቷል። እንዲሁም ሕገ መንግሥቱ የከተማዋንና የክልሉን "ልዩ ጥቅም" የሚደነግገው ክፍል "የጋራ ጥቅም" በሚል እንዲሻሻል ስምምነት ላይ ተደርሷል።
የአሸማጋይ ቡድን ውሳኔ፦ የኦሮሚያ ክልል ያቀረበውን ቅሬታ ለመፍታት የተቋቋመው አሸማጋይ ቡድን፤ በሕገ መንግሥቱ "የኦሮሚያ ርዕሰ ከተማ አዲስ አበባ ናት" የሚል ድንጋጌ እንዲጻፍ ምክረ ሐሳብ አቅርቧል። በተጨማሪም ከተማዋ "የፌደራሉ አካል ናት" የሚለው ተስተካክሎ "ተጠሪ" በሚል እንዲተካ ተወስኗል። (ኮሚሽኑ የየትኛውን ሐሳብ እንደሚቀበል ለጊዜው በይፋ አልገለጸም)።
2. የኢትዮጵያ ሰንደቅ ዓላማ አርማ፡
በወቅታዊው ሰንደቅ ዓላማ ላይ ያለው አርማ እንዲቀጥል የሚለው እና ሕብረብሔራዊነትን ባካተተ መልኩ ተጠንቶ እንዲካተት የሚለው ሐሳብ በልዩነት ቀርቧል።
3. የመንግሥት አስተዳደር ሥርዓት (የመንግሥት ዓይነት)፡
አሁን ያለው የፓርላሜንታሪ ሥርዓት ቀጥሎ ርዕሰ ብሔር እና ርዕሰ መንግሥት ሆኖ የሚያገለግል ፕሬዚዳንት ከፓርላማ ይመረጥ የሚለው በብዙኃኑ የተደገፈ ሲሆን፤ ሙሉ በሙሉ የፕሬዚዳንታዊ ሥርዓት ሆኖ ፕሬዚዳንቱ በቀጥታ በሕዝብ ይመረጥ የሚለው በጥቂቶች የተደገፈ ሌላኛው ሐሳብ ነው።
4. የፌዴሬሽን ምክር ቤት ውክልና፡
የፌዴሬሽን ምክር ቤት አወቃቀርና ውክልናን በተመለከተ በልዩነት ከተነሱት ነጥቦች መካከል ተጠቃሽ ነው።
በሌሎች አጀንዳዎች ላይ የተደረሱ ዋና ዋና ስምምነቶች📄
👉ማህበራዊና ኢኮኖሚያዊ ጉዳዮች፦ መሬት "የሕዝብ እና የመንግሥት ነው" የሚለው አሁን ያለው ሕገ መንግሥታዊ ድንጋጌ ተሻሽሎ "መሬት የመንግሥት፣ የግል እና የወል ነው" በሚል እንዲተካ ጥያቄ ቀርቧል። በተጨማሪም ከ16 ዓመት በታች ያሉ ሕፃናት ማህበራዊ ሚዲያ እንዳይጠቀሙ፣ የኢሬቻና የበዓለ ሃምሳ በዓላት በካላንደር ተካተው እንዲከበሩ፣ እንዲሁም ለሴቶች የንጽሕና መጠበቂያዎች በነጻ እንዲመቻቹ ተመክሯል።
🇪🇹ብሔራዊ መዝሙር፦ አሁን ያለው ብሔራዊ መዝሙር እንዲቀጥል ሲወሰን፣ የክልል መዝሙሮች ላይ አሉታዊ መልእክት ያላቸው ሐሳቦች ካሉ እንዲታረሙ ስምምነት ተደርሷል።
የምክክር ኮሚሽኑ በቀረቡት አጠቃላይ የምክረ ሐሳብ ሰነዶች ላይ ከመጀመሪያ ጀምሮ የነበሩ ውሳኔዎችን መርምሮ "ለሀገር የሚበጅ" ያለውን የመጨረሻ ውሳኔ እንደሚያሳልፍ አስታውቋል።
Via፦ ሸገር ራዲዮ
1August 23, 2026 405 2
