جهانی بدون مقصد شاید عجیبترین چیزی که دربارهی جهان میتوان فهمید این نباشد که بینظم است بلکه این باشد که جهان میتواند بهشدت منظم باشد بدون اینکه لزوما هدفی داشته باشد. گیاهی از خاک بیرون میآید نور را به انرژی تبدیل میکند، جنگل رشد میکند میپوسد و دوباره از مواد باقیمانده چیزی تازه میسازد. ستارهها متولد میشوند و میمیرند سیارهها در مدار حرکت میکنند ذرات از قوانین مشخصی پیروی میکنند (جهان آشوب محض نیست) اما از این نظم نمیتوان الزاما نتیجه گرفت که جهان قصدی دارد این شاید یکی از مهمترین تفاوتها باشد قانون داشتن با هدف داشتن یکی نیست رودخانه به سمت پایین حرکت میکند اما به جایی نمیخواهد برسد درخت رشد میکند اما لزوما برای رسیدن به یک غایت کیهانی رشد نمیکند طبیعت میتواند مجموعهای شگفتانگیز از روابط علت و معلولی باشد، بدون اینکه پشت آن یک برای چه نهایی وجود داشته باشد و اینجا انسان وارد میشود موجودی که فقط اتفاقات را تجربه نمیکند، بلکه دربارهی آنها سؤال میپرسد انسان میپرسد چرا؟و گاهی یک چرای علّی پیدا میکند چرا گیاه رشد کرد؟ نور، آب، ژنتیک، شیمی و فرایندهای زیستی. اما بعد سؤال دیگری میپرسد برای چه؟ و اینجا ممکن است جهان ساکت بماند شاید نیهیلیسم دقیقاً از همین سکوت آغاز میشود. نه اینکه جهان بینظم است بلکه اینکه شاید معنای ذاتی و هدف نهاییای در آن وجود نداشته باشد و اگر چنین باشد، یک نتیجهی عجیب به فقط مسیر باشد
جهانی بدون مقصد شاید عجیبترین چیزی که دربارهی جهان میتوان فهمید… — واقعیت؟ احتمالا — TG.ME
September 3, 2026 79 3