و اما دربارۀ اثبات صفات کمال برای خداوند متعال و منزّه دانستن او از هرگونه نقص و عیب، شیخالاسلام ابنتیمیه ـ قدّس الله روحه ـ میگوید:
«هر کمالی که در موجودات ممکن، یعنی مخلوقات، وجود دارد، از اوست. محال است که پدیدآورنده و ایجادکنندۀ کمال، خود از آن بیبهره باشد؛ بلکه او به داشتن آن کمال سزاوارتر است. خداوند سبحان دارای برترین وصف است. او و مخلوق نه در قیاس شمول با یکدیگر برابرند و نه در قیاس تمثیل؛ بلکه هر کمالی که برای یک مخلوق ثابت باشد، خالق متعال به داشتن آن سزاوارتر است؛ و هر نقصی که یک مخلوق از آن منزّه باشد، خالق از آن به طریق اولی منزّه است».
سپس میگوید:
«ازاینرو، آنچه در قرآن و سنت و سخنان سلف دربارۀ خداوند متعال به کار رفته، همان قیاس اولی است؛ یعنی دانسته شود که هر کمال مطلقی که برای غیر او ثابت باشد و هیچ نقصی در آن نباشد، خداوند به داشتن آن کمال سزاوارتر است و شایستگی او نسبت به آن از هر موجود دیگری بیشتر است.
پس اگر حیات، علم و قدرت، کمالاتی باشند که هیچ نقصی در آنها نیست و مخلوق نیز به آنها متصف باشد، خالق متعال به اینکه به حیات، علم و قدرت متصف باشد سزاوارتر است. همچنین هر عیبی که مخلوق از آن منزّه باشد، خداوند سبحان به طریق اولی از آن منزّه است؛ چنانکه خداوند متعال فرموده است: ﴿وَلِلَّهِ الْمَثَلُ الْأَعْلَى﴾؛ «و برای خداوند، برترین وصف است»».
علامه شبیراحمد عثمانی دیوبندی رحمه الله، فتح الملهم بشرح صحيح مسلم، دار القلم: ۱/۳۲۷.
سبحان الله! احترام خاص علامه عثمانی برای شیخ الاسلام ابن تیمیه رحمهما الله را ببینید.
#الله #حدیث #صفات_الله #کتابخوانی #آنچه_میخوانم #دیوبندی #ابن_تیمیه #علمی #فتح_الملهم #شبیراحمد_عثمانی
4August 17, 2026 142 2