💎ضرورت گذار از «ناترازی» به یک روایت چارهساز
این نوشتار تلاش میکند تا با مواجهه انتقادی با گفتمانسازیهایی که در سالهای اخیر حول واژه «ناترازی» انجام شده، زاویهای جدید برای فکر کردن به مسائل کشور و احیانا ارائه راهحلهای موثرتر برای اصلاح و تغییر به وجود بیاورد.
چرا وقتی بین ۳۰ تا ۴۰ درصد مردم زیر خط فقر یا در محدوده آن زندگی میکنند، قدرت خرید و رفاه بخش عمده جامعه از دست رفته و کشور همچنان در شرایط جنگی قرار دارد، باید حل مسائل موجود را از رفع ناترازی شروع کرد؟ چرا نباید مسئله را از جاهای دیگری مانند «رفع فقر»، «بازسازی نیروی انسانی» یا مفاهیمی مانند «رشد به نفع فقرا» یا «رشد به نفع اکثریت» آغاز کرد و مسئله ناترازی و تامین منابع را در حاشیه آن حل کرد؟
از آنجا که مسیر فکر کردن ما درباره موضوعات، با واژگانی که انتخاب میکنیم شکل میگیرد و محدود میشود، در این مقاله، ابتدا واژگان رایج در این گفتمان پس از اشارهای به افزایش چشمگیر استفاده از آنها در سالهای اخیر، مورد بررسی قرار میگیرند. سپس ذینفعان آن به صورت کلی تحلیل میشوند و پس از آن سه تغییر اقتصادی مهم در سالهای ۱۳۸۹، ۱۳۹۸ و ۱۴۰۴ از همین منظر با یکدیگر مقایسه میشوند. در نهایت پس از اشارهای به روند تغییرات میزان استفاده واژگانی مانند «ناترازی»، «فقر»، «آموزش» و «سلامت» در یکی از مهمترین خبرگزاریهای کشور، استدلال میشود که دغدغه کانونی گفتمان ناترازی، متمرکز بر مفاهیم مالی در بنگاهداری اقتصادی است و موجودیتی به نام جامعه حضور پررنگی در آن ندارد و تنها میتواند در قالب تبصره و الحاقیه و سیاستهای جبرانی در آن لحاظ شود.
هدف این مقاله دعوت به بازاندیشی درباره سیاستهای قبلی و پرهیز از نگاههای تقلیلگرا و مخاطرهآمیزی است که جامعه در آنها تضعیف میشود.
✍️ متن کامل مقاله علیرضا کدیور در نقد گفتمان ناترازی را در وبسایت مجله دقیقه مطالعه کنید:
👆 d-mag.ir/p25016
⚡️️️️️️️️️️️️️ حمایت | تماس
@dmag_ir
@Mowlaverdi2

مجله تحلیلی دقیقه
ضرورت گذار از «ناترازی» به یک روایت چارهساز | مجله تحلیلی دقیقه
گفتمان ناترازی اگرچه در دهههای اخیر به روایت غالب در سیاستگذاری ایران تبدیل شده، اما خودش بهعنوان یکی از مهمترین موانع برای درک ابعاد اجتماعی مسئله عمل میکند و اجازه توسعه گفتمانی کارآمد برای مواجهه موثر با مشکلات را نمیدهد. شیوه صورتبندی ما از مسئله…
September 5, 2026 549 3