دسترسی به دارو، بهویژه برای کسانی که داروهای خاص و حیاتی مصرف میکنند، در شرایط ناپایدار یک چالش جدی است. مخصوصا اینکه در کشور ما به دلایل مختلف در اوضاع استاندارد هم دارو یک مبحث بسیار مشکل آفرین برای اکثر افراد به ویژه بیماران مبتلا به بیماری های خاص بوده و هست ، اما مدیریت علمی و پیشبینی بحران میتواند از وقوع فاجعه جلوگیری کند.
1 • سیستم استعلام و جایگزینی
تکیه بر نام ژنریک یا علمی دارو : همیشه نام علمی داروی خود را بدانید. ممکن است برند تجاری همیشگی نایاب شود، اما برندهای دیگر داخلی یا خارجی با همان ترکیب موجود باشن
استعلام پیش از حرکت : پیش از مراجعه حضوری، از سامانه ۱۹۰ داخلی ۱۴ یا اپلیکیشن TTAC استفاده کنید. داروخانههای مرجع (مثل ۱۳ آبان، هلالاحمر و داروخانههای دانشگاهی) رو در اولویت قرار دهید این داروخانه ها معمولا اخرین داروخانه هایی در سطح کشور هستن که موجودی خودشون رو از دست میدن.
مشاوره برای داروی همگروه: اگر دارو کلاً نایاب شد، از پزشک بخواهید «داروی جایگزین از همان خانواده درمانی» را به شما معرفی کند. هرگز به پیشنهاد افراد غیرمتخصص در بازار آزاد اعتماد نکنید.2 • مدیریت موجودی (قانون ذخیره احتیاطی)
ذخیره ۱۵ روزه : هرگز اجازه ندهید موجودی داروی شما به صفر برسد. به محض اینکه به اندازه دو هفته دارو داشتید، عملیات تهیه دوره بعد را شروع کنید.
انبارگردانی شخصی : از سیستم FIFO (اولین ورودی، اولین خروجی) استفاده کنید؛ یعنی داروهای قدیمیتر را زودتر مصرف کنید تا تاریخ انقضای ذخیره احتیاطی شما تمام نشود.3 • خط قرمزهای فنی (بسیار مهم)
دستکاری ممنوع : قرصهای دارای روکش (مثل قرصهای پیوسته رها یا ضد اسید معده) رو به هیچ وجه نصف نکنید یا نکوبید. این کار باعث آزاد شدن ناگهانی دارو و مسمومیت یا بیاثری آن میشود.
تغییر دوز خودسرانه : برای طولانیتر کردن بازه مصرف، دوز دارو را کم نکنید. این کار بهویژه در داروهای صرع، فشار خون و دیابت، منجر به شکست کامل درمان میشود.
امنیت زنجیره سرد : برای داروهای یخچالی (مثل انسولین)، حتماً یک کیف خنککننده (Cool Bag) تهیه کنید تا در صورت قطع برق یا جابجایی، سلامت دارو حفظ شود.4 • مستندسازی برای شرایط اضطراری
از نسخه، آزمایشها و تاییدیه بیمه عکس بگیرید و در گوشی خود (یا یک فضای ابری امن) ذخیره کنید.5 • هشدار نهایی : بازار سیاه، تلهی مرگ
یک برگه کوچک شامل نام داروها، دوز مصرفی و حساسیتهای دارویی در کیف پول خود داشته باشید.
دارویی که در بازار غیررسمی (ناصرخسرو یا فضای مجازی نامعتبر) فروخته میشود، هیچ تضمینی از نظر دما، اصالت و سلامت ندارد. مصرف داروی تقلبی یا فاسد، بسیار خطرناکتر از مصرف نکردن دارو است.
پزشک داروساز ♡
