یکی از جلوههای جهانشمولی و ماندگاری اسلام این است که اصول و ارزشهای بنیادین آن ثابتاند اما در بسیاری از مسائل فرعی و جزئی، باب اجتهاد و تطبیق باز گذاشته شده است.
برای مثال اصل عدالت، حرمت ظلم، وجوب نماز، حرمت ربا و حفظ حقوق مردم، با تغییر زمان و مکان تغییر نمیکنند اما در مسائل جدیدی که در صدر اسلام وجود نداشتهاند، مانند بسیاری از مسائل پزشکی، اقتصادی و معاملات نوین، فقیه با تکیه بر همان اصول ثابت و با استفاده از اجتهاد، حکم مسأله را استخراج میکند.
مانند یک قطبنما که جهت آن ثابت است اما انسان میتواند در سرزمینها و شرایط مختلف با همان قطبنما مسیر مناسب را پیدا کند. اسلام نیز اصول ثابتی دارد که مسیر را مشخص میکنند اما اجتهاد اجازه میدهد احکام فرعی در مواجهه با شرایط و مسائل جدید، به درستی بر آن اصول تطبیق داده شوند.
از همین رو اسلام نه آنچنان جامد است که با تغییر زمان و نیازهای بشر بیگانه باشد و نه آنچنان سیال که اصول و ارزشهایش با هر تغییر اجتماعی دگرگون شود بلکه ثبات در اصول و انعطاف در فروع، یکی از اسباب ماندگاری و جهانشمولی آن است.
- طالب علم | نقد شبهه
http://t.me/TalebIllm
Telegram
طالب علم | نقد شبهه
شبهه نوعی ابهام و لبس است که در فهم انسان رخ میدهد و باعث میشود حق را باطل و باطل را حق ببیند. هر چه جهل انسان بیشتر باشد شبهاتش هم بیشتر خواهد شد.
اولین پیام کانال:
https://t.me/TalebIllm/4

5August 15, 2026 220 3